Jon Iñaki Lasa: «Aspertua Nago Gauzak Goxoegi Esaten »

1984ko irailaren 30a
Jon Iñaki Lasa idazlea
Jon Iñaki Lasa: «Aspertua Nago Gauzak Goxoegi Esaten »
«Andaluziari Ene Bilduma», Bere Bigarren Liburua, Kaleratu Berria Da
Nerbioso jartzen omen da Jon Iñaki magnetofoiaren aurrean, eta ezer zentzuzkorik esan gabea zinta amaituko ote zen beldurrez hasi zen hizketan. Argitara duen bere bigarren poema-liburuaz hasi ginen solasean eta bukaerarako benetan eritzi interesgarriak bildu eta grabatzea lortu genuen. Irakur ezazue, bestela, zer dioen, Arrasateko poeta gazte honek.
ARGIA.ðNola sortu zitzaizun "Andaluziari ene bilduma" honen ideia?
JON IÑAKI LASA.ðLehenengo azalduko nuke liburu honen kontua oso zaharra dela, duela bi urte bukatutakoa. Ideiari dagokionez, garai hartanðorain ere bai, baina orduan gehiagoðflamenko pilo bat entzuten nuen, betidanik maite izan dudan cante hondoa, etabar, eta orduan liburuaren parte batetan saiatu nintzen cante hondoaren hurbiltze moduko bat euskaraz egitea. Horren gainetik, eta liburuaren osotasunean, ideia jenerala honela sortu zen: alde batetatik, poema laburrak, prosa-zatiak eta antzerkira hurbilizen diren formak bilduz halako borobiltasun bat izango zuen zerbait egin; eta bestetik, García Lorca Andaluzian eta Lauaxeta hemen, bion artean zeuden parekotasunak eta elkar ezagutzeak kontutan hartuz halako hurbiltze bat lortu nahi nuen. Hori izan zen abiapuntua.
A.ðZuen lehen poema-liburutik (Alicia eta biok) honetara zer nolako eboluzioa jasan du zure poesiak?
J.I.L.ðAlde batetatik saiatu naiz poesia sinpleago bat egiten; beno, esan nahi dut itxura sinpleago batez baina askoz landuagoa. Zenbait jendek pentsatuko du hura hau baino askoz landuagoa dagoela, eta nik berriz kontrakoa pentsatzen dut. Hor eboluzio logiko bat dago. Gertatzen da hitzen aldetik eta, hemen askoz itxura sinpleago batez agertzen direla zentzuzkorik esan gabe zinta amaituko gauzak. Hark askoz erreferentzia konplikatuagoak zeuzkan ote zen negaurrez hasi zen hizketan.(«Alicia en el Pais de las maravillas, e.a.) eta honek ez dauka horrelakorik. Cante hondoaren poema-llburuaz hasi ginen solasean edozein letra hartu eta sinplezi itxura izugarria daukate, baina mamian sakontasun haundikoak dira. Hortik joango litzateke gauza.
A.- Zure idazteko prozesuan, estilo-eboluzioak intuitiboak eta bapatekoak dira ala gauza bera behin eta herriz errepikatzearen poderioz lortutakoak?
J.I.L.ðHor denetarik dago. Batzurekin, lehenengoan idatzi ahala gustatu eta bere horretan utzi, baina beste askorekin pilo bat aldiz errepikatuz lortzen ditut ondorio gustokoak. Era guztietara,liburu hau idaztea pila bat kostatu zitzaidan, izugarri denbora pasa nuen hau idazten, urtebete igual. Gai berberarekin behin eta berriz idatzi poema, azkenean gustoko bat lortu arte.
A.ðLiburu hau duela bi urte bukatua zenuela kontutan harturik, ordutik hona zure poetika apur bat aldatuko zela pentsatzen dut, ezta?
J.I.L.ðTarte horrean eman dudan saltoa izugarria izan da, bigarren liburu honek aurrekoarekin haustura markatu duen bezala, gaur egun ere orain arteko guztiarekin puskatu nahiean nabil. Gogoan dut ARGIArako beste elkarrizketa bat egin zidatenean nola esan nuen ez nuela sekula poesia urbanorik egingo, eta kontua orain guztiz kontrakoa pentsatzen dudala. Mementu honetan aspertua nago gauzak goxoegi esaten, zeren beharbada gaur egun bizitzeko moduan gauzak ez dira hain goxuak. Nola nire bizitza gordinago eta herdoilduagoa dagoen, poesia ere 'bilbotarragoa' egin nahi nuke.
A.ðLiburuan, «Susa» izenarekin batera «Kandela»rena ere agertzen da. Zein paper jokatu du bigarren honek liburu honetan?
J.l.L.ðLiburu hau «Kandela»koen artean aztertu egin zen. Elkartzen ginen beste gauza batzu lantzeko, eta egun batetan liburu hau mahai gainean agertu zen, eta ondoren animatu ninduten argitaratzera, eta jakina, oso paper inportantea jokatu du «Kandela»k liburu honetan. Liburu honezaz gain, bestela ere- bai, animatzen nauelako gauza berriak idaztera, eta aztertu ondoren gustoko direnean argitaratzera bultzatzen duelako.
J.L.
32

Gaiez\Kultura\Argitalgint\Argitalpena\Liburuak\Literatur l
Gaiez\Kultura\Literatura\Argitalpena\Narratiba
Gaiez\Kultura\Literatura\Idazleak\LASA6
Pertsonaiaz\LASA6
ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Azkenak
2018-10-23 | ARGIA
Irueko sutean zauritutako emakumea hil da, pairatutako indarkeria matxistaren ondorioz

Orain astebete izandako sutean zauritu zen emakumea eta ordutik Zaragozako (Aragoi) Miguel Servet ospitalean egon da, asteartean hil den arte. Gizona atzo espetxeratu zuten behin-behinean.


2018-10-23 | ARGIA
Euskal presoen abokatuek PPren 2014ko amarru legala Europak ontzat ematea kritikatu dute

Iker Urbina eta Haizea Ziluaga abokatuek harrituta jaso dute Europako Giza Eskubideen Auzitegiaren epaia, besteak beste, Espainiako instantzia judizialetan ere iritzi desberdinak zeudelako.


2018-10-23 | Axier Lopez
Barakaldoko Udalak auzoetako jaientzat bideratzen duen diruaren bikoitza emango dio MTV multinazionalari

Azaroaren 4an Barakaldoko BECen ospatuko duten Europe Music Awards (EMA) ekitaldirako Barakaldoko Udalak 220.000 euroko diru-laguntza eman dio AEBetako MTV kateari.


2018-10-23 | Usurbilgo Noaua
GuraSOS: "Zubietan eraikitzen ari diren erraustegiak %110etik gorako gaindimentsioa du"

Berriki Espainiako Kontu Auzitegiak garai batean Zubietan eraiki nahi zen erraustegia gaindimentsionatua zegoela aitortu zuen. Egun eraikitzen ari direna ere hala dago. Zubietan eraikitzen ari diren erraustegiak %110etik gorako gaindimentsionamendua du. Hala adierazi du GuraSOSek astearte goiz honetan Donostian egin duen agerraldi bidez. Hitzartu prozesuaren baitan adituekin osaturiko mahai teknikoa Gipuzkoako Hiri Hondakinen Planaren erredakzio betean da.


2018-10-23 | ARGIA
Aurtengo egitaraua eta kartela aurkeztu ditu Durangoko Azokak, aniztasuna aldarrikatuz

“DA! asko dira” leloa aukeratu du Durangoko Azokak 53. edizio honetarako. Abenduko zitaren aniztasuna aldarrikatu nahi du Azokak eslogan horrekin. Txakur Gorria kolektiboak egin du aurtengo afixa, Landako gunean egon diren standen planoan oinarrituta.


2018-10-23 | Iigo Igartua
Frantzian beteriko zigorrak Espainiak ez zenbatzea ontzat jo du Estrasburgok

Epaimahaiko erabakiak, Frantzian beteriko zigorrak kontuan hartu behar ez direla zehaztu du, eta ondorioz, epaiaren zain zeuden hogei bat euskal presoren espetxetik irtetzeko epeak luzatuko dira.


2018-10-23 | Gorka Peagarikano
Egunean 84.500 euro irabazten dituzte Airbnb-rekin Bartzelonan hamar etxe-jabek

Xavier Triasen agintaldian etorri ziren turismo-legearen inguruko zenbait aldaketa. Nahikoa zen 230€ko lizentzia ordaintzea pisua etxebizitza-turistiko bilakatzeko. Behin lizentzia ordainduta, betirako zen; ez zuen iraungitze-datarik.


2018-10-23 | Estitxu Eizagirre
Maialen Lujanbiok jantzi du bigarrenez Zapia Zaldibian

Urriaren 19an jokatu zen Udazkeneko II. Zapi Janztea. Lehen bi edizio hauetan, beraz, Lujanbio da zapiduna. Sariketa honen ezaugarriak dira, sari nagusia zapia izateaz gain, zapia jantzi duenak hurrengo urtean ere kantatzen duela, eta entzuleen bozkek erabakitzen dutela nork merezi izan duen zapia.


Eguneraketa berriak daude