Emakumeak borrokan

Lehendabizikoa

Jakoba Errekondo @bizibaratzea
2010ko ekainaren 13a
Harra
HarraAntonioxalonso-CC By Sa
Jaio eta bizi naizen herrian historia polita izan duen zeta harrari buruz jarraitzeko asmotan utzi nuen aurreko batean berari buruzko aipamena. Urrutikoen berotan hozten utzi gabe helduko diot gaurkoan. Serikultura da zeta harraren hazkundeari emandako langintza. XIX. mendearen bukaeran, etekin onak emateko moduko langintza zela zabaltzeko ikaragarrizko ahalegina egin zuten Espainiako jauntxo batzuk.

Erregeen gonapezaletik beti izan da Gipuzkoan, eta babes hartatik sustatuta zetaren harra bertan hazteko ikerketak egin ziren, Bartzelonako katedradun bat tarteko. Bestetik, Gregorio Lopetedi Lekunberrik sekulako ahalegina egin zuen langintza hori gorpuzteko. Txinatik ekarritako zeta harraren hazkuntza hemen egin nahi izan zuen Usurbilgo Urdaiagako Irisasi mendian, garai hartarako sekulako ola eraikiz. Han haritz hostoz elikatuz hazten zuten zetaren harra. Agidanean, jatorrizko Morus generoko marugatze arbolaren hostoz hazitakoarekin adinako emaitzak lortzen zituen. Frantzian barrena ibili ondoren frogatu zuen, nonbait bere zeta haria egiteko egokia zela eta Donostiako Gros auzoan zeta hura hari bihurtzeko lehen ola antolatu zuen; izena ere halakoxea jarri zion: “Lenbizicoa”. 1880an Tratado práctico de la cría del gusano de seda del roble izeneko liburuxka idatzi zuen. Bere lanaren sona ez zen txantxetakoa izango, izan ere 1882an Burdeoseko azoka ezagunean urrezko domina eman baitzioten.

Haritzetan hazten zituzten zeta har haiek, ordea, arerioa besterik ez zuten. Armiarmak zirela, saguak zirela, txindurriak zirela, liztorrak zirela eta batik bat txoriak zirela... ezin atarramentu onik sortu.

Ekin nahi dionarentzat, ordea, hor dira argitaratutakoak eta egun ondare maila duten arrastoak. Baita haritzarekin batera probatzeko ekarri eta landatu eta oraindik bizi diren marugatze aleak ere.
ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Azkenak
2019-04-25 | ARGIA
Maiatzaren Lehenean bat eginda mobilizatuko dira LAB, CGT eta gizarte mugimenduak Baionan

Aspaldiko irudi indartsuena erakutsi dute ostegun goizean Ipar Euskal Herriko sindikatu eta elkarteek. Maiatzaren 1ean elkarrekin mobilizatuko dira Baionan LAB eta CGT sindikatuak, Bizi mugimendu altermudialista, gazte mugimenduko kideak eta talde feministak biltzen dituen EBA plataforma.


2019-04-25 | ARGIA
Kultura garaikidearen sare bat Pirinioetan, diskurtso berriak sortzeko

Pirinioen bi aldeetan dauden interpretazio zentroen Patrim sareak mendikatearen ondare komuna balioetsi nahi du. Artisten egonaldiak bultzatuko dituzte Europako lankidetzarako diru-laguntzak baliatuta.


Mogrovejo
Burgoseko Prozesuaren jatorrira bidaia, 50 urteren ondoren

Europako Mendien mazeletatik zintzilik dagoen Mogrovejo herrian, 1969ko apirilean ETAren buruzagitzaren kontra poliziak egindako sarekada mugarri izan zen talde armatuaren historian eta Francoren diktaduraren bilakaera politikoan: hemen hasi zen Burgoseko Prozesua.


2019-04-25 | Fernando Merino
San Martzialgo guduaren V. mendeurrena

Irun eta Hondarribiko Alardeekin aski surik ez, nonbait, eta hara non bota nahi diogun gasolina gainera: batetik, "San Martzialgo Guduaren V. mendeurrena" fundazioa sortzearekin; eta, bestetik, Loiolan kuarteleratutako Tercio Viejo de Sicilia izeneko 67. zenbakidun Infanteriako Erregimentuari gonbidapena luzatzearekin, mendeurrenaren ekitaldietan parte har dezan.


2019-04-25


2019-04-25 | ARGIA
Indarkeria Sexistaren aurkako Emakumeen Plataforma
"Iru˝eko sexu erasoa salatzean ez dira protokoloak bete"

Indarkeria Sexistaren aurkako Nafarroako Emakumeen Plataformak adierazi du ez direla ezarritako protokoloak errespetatu, eta Jarauta kaleko eraikin batean sexu erasoa sufritu izana salatu duen emakumeak, salaketa jartzean, ez zuela ez abokatuaren ez medikuaren laguntzarik jaso, "ezta psikologikoa ere".


2019-04-25 | Euskal Irratiak
Otsokop, ttipitik handira bere baloreak indartuz

Otsokop elkarteak saltegi berria ireki du apirilaren 3an Baionan. Bere Super Merkatua sortu nahi zuen, bi hitzetan.


2019-04-25 | Zero Zabor
Gipuzkoako Aldundiak Hernaniri ukatu dio konpost planta txiki bat egiteko baimena

Gipuzkoako Foru Aldundiak ukatu egin dio Hernaniko udalari herrian Atez Ate bildutako hondakin organikoa tratatzeko konpost planta txiki bat eraikitzeko baimena. Hernanin Zero Zabor elkarteak "Hernaniko hondakin organikoak, hernaniarron esku" tituluarekin aurkeztutako mozio bat eztabaidatuko du udal batzak heldu den astean.


2019-04-25 | ARGIA
Andoni Goikoetxeari zazpi urteko espetxe zigorra ezarri dio Espainiako Auzitegi Nazionalak

Andoni Goikoetxea pasa den apirilaren 9an epaitu zuten Espainiako Auzitegi Nazionalean. Zazpi urteko kartzela zigorra ezarri dio. Ibarran (Gipuzkoa) jarritako kontrolean atxilotu du Guardia Zibilak asteazken arratsaldean.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude