Aurrera begira


2021eko uztailaren 16an

Aurrea aurrera dantzatzeko arriskua bai bizi poza! Sutan jartzen naute atzera begira bizi direnek, eta atzera eta gora begira bizi direnek zer esanik ez, atzeraka eta jainkoren baten peskizan... Tristea! AEBetan eboluzioaren teoria onartzen ez eta mundua gizakiak egin duela erakusten ez dira bada hasi eskoletan! Natura bere kaos konplexuan ulertzen ez eta gizakiak asmatu duen jainkoak egin omen du dena. Eboluzio hutsa onartu ezina, jakina, ezjakintasun hutsetik, moztasunetik dator.
Landareak, alajainkoa, ez dira motz. Bananaren familiako Heliconia generoari begiratu. Landare genero hau Hego Ameriketan da ugariena, baina Melanesian eta Indonesian behinik behin ere ba omen da... Tokian tokiko heliconiatarrek etorkizuna bermatu dieten estrategia desberdinak garatu dituzte, eboluzionatu dute. Edozertan legez eboluzioan ere aurkariak baino kideak izatea ederragoa dela jakitun, beste espezie batzuekin koeboluzionatu dute.
Heliconia hegoamerikarrak han ugariak diren kolibriek polinizatzen dituzte. Koeboluzioan heliconiak soilik txoriñoaren mokoa sartzeko moduko loretxea duten eta haien gustuko kolore bizizko lore deigarriak ematen dituzte. Kolibri arra eta emearen arteko aldea ere ustiatu dute; "chamake" deitzen duten Heliconia bihai-k bi barietate garatu ditu bakoitza sexu bateko kolibriek besterik polinizatzen ez duena, Heliconia caribea-k soilik emearen mokoarentzako modukoa den lorea zabaltzen du.
Heliconia melanesiarrek koeboluzioa elkarrekin burutzeko ondo bestelako kide batzuk hautatu dituzte, ondorioz kolore bizizko brakteaz inguraturiko loreak eman beharrean ikusteko ere lana ematen duten lore berde zozo-pandero askoak eraikitzen dituzte, baina nektar finez gainezka direnak, gozozale amorratuak baitira bere eboluziokideak: saguzar nektarjaleak.


Azkenak
Amurrioko Udalak dirulaguntza kendu dio Aiaraldea Komunikabideari

Aiarako euskarazko komunikabide bakarra da Aiaraldea, eta Amurrioko Udalarekin 2012. urtetik izenpetua eta indarrean zuten euskara sustatzeko hitzarmena "alde bakarrez" eta "inolako jakinarazpenik eman gabe" eten du udalak. Erabakia "oso larria" eta... [+]


Maitena Duhalde hizkuntzalaria:
“Lapurdiko itsas hegian egun 80-90 urte duen belaunaldiaren hizkera deskribatu dut”

Donibane Lohizunen jaio zen Duhalde 1987an, baina Uztaritzen bizi eta hazi da, eta etxean zein herrian entzundako euskararen aldaerek bultzatu dute Lapurdi itsas hegiko euskarari buruzko tesia egitera. Gaur egun, EHUko Bilboko Hezkuntza Fakultatean ari da irakasle lanetan... [+]


2024-05-23 | Elise Dilet | Enbata
Energia herritarrak

Gaur egun, etengailu bat sakatzea keinu hutsala da. Gehiengoak ez daki energia-ekoizpenaren gibelean zer dagoen, energia-ekoizpen orok eragina baduelarik. Erregai fosiletan eta nuklearrean oinarritutako energia ereduaren hauskortasunari buru egiteko, energia herritarren... [+]


Statkraften zentral eolikoaren proiektuari helegitea jarri diote Azpeitia, Zestoa eta Errezilgo udalek

Babesturiko natur eremuetan egoteagatik, ingurumenean izan dezakeen inpaktuagatik eta hiri planeamenduarekin bat ez egiteagatik jarri dute alegazioa hiru udalek, besteak beste. Multinazional norvegiarrak eraiki nahi duen zentral eolikoak bost haizerrota handi aurreikusten ditu... [+]


Eguneraketa berriak daude