Osasuna: Tenperatura altuek gizonen ugal-ahalmena gutxitzen dute


2021eko uztailaren 27an

Tanbre eritegian egindako ikerketak agerian utzi duenez, 24°C-tik gorako giro-tenperaturak gizonezkoen ugaltzeko ahalmena gutxitu dezake. "Udako hilabeteetan, tenperatura altuak medio, espermatozoideen produkzioa hilabete hotzagoetakoa baino %10 txikiagoa izaten da, batez beste", erietxe horretako ginekologo Andres Guijarroren hitzetan.
Giro-tenperaturak haziaren kalitatean duen eragina baloratzeko, 1993-2005 epealdian 5.700 gizonezkoren lagin espermatikoak aztertu ziren. Eta ikerketa horretan espermiogramak urteko hilabete bakoitzean erregistratutako batez besteko tenperaturarekin parekatu ziren.
Guijarro doktoreak dioenez, "Giro-tenperaturari egotzi zaio, beste eragile batzuekin batera, semen-kalitateak azken hamarkadotan izan duen beherakada". Dena den, espermatozoide gutxiago ekoizteak ez dakar, ezinbestean, horien mugikortasuna murriztea edota bestelako kalitate-parametro batzuk okerragotzea. Horregatik, antzutasun- arazorik ez duten bikoteetan, datu horietatik ezin atera daiteke ondorioa urte-sasoi jakin batean haurdun geratzeko aukera gehiago edo gutxiago dagoenik, klimaren arabera -uda partean 7 °C igotzen da tenperatura gure artean, neguarekin alderatuz gero-.
Kanpo-tenperaturak semenaren produkzioan duen eragina egiaztatu eta gero, beren semen-produkzioa normaltasunaren mugan duten pertsonetan izan dezakeen eragina aztertzeari ekingo diote ikertzaileek -20 milioi espermatozoide/ml3-an dago muga hori-, eta eskroto edo barrabil-zorroko tenperaturari eragiten dioten beste faktoreak ere aztertuko dira »arropa edo lanbidea, esaterako». Datu horiek eragina izan dezakete gure oporrak mendian edota itsasoan pasa aukeratzeko orduan. Izan ere, tenperaturaren eta ugalketaren arteko erlazio hori bereziki zaintzekoa da gizonezkoetan. Barrabilak gorputzetik ia kanpo aurkitzen dira, eta ez gorputzaren barrualdean, emakumearen kasuan umetokiarekin gertatzen den bezala. Horrexegatik, barrabilen tenperatura gorputzaren barrualdean dagoena baino pare bat gradu apalagoa izateagatik, da gizonezkoa espermatozoideak produzitzeko gai.


Azkenak
Ekofeminismoaz, motozerra eskutan

Duela hilabete inguru, unibertsitateko kide gizonezko baten liburu aurkezpenean ginela, egoera bitxi samarra gertatu zitzaigun. Ekologiari buruzko liburua zen eta erreferentzien artean hainbat pentsalari ekofeminista zeuden. Egileak, baina, inongo momentuan ez zuen aipatu... [+]


2024-06-17 | Jakoba Errekondo
Udaberria jan dezagun mikatzetik

Arabako Errioxako udaberriak ez dauzkat ahazteko. Urte dezentetan harrapatu ditut sasoi horretako loraldi betean hango mahastiak eta harrigarria da; laburra da paisaia berria, baina iraupen motz horretan begien sabaia erretzen du eta ordura artekoak ahantzarazten.


2024-06-17 | Nagore Zaldua
Itsas dortokak lozorrotik esnatu ote dira euskal kostaldean?

Udako solstizioa gerturatzen ari den honetan, euskal kostaldean itsas dortokak ikusteko aukerak ugaritu dira. Gure uretan ezagunena Egiazko kareta (Caretta caretta) da. Ale helduen oskolaren batezbesteko tamaina, 120 cm-ko luzera zuzenera eta 200 kg-ko pisura irits daiteke... [+]


2024-06-17 | Garazi Zabaleta
Lurbizi
Lurraren bankua sortzen, nekazaritzarako oinarrizko baliabidea bermatzekoa

Oiartzunen nekazaritza bultzatzeko eta elikadura burujabetzarako bidean pausoak emateko sortu zen Lurbizi egitasmoa, 2016 urte inguruan. “Herritar talde batek denbora zeraman herrian nekazaritzaren eta lehen sektorearen egoera kaxkarraz hausnartzen”, adierazi du Ibon... [+]


Eguneraketa berriak daude