Afrika Bibang, sustraiei jarraika

Jon Gurrutxaga
2004ko urriaren 03a

Metak diskoetxearen Kontrakalea azpizigilua izan da euskal merkatuan aukera berri hau karrikaratzeaz arduratu dena. Kaki Arkarazo teknikari zutela Garate estudioetan grabatu da Entzun. Diskoa grabatzeko musikari profesionalez eta hainbat kolaboratzailez inguratu da Afrika: Fermin Muguruza eta Kontrabandak scratch-ak, koroak eta haizeak grabatu zituzten eta Xabier Solanok trikitia, adibidez. Proiektuaren irudia eta arima kantari bizkaitarra bada ere, ondoan Ernesto Maestro eta Israel Monzoncillo izan ditu bai konposizio eta bai programazio lanetan ere. Aspalditik ezagutzen dute elkar proiektuaren bizkarrezurra osatzen duten hiru musikariak eta azken emaitza hiruren arteko elkarlanaren fruitua izan da.

Korista izatetik solista izatera

Ekuatore Gineakoak dira Afrikaren gurasoak eta txikitatik entzun izan du musika beltza: musika afrikarra, soula, reggaea, jazza... Duela 11 bat urte hasi zuen bere musika ibilbidea eta hasieratik ahotsa izan da bere instrumentua. Lehenengo pausoetatik gaurdaino korista lanak egin ditu bizkaitarrak. Ke No Falte reggae taldean hasi zen eta gero hainbat urte egin zituen Etsaiak banda lekeitiarrarekin. Fermin Muguruzak ere bere ondoan nahi izan zuen eta Brigadistak Sound System lanetik aurrera etengabe kolaboratu du berarekin. Negu Gorriak taldeko kantari ohia izan zen, hain zuzen ere, Afrika bakarlana argitaratzera animatu zuena. Musikari getxotarrak ere bazuen bakarkako lan bat kaleratzeko gogoa, baina, nahiago izan du esperientzia hartu arte besteentzat lan egitea. "Batez ere presentzian igarri dut korista eta bakarlari lanaren arteko aldea: korista moduan atzean zaude eta nahi izanez gero erlaxa zaitezke; bakarlari moduan, aldiz, aurrean zaude eta momentu oro dena ematen egon behar duzu", diosku Afrikak.

Euskal merkatuan Afrikaren proiektua alternatiba berri bat bada ere, euskal jendea horrelako musika entzuten ohitua ez dagoela onartzen du bizkaitarrak: "Zerbait berria irteten den bakoitzean ni ikusten edo entzuten saiatzen naiz, baina hemen jendea pixka bat zerratuta dago eta beraz, zaila da merkatua zabaltzea". Euskal Herrian musika gogor asko entzuten dela deritzo Afrikak eta musika jaialdietan hori agerian gelditzen dela uste du. Makro-kontzertuetan tokia badu ere, besteak beste Arantza Rock-en hartu zuen parte, bizkaitarrarentzat estiloetan oinarritutako jaialdiak antolatu beharko lirateke. Horregatik, gaur egun jorratzen duen estiloa lantzen duten talde gehiago sortzea gustatuko litzaioke.

Euskara, ingelesa eta fang-a

Hamalau urte zituela ikasi zuen Afrikak euskara. Horrela, Ke No Falte reggae taldea utzi zuenez geroztik beti euskaraz edota ingelesez kantatu izan du. Entzun-en euskara da nagusi, ingelesak eta bere gurasoen ama hizkuntzak, fang-ak, ere tokia dute ordea. Bob Marley-ren Them Belly Full (But we hungry) kantaren moldaketa da disko osoan entzun daitekeen bertsio bakarra. Ingelesez abestua, Afrikak aspalditik du gogoko mito jamaikarraren kanta: "Mezua oso zuzena da, aberats eta behartsuen arteko ezberdintasunen inguruan dihardu eta argi nuen disko bat argitaratuz gero kanta hori grabatuko nuela. Gainera, beti gustatu izan zaizkit Marley, Jimmy Cliff, Peter Tosh, Lee Perryren dub reggaea...". Ekuatore Gineako fang izeneko hizkuntza, berriz, Azala ilunagoa kantan entzun dezakegu, bai abestiaren hasieran eta bai erdialdean ere. "Etorkizunean fang hizkuntzan kanta oso bat grabatzea gustatuko litzaidake, baita ingelesez ere. Eta frantsesez, zergatik ez! Niri musika gustatzen zait, eta mezua modu ezberdinetan igorri daiteke, euskaraz, brasileraz, italieraz...", dio Afrikak.

Zuzenekoa estudioko lanean entzuten denarekiko oso fidela dela onartzen du bizkaitarrak, bestalde, aurrerantzean zenbait aldaketa egongo direla aurreratu digu. Eremu handietan zein toki txikietan aritu den arren, bizkaitarrak nahiago ditu leku txiki eta itxiak: "Giroa beroagoa da, jendea hurbilago dago eta dena errazago irteten zaizu, toki irekietan urduri jartzen naiz".

Bakarkako lehen lana, ordea, ez da Afrikak esku artean duen proiektu bakarra. Etsaiak taldea desagertu zenetik Rudo & Friends Sound System izeneko ekimenean murgildurik baita. Afrikaren esanetan "house eklektikoa" egiten du taldeak eta emanaldi dezente eskaintzen dituzte. Euskal Herrian jotzeaz gain, estatuko hainbat hiritan ere eskaini dituzte kontzertuak.
ETBko Kalera saioan
Afrika beti musika munduari loturik ezagutu dugu. Bestalde, joan zen denboraldian telebistarekin proba egin zuen Euskal Telebistako Kalera lehiaketa saioan parte hartuz. "Kasualitatez suertatu zitzaidan lana, Ibilaldiarako kanta grabatzen ari nintzela Zaramako Roberto Mosorekin egin nuen topo. ETBn lan egiten du berak eta saio berri baterako norbait ezberdina behar zuela komentatu zidan. Norbait ezberdina hemen Euskal Herrian... bada ni", diosku barre artean getxotarrak. Saioak momentuz ez du emisioan jarraituko aurtengo denboraldian. Beraz, taula gainean eta betidanik gustatu zaiona egiten ikusiko dugu Afrika: musika.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!


Azkenak
Hedoi Etxarteren hitzaldia: "Faxismoa gaur eta hemen"
MULTIMEDIA - solasaldia

ARGIA-k eta Azpeitiako Elkar-ekin taldeak elkarlanean antolatuta "Faxismoa gaur eta hemen" hitzaldia eman zuen Hedoi Etxartek San Agustin Kultur Gunean. Hemen duzue hitzaldia osorik ikusgai.


2019-03-25 | Naturkon
Zientzia eta basoaren kudeaketa: baina eukaliptoa inbaditzailea da ala ez?

Egurraren sektoreko enpresek jardunaldi bat antolatu zuten joan den ostiralean Hernanin, jarraitzen duten baso-kudeaketa ereduari euskarri zientifikoa eman nahian. Eta fundamentuzko ezer esan ez zen hitzaurrearen ondoren, saiatu ziren gure lurraldea gero eta sarriago estaltzen duten eukalipto espezieak inbaditzailek direla ukatzen. 20.000 inguru hektarea hartu dute eukaliptoek 2018an, eta gure lurraldeko harizti eta amezti guztiak baino azalera gehiago estaltzen dute dagoeneko.


2019-03-25 | Aritz Iba˝ez
Xabierko gazteluan, eskeletoak dantzan

Aspaldiko partez bisitatu dugu Xabierko gaztelua martxo hasieran. Ganbaraz ganbara, gurekin zetozen iparraldeko lagunei azaldu dizkiegu Xabierko Frantziskoren ibilerak, bere anaia Amaiurko gazteluaren defendatzaileetarik bat izan zela eta ohiko topikoak. Bapatean, burnizko hesiz itxitako kaperatxo batera heldu eta hara! Heriotzaren dantza! Oier Araolazaren bitartez izan nuen horma-irudi bitxi honen berri duela lau bat urte eta hemen zerbait idaztekotan geratu nintzen. Gaur arte! Tira...


2019-03-25 | ARGIA
Bosgarren hildakoa: Beste preso kurdu batek bere buruaz beste egin du igandean

Martxoaren 24an, igandea, bere buruaz beste egin du Oçalanen isolamendua salatzeko Medya Çınar preso politikoak, ANFn irakur daitekeenez. Mardin hiriko espetxean zeukaten eta 24 urte zituen.


2019-03-25 | ARGIA
2017ko 'Pohang' lurrikara frackingak eragin zuela aitortu du Hego Koreako gobernuak

2017ko azaroaren 13ean Koreako hainbat herri –tartean izena ematen diona– kaltetu zituen Pohang lurrikara bertan erregaiak fracking bidez erauzteko teknikak esperimentatzen dituen estazio geotermiko batek eragin zuela aitortu du herrialdeko gobernuak, gertakizuna ikertzeko izendatutako aditu taldea ondorio horretara iritsi denean.


2019-03-25 | Itzea Urkizu
Fatimetu Zenan: "Feminista naiz, baina feminismo unibertsala nahi dut, eta ez eremu jakin batera mugatutakoa"

Saharar errefuxiatuen kanpamenduetan jaio bazen ere, Fatimetu Zenan (1999) haurra zela iritsi zen Euskal Herrira; Bermeora, lehenik, eta Ikaztegietara, gero. Joan den martxoaren 8ko indar kolektiboa dario, oraindik, bere hitzei, eta feminismoa urte, herrialde, klase eta pertsona guztiengana iristeko modua aurkitu nahi du. Emakume sahararren nortasuna eta garrantzia plazaratzeko eguna antolatu dute bihar, herrian.


2019-03-25 | Txerra Rodriguez
Herri mugimendu hezeak

Allartean blogari txit handiari irakurri nion Txepetxek esan zuela militantzia “erotizantea” izan behar zuela, hau da, sormena eta gozamena dakarren militantzia, konpromisoarekin batera. Beste batean (non demontre? Tomas Villasanteri?) irakurri nuen herri mugimendu eraldatzaileak “hezeak” izan behar zirela.


2019-03-25 | Etzi.pm
"Erraustegiarekin hemendik urte batzuetara gertatuko da amiantoarekin gertatu dena"

Bego Zuza Hernanin (Gipuzkoa) jaio zen, 1960an. Bertan bizi da eta herriko gizarte mugimenduetan inplikatutako emakumea da. Zero Zabor taldeko kidea da. Argia aldizkariko lehendakaria da, baina ez dio karguari garrantzirik ematen. Ikusten dituen bidegabekeriei ematen die garrantzia gehiago. Halakoen aurrean, ez da hitz soiletan edo geldirik geratzen den horietakoa.


Ekozinemaldia 2019: aurten ere erauzketa-goseari hozka

Beste urte bat, Ekozinemaldi berri bat, planetaren egoerari gainbegirada berri bat, eta aise nabari da hazkuntza infinitoaren makinak etenik gabe dirauela parean aurkitzen duen guztia birrintzen eta baliabide naturalak murrizten, hazkuntza kontsakratuaren eta kontsumo geldiezinaren erritmora. (Ikusi Ekozimenaldiaren egitaraua osorik).


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude