Argitalpenak


2006ko martxoaren 19an
Kazetaritza independenteak herritarren babesa du arnas

Kale gorrian
Robert Swindells
Elkar
172 orrialde 10,50 euro

Londresko etxegabe gazteen arazoa

Iñaki Mendigurenek euskaratu duen Robert Swindells idazle ingelesaren gazteentzako nobela honek Londres bezalako hiri handietan etxegabe bizi diren gaztetxoen arazoa plazaratu du. Familiarekin desadostasun larriak izan eta gero etxetik alde egin zuenetik horrela bizi da protagonista, kale gorrian. Bizitza hori ez da batere erraza. Egunero bilatu behar da sabelera eramateko mokaduren bat eta lo lasai samar non egin. Hala ere, aurkituko ditu bera bezala dabiltzan beste gazte batzuk, eta alaixeago egingo zaio biziraupenerako borroka. Eskale etxegabeak akabatzen dituen gizonaren berri izaten duten arte. Londresko kaleak «garbitu» egin nahi ditu morroi horrek, eta protagonista eta bere lagunentzat ere baditu planak.

Teorías y prácticas en educación artística
Imanol Agirre
Nafarroako Unibertsitate Publikoa
378 orrialde

Artearen heziketaz Imanol Agirrek eginikoaren berrargitalpena

Imanol Agirre Arriaga Nafarroako Unibertsitate Publikoko irakasleak 1999an kaleratutako lanaren berrargitalpena dugu Teorías y prácticas en educación artística. Ideas para una revisión de la experiencia estética. Bertan, aurreko argitalpenean aurkitu dituen hutsuneaz hitz egiteaz gainera, hartan agertutako lan berberak doazela argitzen du egileak. Aditu honen iritziz, Espainiako egungo heziketan artea bidegurutzean dago, iraganeko ibilbideari eta etorkizunari begira aurre egin beharreko erronken aurrean, eta gai horren gainean egiten du Imanol Agirrek, ezer baino lehen, gogoeta sakona, artearen teoriari historian zehar egin zaizkion ekarmenei, tendentzi berrienei eta egungo egoerari errepasoa egitea ahaztu gabe.

Gure amona Lutxi
Antton Kazabon, Jokin Mitxelena
Gero
36 orrialde 6,50 euro

Amona bihurri baten arrazoiak

Antton Kazabonek sortu eta Jokin Mitxelenak marraztutako istorio honetako kontalaria, Oxane, oso kezkaturik dago, aitona hil zitzaionetik amonak hartu duen jarrera ikusita. Izan ere, aitona bizi zenean bere etxeko andere gozoa baino ez zen hura erruz lotsagabetu da eta bazter guztiak nahasten ditu. Gogoak ematen dionean entzuten du musika erabat ozen, adibidez; janzkeraz ere erabat aldatu du eta gaztetxoak bezala janzten da orain, hirurogei urterekin. Sudurraren alde batean belarritako txiki bat darama, ilea motz-motz moztu du, hondartzan bikini txiki bat darama titizorrorik batere gabe, herriko festetan gaztetxoen arteko motokros lehiaketan parte hartu zuen eta orain mutil laguna ere aurkitu du, antza, maitasunak ez duela adinik-eta. Hala ere, amonak baditu bere arrazoiak hori guztia egiteko.

Ostiela!
Batzuen artean
Paperzaleak Kultur Elkartea
44 orrialde 3 euro

Taniperlako mural magikoaz

Tzeltal indioek Chiapaseko Taniperlan egindako muralak ordu batzuk baino ez zituen iraun, 1988ko apirilaren 11n, goizean goiz, Mexikoko militarrak herrian oldarka sartu, hainbat herritar atxilotu eta mural hori birrindu zutelako. Baina oldarraldi militar hura gertatu aurretik zenbait begiralek koloretan erretratatu zuten, eta orain munduko hainbat tokitan, baita Euskal Herriko Altsasun ere, adibidez, ikustea dago Taniperlako murala. Eta gai horri eskaintzen dio Ostiela! aldizkariaren neguko zenbakiak tarterik nagusiena. Nolanahi ere, badu bestelakorik. Laurogei urtetan sartua egonagatik etorkinei euskara irakasteko gai den Inaxito Albisu bihurriari egindako elkarrizketa, Eli Tolaretxipiren olerkiak eta Jon Aranok bere Lehen andre-hartzeaz idatzi duen artikulu bitxia, esate baterako.

Itzal suntsigarrien gaua
Agustín Fernández Paz
Pamiela
122 orrialde 9 euro



Gerra galdutako osabaren altxorra

Manu Lopez Gasenik euskaratu duen Agustín Fernández Paz galiziarraren nobela dugu Itzal suntsigarrien gaua. Udako opor batzuetan amonaren etxean hamasei urteko neska batek aurkitu zuen altxorraz mintzo da. Amonarenean, hura bizi zenean sekula sartzerik izan ez zuen gelan lo egitea egokitu zaio neska horri, aspaldi hila dagoen osaba Montxorenean, hain zuzen ere. Bere gauzak kokatu ahal izateko, osabarenak beste nonbaitera eraman beharko dituela pentsatuz hasten da gaztea haren gauzetan begiratzen. Eta horrela aurkitu ditu 1936ko Gerran galtzaile izandako osabak utzitako liburuak, dokumentuak eta bere bihotzeko kutunak Buenos Aireseko erbestetik bidaltzen zizkion gutunak. y

Entzun!
Batzuen artean
Eragin.com
50 or. / 3 euro

Mikel Laboari egindako elkarrizketa eta beste

Entzun! musika aldizkariaren azkeneko alean street-punk deritzon musika estilo eta mugimenduari eskaini diote tarte nagusia, Euskal Herrian benetako «revival» moduko bat gertatzen ari dela-eta: Oi! eta punk talde mordoa atera omen dira azkenaldian. Baina aldizkariaren mamia ez da hor bukatzen, noski: disko, kontzertu, fanzine eta hainbat jaialdiren berriez gainera, elkarrizketa egin diete Basque Country Pharaons-i, Eraso!-ri eta elkarrizketen batere zale ez den Mikel Laboari.

Jakob von Gunten
Robert Walser
Erein
158 orrialde 13 euro

Robert Walser-en hirugarren eleberria euskaraz

Edorta Mataukok euskaratu du Jakob von Gunten, Robert Walser (1878-1956) idazle alemaniarrak bere obretatik lehenesten zuen eleberria. Jakob von Gunten, izen horixe duen ikaslearen egunkaria da. Barnetegi batean dago gaztetxo hori, eta orriz orri aletuz doa bere ingurukoekin dituen esperientziak. Han dauzka zuzendari jauna, haren arreba den andereño Benjamenta, beste irakasle batzuk, hainbat ikaskide, eta guztien gainean egiten du gogoeta. Mutikoak dioenez, jasotzen duten heziketa beraiengan pazientzia eta obedientzia barneraraztean datza, eta horiekin, bere iritziz, norbera ez da oso urrutira iristen. Nolanahi ere, Benjamenta institutuko muntaiak lur joko du azkenean, eta ikasle horrek jarraitu egin beharko du alderrai bizitzan, Robert Walser idazleak berak bezalaxe. XX. mendeko idazle aleman handienen artean kokatua dago gaur egun Walser, baina bizi zenean kritikak ez zuen haintzat hartu, nahiz eta Franz Kafka, Walter Benjamin edo Hermann Hesse bezalako idazle garaikideek ikaragarri miretsi bere lana. Robert Walser hil eta gero, 70eko hamarkadan jabetuko zen mundua porrotaren grina inork baino hobe islatzen asmatu zuen idazlearen garrantziaz.


Azkenak
2025-08-29 | Egiari Zor
Elkarbizitza demokratikoak begirunea eta neurritasun instituzionala eskatzen ditu

Abuztu honetan polemika berri bat piztu digute, beste behin, belarrondokoa ematea baino larriagoa izan dena. Azken hamabost urte baino gehiagoan, Glen Cree ekimenetik hasi, Estatu bortxaren biktimei aitortza legala emateko mekanismoen sorreratik segitu eta herri honetan ireki... [+]


Caparrosoko Valle de Odieta makroetxaldea epaituko dute lurrak nitratoz kutsatu dituelakoan

Irailaren 2an izango da epaiketa Iruñeko Zigor Arloko 2. epaitegian, ustez 2021ean makroetxaldeak haren inguruko lurrak minden hondakinekin kutsatzeagatik. Sasoi hartan Valle de Odieta makroetxaldeko administrazio kontseiluan ari ziren bost pertsona epaituko dituzte.


Maila altua

Fitxa: Musika Hamabostaldia. Gewandhausorchester Leipzig.
Zuzendaria: Andris Nelsons.
Bakarlaria: Isabelle Faust (biolina).
Egitaraua: Pärt, Dvorak eta Sibeliusen lanak.
Lekua: Kursaal Auditorioa.
Data: abuztuaren... [+]


Eskoletako euskalduntzea “arriskuan” ikusita, Aiaraldeko dozena bat ikastetxek konpromisoen dekalogoa adostu dute

Gordin esan dute Aiaraldeko ikastetxeok: euskalduntzea “arriskuan dago” eta ikastetxeek, bakarrik, ezin diote aurre egin “egoera larriari”. Autokritika egin, eta hamar konpromiso hartu dituzte, hezkuntza komunitateek praktikara eramatekoak. Era berean,... [+]


Atlantikoko korronte baten kolapsoa adituek uste baino gertagarriagoa da

Ikerketa batek ondorioztatu du adituek uste baino AMOC korrontearen kolapsoa egoteko aukera handiagoak daudela. Korrontean aldaketa handiek eta azkenengo kolapso batek euri tropikaletan eraldaketa handiak eragingo lituzke, Europan negu oso hotzak eta uda lehorrak izango... [+]


Gutxienez 23 hildako izan dira Errusiak Kieven egin duen aire erasoan

600 misil eta dronetik gora bota ditu Errusiak Ukrainako hiriburuaren aurka. Gerra hasi zenetik egindako aire eraso handienetakoa da. Zelenskik nazioarteari eskatu dio erantzun dezala, Putin Trumpekin bildu eta bi aste eskasera.


2025-08-29 | Joan Mari Beloki
Trump bake bila?

Abuztuaren 15ean Vladimir Putin eta Donald Trump Alaskan bildu ziren. Ofizialki, Ukrainako gerrari amaiera emateko bidean beste urratsen bat emateko. Baina Gazan milaka pertsona hiltzeko gupidarik ez duen politikariak serio esan al dezake penagarria eta tristea dela Ukrainan... [+]


Poligono eolikoak: oportunismo gutxiago eta plangintza demokratiko gehiago

Duela egun gutxi 6.000 alegazio baino gehiago aurkeztu dira Azantzan eta Sarbilen poligono eoliko berri bat eraikitzeko proiektuaren aurka. Antzeko beste proiektu batzuetan bezala, herritar eta talde antolatuen ahaleginari, antolaketari eta lanari esker egin da alegazioendako... [+]


Nafarroako informazioaren arloko profesionalek Gazako kazetarien sarraskia salatu dute

Informazioaren arloko dozenaka profesional bildu dira ostegun arratsaldean Iruñeko Gazteluko Plazan, Gazan kazetari lanetan ari direnen aurka Israelgo armada egiten ari den sarraskia salatzeko.


Semaforo gorria

Artikulu bati zer nolako izenburua jarri ez da aise hautatzen, ezta? Hasiera batean, “euskaldun gezurti, tranpatiak” bezalako izenburua idazteko asmoa nuen, baina inor mintzeko gogorik ez dudanez, goikoari eutsi diot, ene gogoetaren muina hobeto ulertaraziko... [+]


Kai Nakaik, Marenek eta Olatz Salvadorrek gezurtatu egin dute Bilboko Udalak esandakoa: ez zien beste eszenatoki bat eskaini

Bilboko Udalak ostegunean adierazi du Abandoibarrako kontzertua bertan behera geratu eta gero, Plaza Biribileko agertokia eskaini ziela hiru artistei, baina ezezkoa eman zutela. Abeslariek bertsio hori ukatu eta zehaztu dute: bakarrik Kai Nakari eskaini zioten.


Bigarren aldiz moztu dute Espainiako Vuelta Israelen parte-hartzea salatzeko

Bigarren aldiz gelditu dute Katalunian Espainiako Vuelta Israel-Premier Tech taldearen parte-hartzea salatzeko. Hainbat pertsonak Palestinako banderak atera dituzte eta txirrindularien bidea oztopatu dute Oloten.


“Bero jasangaitza” eta “arreta urria” salatu dute Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan

Nafarroako Osasun Departamentuak iragarri du ospitaleko solairu gehienak klimatizatuko dituztela 2026 amaierarako. ARGIAk elkarrizketaturiko bi erizain laguntzaileek nabarmendu dute premiazkoa dela banako gelak, komun irisgarriak eta aire girotua izatea.


Araba eta Nafarroa zeharkatzen zuten Forestaliaren bi autopista elektriko bertan behera geratu dira

Araba eta Nafarroa zeharkatu behar zituzten goi-tentsioko bi linea elektrikoren proiektuak ez dira gauzatuko. Espainiako Trantsizio Ekologikorako Ministerioak Aragoiko Tueste herrian Forestaliak egin behar zituen lau poligono eolikoen proiektuak artxibatu ditu.


2025-08-29 | Euskal Irratiak
Maitena Chohobigarat
“Beharbada menopausia gehiago aipatu beharko genuke, aterabideak badirelako”

Baionako ospitalean unitate berritzaile bat ideki da: kardio-ginekologia unitatea, menopausian diren emazteei zuzendua. Gai hau, askotan tabu edo bazterrean utzia, osasun arazoak eragin ditzake bizitzako etapa horretan.


Eguneraketa berriak daude