Baratzearen gozoa


2021eko uztailaren 28an

Aspaldian baratzea abandonatu samarra daukagu eta urte sasoi hau oparoena ez bada ere badira, nahi eta nahiez, garaitsu honetan egin beharreko lanak. Marrubiak bakandu eta birlandatzea edo baba-ilarrak ereitea bezalako bitxikeriaren bat gorabehera, oraingo lan gehienak Alliazeae familia zabaleko kideei lotutakoak dira.
Lehen Liliazeae eta Amaryllidazeae familiatan sartu eta atera ibili ondoren azken sailkapenen arabera Allium genero zabalari aparteko familia baten izaera aitortu zaio. Genero bakarreko familia gutxi da landaretan eta hau da halakotako bat (Nothoscordum bezalako sinonimoak familiako dituenik ere bada…).
Alliumtarrak, Eurasian jatorria duten bostehunen bat barazki, ezagunak ditugu oso, etxekoak. Nork ez du egunero tipula edo baratxuria edo porrua edo txalota ez bada tipulina eskuartean, aho-sabaian edo pituitarioan?
Gerri-mehe eta ipurtestuak dira Alliumtarrak. Buruz behera bizi dira eta hauxe, buruan dute balioa. Geure espeziean bezala buruhandiak eta txiki askoak topatuko ditugu, baina geurean ez bezala beti beteak diren buruak…
Porruak jateko onenean diren urte garai honetan udaberrian gozatuko ditugun baratxuriak eta era guztietako tipulak orain landatzen dira. Nola berdetan freskotan paderaratzekoak hala urte osorako jaso eta lehorrak jatekoak.
Familia honek erabiltzen duen perfume ezaguna ondo berea duten sufreak dario. Negarra, atzerakoa, goragalea… denetatik eragiten omen dute hauen usainek, txarrerako dena. Gure kulturaren beste atrofia bat, osasunarentzako ezin hobeak direla gero eta argiago dakigunean…


Azkenak
2024-05-24 | Antxeta Irratia
"Gure herrikide Jesus Carreraren figura ahanzturatik berreskuratu eta orain arte zergatik inork ez zekien ezer argitu nahi genuen"

Orreaga Filmak ekoitzitako Hondarribiko Gorria: Jesus Carrera dokumentala maiatzaren 31n estreinatuko dute alderdi komunistako Idazkari Nagusi izatera iritsi zenaren jaioterrian. Hondarribiko Itsas Etxea auditoriumean egingo dute lehen proiekzioa arratsaldeko 19:00etan, eta... [+]


“Ez ezazu indarkeria obstetrikoa salatu, ez baduzu argi galduko duzula: denbora, dirua eta osasun mentala”

Nazio Batuen Erakundeak Espainiako Estatua zigortu du Nahia Alkortak bere lehen erditzean jaso zuen biolentziagatik, baina gobernuek ez dute ebazpena onartu. 'Mi parto robado' liburua idatzi du bizitakoa gizarteratzeko, eta arazo sistemikoa dela azaltzeko.


2024-05-24 | Euskal Irratiak
Peio Etxeleku, Elkargoko bere kargugabetzeaz: "Ez didate ene burua defendatzeko aukerarik eman"

Jean René Etxegaraik Peio Etxeleku baztertu du Errobi lurraldeko arduretatik. Etxeleku Kanboko hautetsia eta EAJren Ipar Buru Batzarreko lehendakaria da. Joan den astean Hirigune Elkargoko buruak jakinarazi zuen poloko hamaika auzapezetatik seik galdegin ziotela... [+]


2024-05-24 | Gedar
2.000 sinadura bildu dituzte Pasaian Escalerillaseko bizilagunentzat bizitoki-alternatiba baten alde

Pasaiako Portuak eta Euskal Trenbide Sareak etxetik bota nahi dituzte hamabi familia. Ekainaren 1ean Trintxerpen mobilizatzera deitu du Oarsoaldeko Etxebizitza Sindikatu Sozialistak.


Mañeruibarko haur euskaldunak sarituko dituzte Iruñeko Komunikabideak Fundazioak eta Euskaltzindiak

Euskara galdua zen eremu mistoko eta ez-euskalduneko herrietako familien ahaleginak aitortuko dituzte ekitaldian. Oskar Alegria zinemagilearen bideoak emango dio hasiera ekitaldiari 11:30ean udaletxean.


Eguneraketa berriak daude