ARABIAR KUTSUA


2021eko uztailaren 23an
Azpelarrak eman dio ongi etorria freskurari. Espaloietatik pixka bat urrutiratzea nahikoa izango duzu loretxo honen ubel ajatu eta laranja mina nahasketa dotorea belazeetan barreiatuta ikusteko. Azpelarra, Colchicum autumnale, ganadu mendizaleen belazeetan eta bere bestengusu azafraia, Crocus sativus, hego muturreko soro lehorretan. Antza izugarria dute, bata basaka eta bestea landua izatea, ordea. Landua... ondo landua, alajainena... Lore tiki honen estigma eta estilo nimiño lehorrak dira saltzen den azafraia. Milioi bat loretik biltzen da azafrai kiloa... Kilo hori bi edo hiru mila euro ordaintzen da, aho-sabaia kitzikatze artean azafraiaren estimazioa gutxik baitute. B bitamina gehien duen jakia omen da eta Espainian arteroesklerosiak eta bihotzeko gaixotasunek duten eragin tikiaren arrazoitzat jotzen da.

Euskal Herrian azafraia jateko ohitura ia galdu da; eskerrak arabierako» az-zaferán» edo «az-zafarán» hitzetatik datorren izenari behintzat eusten diogun. Izena bezala, azafraia arabiarrengandik jasotako ondarea da. «Karkom» semitikotik datorren grekoko «krôkôs» da Crocus izenaren jatorria. Kristo aurreko 1600 urteko zeramika eta margoetan azaltzen da "karkom"a. Afrika iparraldea eta ekialde hurbilean lehen bezala orain garrantzi itzela duen semitiko beretik omen datoz, besteak beste, hebraiera eta arabiera


Azkenak
2024-05-24 | Antxeta Irratia
"Gure herrikide Jesus Carreraren figura ahanzturatik berreskuratu eta orain arte zergatik inork ez zekien ezer argitu nahi genuen"

Orreaga Filmak ekoitzitako Hondarribiko Gorria: Jesus Carrera dokumentala maiatzaren 31n estreinatuko dute alderdi komunistako Idazkari Nagusi izatera iritsi zenaren jaioterrian. Hondarribiko Itsas Etxea auditoriumean egingo dute lehen proiekzioa arratsaldeko 19:00etan, eta... [+]


“Ez ezazu indarkeria obstetrikoa salatu, ez baduzu argi galduko duzula: denbora, dirua eta osasun mentala”

Nazio Batuen Erakundeak Espainiako Estatua zigortu du Nahia Alkortak bere lehen erditzean jaso zuen biolentziagatik, baina gobernuek ez dute ebazpena onartu. 'Mi parto robado' liburua idatzi du bizitakoa gizarteratzeko, eta arazo sistemikoa dela azaltzeko.


2024-05-24 | Euskal Irratiak
Peio Etxeleku, Elkargoko bere kargugabetzeaz: "Ez didate ene burua defendatzeko aukerarik eman"

Jean René Etxegaraik Peio Etxeleku baztertu du Errobi lurraldeko arduretatik. Etxeleku Kanboko hautetsia eta EAJren Ipar Buru Batzarreko lehendakaria da. Joan den astean Hirigune Elkargoko buruak jakinarazi zuen poloko hamaika auzapezetatik seik galdegin ziotela... [+]


2024-05-24 | Gedar
2.000 sinadura bildu dituzte Pasaian Escalerillaseko bizilagunentzat bizitoki-alternatiba baten alde

Pasaiako Portuak eta Euskal Trenbide Sareak etxetik bota nahi dituzte hamabi familia. Ekainaren 1ean Trintxerpen mobilizatzera deitu du Oarsoaldeko Etxebizitza Sindikatu Sozialistak.


Mañeruibarko haur euskaldunak sarituko dituzte Iruñeko Komunikabideak Fundazioak eta Euskaltzindiak

Euskara galdua zen eremu mistoko eta ez-euskalduneko herrietako familien ahaleginak aitortuko dituzte ekitaldian. Oskar Alegria zinemagilearen bideoak emango dio hasiera ekitaldiari 11:30ean udaletxean.


Eguneraketa berriak daude