Arrantza

Izurdeen babesteko hirugarren arrantza debekuak arrangura sortu du arrantzaleen artean

2026-02-10

Otsailaren 26ra arte zortzi metro baino gehiagoko arrantza ontziek portuan egon beharko dute nahi gabe harrapatutako izurde kopuruaren murrizteko. Hirugarren urtea da neurria martxan eman dutela, eta izurde hilen kopurua apaldu da.

Aitaren hizkuntzan ez bada, “arrain bat, besterik ez”

2025-11-24

Txikitatik erakutsi didazun “Donosti”-ko kaian ezagutu nuen. Nire lehen kainabera teleskopikoa opari, “Kaiarribatik” “Mollardira” jaurti nuen apeua, estreinakoz. Halako batean, beruna arrokaren batean trabatuta geratu zitzaidalakoan, tira eta tira hasi nintzen. Haria ez zen eteten; berehala, ur-azalean etzanda plisti-plasta borrokan ari zen arraina ikusitakoan, ohartu nintzen. Zortekoa ni, inguruko aitona batek lagundu baitzidan arraina pixkanaka jaso eta eskilaratara hurbiltzen. “Kontuz, hortzekin harrapatuz gero, haria aise moztuko baitu”.

Lyo... zer? Lyocell, Galizia sutu duen industriaren modako hitza

2025-10-01

Altri multinazionalak Europako zelulosa lantegi handienetakoa eraiki nahi du Galizian, Palas del Rei herrian, lyocell deituriko zuntz "jasangarria" ekoizteko. Eukaliptoak, ura, moda-industria indartsua eta oligarkia politiko diruzalea. Dena du alde horretarako. Dena? Ez, galiziarrak masiboki atera dira kalera proiektuaren kontra, ondotxo ikusi baitituzte Portugalen eragindako kalteak.

Donostiako uretan tona bat arrain legez kanpo baztertu izana salatu du Eguzkik

2025-08-19

Angula-arrantza dela-eta, a zer-nolako egurra eman dion Arartekoak Jaurlaritzari!

2025-06-13

"Pulpitutik mintzo den apezak uste du egia baduela, nik uste dut isiltzen ikasi behar dugula"

2025-05-28

Ziburuko Azokaren kari, Azokaroan aurkezturiko Gizatasun arrantzale (Euskaltzaleen Biltzarra) liburua esku artean hartuta, itsasoan –apez bezainbat arrantzale gisa– eramandako biziaz aritzea zuen xede kazetariak. Baina Maiatz argitaletxeak plazaratu berri duen Atxik Berrituz liburua ere ukan dute solasgai, bertan zehazten delako Mikel Epalzak orain arte gorderik atxikitako historiako xehetasun bat: ETAren eta nazioarteko adituen arteko 2014ko otsaileko armen entrega bere etxean egin zela. Etxe horretan hartu gaitu. 2014ko bideo hartan murru zuriak ageri dira, baina errealitatean, argazki, margo eta apaindura koloretsuz beteta ditu paretak.

Mantxa handia

2025-05-16

Dokumentalak 2002an 'Prestige' ontzia hondoratu zela eta euskal hondartzetan marea beltzak eragindako hondamendia saihesteko Eusko Jaurlaritzaren eta arrantzaleen erantzuna jasotzen du. Funtsezko ahotsek kutsaduraren aurkako borroka kontatzen dute.

EiTBk zabaldu du Jon Cortegosoren lana.

Iraupena: 65 min
Urtea: 2023
Zuzendaria: Jon Cortegoso Otaduy
Protagonistak: Iñaki Zabaleta, Iñigo Onandia, Iñaki Leivar eta Eugenio Helduayen
Ekoizpena: Klaka Media... [+]

Amorrotxa, odol urdineko ameslaria?

2025-02-17

Trebea, burutsua eta iheskorra; olagarro arruntak, izenak hala adierazten ez badu ere, aparteko trebetasunak ditu. Itsas molusku zefalopodo haragijale honek txundituta gauzka, bere ezaugarri eta ahalmen bitxiekin. Ornogabe guztien artean adimentsuena da, besteak beste.

Handiak txikia jaten du

2025-01-29

Arrantza handi eta industriala defizitarioagoa da sozialki, ekonomikoki eta ekologikoki arrantza txikiaren alboan; arrantza txikiak baino dirulaguntza publiko dezente gehiago jasotzen ditu; eta are, soilik laguntza horiei esker bizirauten du. Horixe erakutsi du Frantziako arrantza ereduak aztertu dituen ikerketa batek, hain zuzen, gurean ere arrantza txikia desagertzen ari denean.

Nora garamatza Getariako zimarroi haztegiak?

2024-12-19

Azaroaren 14an Getarian zimarroi haztegiaren inguruan eginiko mahai ingurua da honakoa. Tomas Otamendi, Lorea Flores, Leo Belaustegi eta Leandro Azkuek hartu zuten parte Mirene Begiristainek gidatuta.

Itsasertzaren kudeaketa Jaurlaritzaren esku geratuta, proiektuak "bizkortu ahal izango dira"

2024-12-17

Eusko Jaurlaritzaren esku geratu dira beste bi eskumen: Itsasertzaren Antolaketa eta Kudeaketa, eta Zinematografia eta Ikus-entzunezko Jarduera. Astelehenean bildu da Transferentzien Batzorde Mistoa, Madrilen, eta han adostu dute bi eskumen horiek EAEra eskualdatzea.

Etorkizuneko arrantza kaiola batean

2024-12-11

Getarian (Gipuzkoa) itsasoratu berri dute Euskal Herriko lehen itsas zabaleko arrain haztegia. 50 metroko diametroa eta 40 metroko sakonera duten bi kaiola jarri dituzte, eta itsasoko baldintzetara ongi egokitzen badira, aurtengo udan 50 hegalabur (atun gorri gisa ere ezaguna, eta Getarian zimarroi deritzona) haztea da asmoa. Proiektuak zalantza eta jakinmin handia piztu ditu herrian, ziur aski, bere partikularrean beharrean, lehen sektorearen eraldaketa orokorraren beste saiakera baten modura ulertzen delako.

Kapitalismo berdearen izenean, lurraren defendatzaileak kriminalizatuta

2024-12-04

2023an ezagutu genuen Solway Investment Group multinazional suitzar-errusiarraren boterea noraino iristen den. Guatemalan duen Fenix meategiaren gehiegikeriak agerian uzten zituen ikerketa baten berri eman zigun Prensa Comunitariako kazetari batek, eta elkarrizketa hori zentsuratzen saiatu zen multinazionala: hura ezabatzeko eta 15.000 euro ordaintzeko exijitu zigun. ARGIAk kazetaritza independentea defendatzeko baliatu zuen erasoa. Orain, bertatik bertara ezagutu ditugu Solwayren estraktibismoak eragiten dituen giza eskubideen urraketak: ingurumena kutsatu, herri indigenen defentsa kriminalizatu, mehatxuak, kazetarien aurkako erasoak, eroskeria... Mendebaldeko jabetza duten multinazionalek Guatemalan eragindako mina, beldurra eta suntsiketa isildu nahi dituztenez, guk ahotsa eman diegu antolatuta dauden komunitateei, lurraren defentsan dihardutenei.

Tunagate: merkurio pixka bat nahi entsaladarekin?

2024-12-04

Atun latatan aurkitu diren merkurio kopuruekin asaldatuta dabiltza herritarrak. Bloom erakundeak Europan egindako ikerketa baten arabera, Carrefour, Intermarché, Mercadona, Aldi... supermerkatu guztiek merkaturatzen dute atuna kutsaturik. Arrantza industrialak berehala gutxietsi ditu datuok. Izan ere, hedabide nagusiek erakutsiko ez dizuten beste arazo bat ere badago atzean: lobbyen presioa gu kutsatzen jarraitzeko.

Getarian jartzera doazen lehen hegalabur haztegiak zer ekarriko du?

2024-11-07

Gipuzkoako Getariako kostatik 3,7 itsas-miliatara (6,6 kilometrora) jartzear dira Euskal Herriko lehen itsas zabaleko arrain haztegia. 50 metroko diametroa eta 40 metroko sakonera dute bi kaiolek. Bertako itsas baldintzetara ongi egokitzen badira, 2025eko udan 50 hegalabur edo zimarroi gizenduko dituzte bertan. Eusko Jaurlaritzak bultzatu du proiektua eta Itsasbalfego enpresak burutuko du (%70 Kataluniako Balfego enpresarena eta %30 Aztirena). Bizkaiko eta Gipuzkoako ontzien hegalabur kuota osoa hara bideratuko den proiektuak bi lurralde horietako kofradien oniritzia du, eta orain arte ez du eztabaida handirik sortu kalean. Azaroaren 14an Getarian mahai-ingurua antolatu du Artzape euskara elkarteak eta bertan parte hartuko duen Lorea Flores elkarrizketatu du Eli Pagolak Egonarria saioan. Badago, bai, mamirik gai honetan.

Mugarik gabe, baina ez mugagabe

2024-11-04

Sardina bat... bi sardina... topatu ziren...

Atlantikoan, Mediterraneoan, Indikoan, Pazifikoan… Gauez bada, 25-55 metroko sakoneran; egunez sakonago, 100 metrorainokoan, harrapariengandik babesteko.

"Azken dantza hau" bisiguarena izan ez dadin

2024-07-15

Txikitan kaian arrantzatu ohi genituen ‘pantxito’ gehienak ziurrenik bisiguak izango ziren, baina nekez ikusten genituen bisigu handiak. Izatekotan, jatetxe ezagunetan izango zen, arraindegietako bisigu gehienak kanpotik ekarriak ziren bitartean. Egun, kostaldeko hainbat herritan bestelako espezieen ale gazteak ere pantxitotzat hartu ohi dira: hala nola lentoi, lamote edo birloteak. Bisigua bereizteko, ordea, begiaren tamaina handiagoari erreparatu behar zaio; eta zakatzen atzealdean duen orban beltz borobilari (zaila bereizten, ale txikietan). Kontuan izan, eta utzi aske, uretan.

"Urtez urte olagarroa gutxitu egin da, zerbait gertatzen da itsasoko urarekin, hori argi da"

2024-06-07

Manuela Jauregi arrantzalea da eta duela 25 urtetik hona, bere senarrarekin batera olagarroa eta eguneko arraina harrapatzen aritzen da Getarian, Manuela itsasontzian. Mattin Jauregirekin mintzatu da ontzi barrutik, eta azken urteetan sumatu dituen aldaketak azaldu ditu.

Arrantzaleak haserre agertu dira arrantza debekuarekin

2024-01-22

Bizkaiko Golkoko uretan arrantza debekatu dute hilabetez, izurdeak babesteko. Arrantzaleek prezioen igoera aurreikusi dute, eskaintzak behera egingo duelako. Talde ekologistak neurriaren alde agertu dira.

Itsasoiko, itsasotik sasoikoa

2024-01-14

Euskal Herria Kantauri itsasoari eta arrantzari estuki lotutako herria da. Itsasoa gure historiaren, gure kulturaren eta gure nortasunaren parte izan da betidanik. Baina kostaldeko herrietan, garai zaharrak bizi izan dituztenek esaten dutenez, arrantza-portuen inguruan sortzen zen bizimodua oso bestelakoa zen lehen.

Gaur egun, oraindik egunero itsasoratu eta arrainak banaka-banaka eskuz ontziratzen aritzen diren arrantzontzi txiki batzuk badiren arren, teknologiaren garapenak eta... [+]

Bi arrantzale desagertu dira Ziburun, itsasontzi bat hondoratuta

2023-12-22

Hiru arrantzaleetatik bi desagertuta daude, eta erreskatatu dutena Baionako ospitalean artatu dute, hipotermiak jota.

Arrantzale asko ezin bozkatu geratuko dira datozen hauteskundeetan ere

2023-07-11

Bai hauteskunde egunean, bai posta bidez botoa eskatu ahal izateko epean itsasoan direlako, arrantzale asko ezin bozkatu geratzen dira hauteskundeetan. Telematikoki bozkatu ahal izan dezaten legea aldatu bitartean, oraingoan ere abstentzionisten zerrendan sartuko dituztela salatu dute, eta gogoratu du udal hauteskundeetan, kostaldeko herri ugaritan, auzi honen eragina handia izan daitekeela.

11. Arrantza

2023-06-28

"Azkenean zuek ere gogoratu zarete arrantzaz", bota du Leo Belaustegik Egonarriako platora iritsi orduko; eta arraina jateaz bai, baina horren atzean dagoenaz, arrantzaleen lanaz, bizi baldintzez, zein arrantza ereduaz, jendartean zeinen gutxi hitz egiten den azpimarratu eta irakaspen ugari eman ditu mikrofo aurrean jarrita.

Esperientziaren atalean, berriz, Itsasuko Antxondoa Etxaldera eraman gaitu Mirentxu Elissaldek. Bertako protagonista gereziak diren arren, ardiak, zerriak eta... [+]

Bermeoko 'Beti Euskal Herria' itsasontziko "esklabismoa" salatu du LABek

2023-06-09

Sindikatuak salatu du Bermeoko baxurako arrantzako itsasontzia amarratua geratuko dela. "Egoera penagarrian" lan egiten zuten langileak kaleratu dituzte, aurretik informazio edo azalpenik jaso gabe. Beti Euskal Herria ontziko arduradunen jokabidea arrantza sektorearen bilakaeraren isla dela adierazi dute: "Sektorearekiko instituzioen utzikeria eta armadoreen interes pribatua langileriaren zapalkuntza areagotzea dakar"

Arrantza salbatzeko soluzioa halako arrain haztegiak jartzea da?

2023-05-15

Katuarrain asko hilik aurkitu dute Getariako portuko bokalean, "interes komertzialik ez dutelako"

2023-05-04

Getariako portuko bokalean hainbat katuarrain hilik aurkitu dute maiatzaren batean Buceo Donostiko kideek.

Arrantza eremuen eta epeen murrizketen aurka protestan dira Lapurdiko arrantzaleak

2023-03-31

Baionako portua blokeatu dute martxoaren 29an eta bezperan arrainak kitorik banatu zituzten herritarrei. Bioaniztasunaren alde harturiko hainbat neurri deitoratu dituzte, beraien aktibitatearen murrizketa dakarrelako.

Baleen galbiderako lehen kolpea

2023-03-08

Lekeitio eta Ondarroa, 1623ko martxoaren 11. Bi herrietako arrantzale kofradiek hitzarmena sinatu zuten biek batera harrapatutako balea elkarren artean banatzeko.

Zazpi mendeko gatazkak izokin-arrantzaren inguruan

2022-10-04

Izokinaren inguruan Josu Narbarte eta Iñaki Sanzek eskainitako hitzaldia da honakoa, Koldo Mitxelena Kulturuneak eta Miguel de Aranburu Gipuzkoako historialarien elkarteak antolatuta, "Gipuzkoako historiaren pasarte ezezagunak" zikloaren testuinguruan.

Gaur egun Gipuzkoako ibai eta itsasadarretatik ia desagertuta dagoen arren, izokina (salmo salar) garrantzia handiko espeziea izan da Euskal Herriko ekonomian. Maila desberdinetako hainbat gizarte-talde eta eragile mendez... [+]

Izokin-arrantzaren historia eta gorabeherak azalduko dituzte Donostian

2022-09-19

Euskal Herriko ibai eta itsasadarretan galzorian den arrain espeziearen inguruko hitzaldia eskainiko dute Josu Narbarte arkeologoak eta Iñaki Sanz-Azkue biologoak asteartean, Donostiako Koldo Mitxelena Kulturunean. Iraganean izokinak izan zuen garrantzia sozio-ekonomikoa eta historia ikertu, eta Larrun gehigarrian argitaratu zituzten ikerketaren emaitzak.

Erreleboa: nahi eta ezin

2022-04-29

Lanbideen transmisioa eraldatu edo ia desagertu egin da, eta arrantzak ere nabaritu du hori. Gabezia horrek arriskuan jarri du hainbat sektoreren geroa, eta arrantza ez da salbuespena. Belaunaldien erreleboa nola gauzatu izan dute hizpide sektorean dabiltzan hainbat profesionalek.

Hildako 100.000 arrainetik gora bota zituen Bizkaiko Golkoan munduko bigarren arrantzontzirik handienak

2022-02-07

3.000 metro koadroko alfonbra zuri bat bailitzan, hildako milaka arrainek osatutako orbain zuri bat aurkitu dute Sea Shepherd aktibistek asteburuan Bizkaiko Golkoan, La Rochelle parean. Haserre handia eragin dute irudiek Frantziako Estatuan. FV Margiris ontziak arrantzatuak eta bertatik eroriak izan dira animaliok, aitortu dutenez.

PODCAST 2x14 | Seychelle inguruetako atunak ahitzen ari da Europako arrantza industria eta euskaldunok tartean gaude

2022-01-25

Indiako ozeanoko atun hegats-horia desagertzeko bidean dago eta ez inguruko –Seychelleak, Somalia, Kenya...– arrantzaleen kulpaz, baizik eta Europar Batasunako itsasontzi-faktoriek suntsituta. Atun ontziratua hainbeste maite duten europarrak, beren ingurukoak kontsumitu ostean ur horietakoak ari dira ahitzen. Euskal herritarrek jakin beharko lukete horren berri, hemengo arrantza industria ere badagoelako artean. Irakurri hemen Pello Zubiriaren artikulua.

Seychelle inguruetako atunak ahitzen ari da Europako arrantza industria eta euskaldunok tartean gaude

2022-01-25

Seychelle inguruetako atunak ahitzen ari da Europako arrantza industria eta euskaldunok tartean gaude

2022-01-19

Izokina Euskal Herrian: arrain eta ondare

2021-10-31

Historia luzeko soka du izokinak Euskal Herrian. Istorio ugari sortu ditu, hasi Historiaurretik eta egun arte. Haren arrantzak garrantzia sozio-ekonomiko handia izan du, eta hala sortu ziren hura erregulatzeko arauak. Atzetik etorri ziren gero, ordea, arau-hausteak, herritarren eta herrien arteko gatazkak, auziak, eta kasuren batean, baita hilketak ere. Izokin atlantikoak gure ibaietan jarrai dezan borrokan ari garen honetan, ia ezinbesteko lana da mendez mende haren inguruan sortu diren istorioak eta gertakizunak ere gizarteari zabaltzea. Izokina, arrain bat ez ezik, ondarea ere badelako.

Aña-Mari Vergez (Arrantzalea): "Ontzijabe handien eskuetan dira arrantzaren sektoreko egitura guztiak"

2021-10-06

Erretretara sartu eta etorri zaio arrantzari gisa eramandako bere azken batailaren emaitza: 2017an Frantziako Estatua auzitan ezarri eta orain jakin du administrazioa kondenatua izan dela, atun gorriaren kuoten banaketan ez dituelako kontuan hartzen ingurumenean, sozialki eta ekonomikoki itsasontziek eragindakoak. Kuoten gehiengoa arrantza industrial eta intentsibora banaturik da, arrantzari ttipiak kaltetuz. Errealitate hori eraldatzeko borrokatu da azkarki Donibane Lohizuneko arrantzaria. Ziburuko plazan hitzordua jarri eta xeheki azaldu digu lehorrekooi ezezaguna zaigun itsasoko errealitatea.

Euskal portuetan “sarraskian” ari diren arrasteontzien presentziaz ohartarazi du Eguzkik

2021-08-11

Espainiako Estatuko uretan sare pelagikoen erabilera debekatua dagoen arren arrantza mota hori egiten duten ontziak lanean ari direla eta urtez urte gehiago direla salatu du antolakunde ekologistak. Iragan astean, Ondarroako portuan mota horretako hamabi itsasontzi identifikatu zituen.

Artisau arrantzaleak eta haien ondarea kolokan

2021-05-27

Elikadura burujabetzaz eta agroekologiaz hitz egitean lurra eta landareak datozkigu burura gehienetan, baina, zer ari da gertatzen arrantzarekin? Ondarroa 12 Milia elkarteak urteak daramatza itsas kontserbazioaren eta artisau arrantzaren alde lanean, formazioak eta ekimenak antolatzen. Orain, Bizilur Lankidetzarako eta Herrien Garapenerako Erakundearekin elkarlanean, beste proiektu bat jarri du martxan: Itsasoiko. Gure kostaldeko portuetan eguneko artisau arrantza desagertzeko arriskuan dagoela ikusita, zerbait egitea erabaki dute.

Txikiegiak agian

2021-05-11

PODCAST #62 | Itsasoa akituta dago baina biziberritu nahi du Andaluziako Conil de la Fronteran

2021-05-11

Andaluzian Conil de la Fronterako kostaldearen 65.000 hektarea uretan arrantza mugatu nahian ari dira arrantzaleak eta ekologistak, arrainik eta urpeko landarerik gabe geratzen ari den itsasoa berpizteko baina kontra dauzkate aisialdiko arrantzan aritzen diren yate eta ontzi txikien jabeak. Plana aurrera aterako balitz, Conilen errepika daiteke Ingalaterrako Lyme Bayen erakutsitakoa: ahitzeraino hustutako itsasoak aukera txiki bat aski duela bere bizi nahia erakusteko.

Itsasoa akituta dago baina biziberritu nahi du Andaluziako Conil de la Fronteran

2021-05-11

Itsasoa akituta dago baina biziberritu nahi du Andaluziako Conil de la Fronteran bezala Ingalaterrako Lyme Bayen

2021-05-07

Euskal Herriko biztanle guztiei jaten emateko adina arrain arrantzatzen da Bizkaiko golkoan

2020-07-20

Gaindegiaren azken azterketaren arabera, euskal herritarren gehiengoak bertako arrain fresko gutxiago kontsumitzen du. 2008 eta 2019 artean, 7,4 kilo gutxitu da Euskal Herriko biztanle baikotzaren urteko kontsumoa.

Bermeoko atunontziko arrantzale bat hil da, aurten hildako 33. langilea

2020-06-23

Bermeoko Txori Gorri atunontziko arrantzale bat hil da lan istripu baten ondorioz eta beste lagun bat zauritu da Indiako Ozeanoan. Asteazkenean 12:00etan elkarretaratzea egingo dute sindikatuek itsasontzi horren jabe den Inpesca enpresaren aurrean, "langileek pairatzen duten lan-prekarietatea salatzeko, hori baita lan-istripuen eta lanbide-gaixotasunen atzean dagoen arrazoi nagusia".

Euskal herritarren arrain kontsumoa asetzeko gai da Bizkaiko Golkoa

2020-06-16

Bizkaiko Golkoan urtero 300.000 bat tona arrain arrantzatzen dira, 1973 urtean arrantzatutakoaren erdia, gero eta ontzi gutxiago dagoelako gure kostaldean. Hala ere, Bizkaiko Golkoak euskal herritarren elikadura hornitzeko aski gaitasun du. Datu xehez osatutako artikuluak argitaratu ditu Gaindegiak, euskal arrantzaren egoeraz.

Arrantzale denei egingo die PCR proba Jaurlaritzak

2020-04-28

Eusko Jaurlaritzak PCR testak egingo dizkie arrantzaleei: itsasoratu baino lehen lurrean daudenei, eta porturatu baino lehen, dagoeneko itsasoan direnei.

Ondarroako portua hetsi dute, koronabirusa kasu posible batengatik

2020-04-25

NAIZek jakinarazi duenez, Kalamendi itsasontziko arrantzale batek koronabirusak eragindako sintomak sumatu zituen apirilaren 24ean eta itsaso zabaleko mediku-ontziak porturatzeko agindua eman zion. Biharamunean, –gaur goizean– hetsi dute portua.

Frantziako Gobernuak arrasteko arrantza debekatu du Re uharte inguruko itsasoan

2020-01-02

Hainbat itsas izakiren –batik bat izurde eta lupien– biziraupena arrisku larrian jartzen duela eta, Frantziako agintariek debekatu egin dute Re uharte inguruetan arrasteko arrantza egitea. Arras arrain gabetua den euskal kostalderako eta oro har itsaso guztietarako neurri bera hartzea eskatu izan dute bai ekologistek eta bai Ondarroa 12 Milia bezala arrantza jasangarria aldarrikatzen duten elkarteek.

Harri Aroko arrantzaleak ur handitan

2019-11-20

Suedian, Göteborgetik 15 bat kilometrora, Tumlehedeko labar pinturak aurkitu zituzten 1974an. Margolanak duela 6.200-4.500 urte egin zituzten eta, besteak beste, hainbat itsasontzi eta arrain irudikatzen dituzte. Beraz, neolitoko gizaki horiek arrantzaleak zirela adierazten dute.

Angularen kontserbazio-egoera tamalgarria

2019-11-06

Egun hauetan egin ditu EJren Ingurumen Sailak BID-REX proiektuaren baitan jardunaldi batzuk. BID-REX proiektua Interreg proiektu bat da, EBren babespekoa, eta helburu nagusia du ingurumen eta kontserbazio alorreko informazio teknikorik onena biltzeko eta politikarien (erabaki-hartzaileen) esku jartzeko estrategiak, protokoloak eta jardunbideak ikertzea. Helburu laudagarria, inondik ere.

1984ko urtarrilaren 29a

2019-10-23

Arrantza jasangarria posible ote da?

2019-04-24

Negutik udaberrira aldatzearekin batera oparotasuna itzuli ohi da euskal kostaldera. Lehenengo berdela hurbiltzen da eta honen ondoren antxoaren garaia izaten da. Baina denok dakigun bezala, arrantzak ez ditu garai onenak bizi. Geroz eta arrantzale eta arrantzontzi gutxiago dago gure betiko portuetan. Arrantza beti izan da gizakiok naturaren parte garela ikusteko bide adierazkorrenetariko bat baina itsasoarekiko dugun harreman horrek, beste guztiak bezala, hartu eta emaneko harremana behar du izan. Arrantza beraz, neurriz egin beharreko jarduera da eta ongi kudeatu beharrekoa, noski.

Arrantza jasangarria posible ote da?

2019-04-16

Atzoko zabalgunetik, biharko metropolira

2019-04-11

Pentsa dezakegu Hondarribiaren nortasuna historian zehar apenas aldatu dela, betidanik izan dela herri bat, non baserritarrak, kaletarrak eta arrantzaleak elkarrekin bizi izan garen, gure gorabeherekin. Izan ere, gaur egunean oraindik eskema hori askotan aipatzen da gure herriaren osaeraz hitz egitean. Hala izan da mende askoan zehar, baina azken hamarkada hauetan eskema hori aldatzen ari da.

"Arrantza jasangarriaren bidean" eztabaidatuko dute Donostiako Aquariumean

2019-03-01

Jardunaldi honek Arrantza eta Itsas ekosistemen kudeaketariko hausnarketa eta proposamenak eztabaidatu eta partekatzea du helburu. Jardunaldiak irekiak dira eta herritarrak parte hartzera gonbidatzen ditugu.

Baleak arrantzatzeari ekingo dio berriz Japoniak

2018-12-26

1982an utzi zion baleak merkataritza helburuekin hiltzeari. Beraien ur eremuan arrantzatuko dute, datorren uztailean hasita.

Itsasoko animaliak merkurioaren kutsaduratik babestu nahi dituzte Karibeko herrialdeek

2018-11-07

Gizakiongan arazo fisiko zein mentalak sor ditzakete merkurioz kutsatutako arrainek, eta horren gaineko kontrola ezarri nahi dute Karibe Elkartea osatzen duten Karibe itsasoaren hegoaldeko herrialdeek.

"Europako arrantza kuotak zientziak dioenaren gainetik erabakitzen dira gehiegitan"

2017-12-13

Itsas zientzietan lizentziatua eta duela urtebetetik Ekologistak Martxan taldeko Espainiako Estatuko arrantza arduraduna da Eneko Aierbe donostiarra. Arrantza jasangarria lortzeko eta Europar Batasunak arrainen berreskurapenerako ezarritako epeak betetzeko kanpaina egiten ari da azkenaldion. Egunotan –elkarrizketa hau egin ondoren– Bruselan erabaki diren gehienezko arrantza kopuruek epe horiek baldintzatuko dute.

Europar Batasunak %12 jaitsi du legatzaren arrantza kuota

2017-12-13

22 orduz negoziatzen egon ondoren, 2018ko arrantza kuotak finkatzeko akordioa lortu dute EBko 28 herrialdeetako buruzagiek. Hasiera batean Bruselaren asmoa legatzaren arrantza kuota %30 jaistea zen. Azkenean jaitsiera urriagoa izan da eta %12 izatea adostu dute.

Flotazio-marra

2017-02-02

Zirrara sortzen du karro azpian jarri eta begirada jasotzeak. Zirrara sortzen du tamainak, izeberg bat moduan, itsasotik ateratako baporea gauza handia baita. Zirrara sortzen du arrantzak herri bat nola moldatu dezakeen pentsatzeak.

Leviatan

2016-10-21

Leviatana, munstro bibliko ikaragarria, kasu honetan 21. mendeko arrantza industriala da. Eta ez bereziki industrialki handia delako, untzi nahiko txiki batean baitago grabatua dokumental bitxi hau: eszenario txiki hori nahikoa da gizakiaren teknikaren indar suntsitzailea agerian uzteko. Alderdi estetikotik organikoa, biologikoa da filma, munstroaren erraietatik grabatua dagoela ematen du.

Zuzendari eta gidoilariak: Lucien Castaing-Taylor eta Verena Paravel
Urtea: 2012
Euskarazko... [+]

Munduko arrain ekoizpena, jasangarritasunaren mugara iristear

2016-07-08

Abisu larria eman du Nazio Batuetako Elikagaien eta Nekazaritzaren erakundeak, FAOk, bi urtean behin kaleratzen duen munduko arrain ekoizpenari buruzko azterketan: jasangarritasunaren mugara hurbiltzen ari gara. Arrantzaguneen %90 agortuta edo gehiegi ustiatuta dago, eta 2025era bitartean produkzioa %17 handituko dela aurreikusten da.

Itsasoko lupia kopurua drastikoki jaisten ari dela ohartarazi dute

2015-07-10

Lupia espeziearen kantitatean jaitsiera oso azkarra dela eta, premiazko neurriak hartzea beharrezko dela ohartarazi dute kontserbazionistek.

Ugerien atzetik

2014-11-21

Lekeitioko arrantzaren inguruko gogoeta egiten duen Hodei Izarraren dokumentala da.

Oztopoak oztopo, arrantza jasangarria bizirik

2014-09-18

Egungo arrantza eredua mantenduz gero, 2048. urterako itsasoa arrainik gabe geratuko da ikerketen arabera. Arrantza industriala da honen arduradun, hein handi batean. Arrantza tradizionalean kalte handiak eragiten ditu, baina, hala ere, artisau arrantzan dihardutenek arrantza jasangarria bideragarria dela frogatzen dute egunero.

Informazio gehiago: www.argia.eus/argia-astekaria/2333/arrantza

Nafar Pirinioa, ametsetako arrantza

2014-05-12

Arrantza jasangarriaren jarduna garatu eta Pirinioetako bailara mugakidetako turismorako sostengu izan dadin Labrit Multimedia-k egin duen bideoa.

Arraina kontsumitzea, norentzat da onuragarri?

2014-03-04

Arraina jatea osasungarria dela uste zabala da. Zer eragin du, ordea, ingurumenean? Eta itsas espezieetan? Eta komunitate lokaletan? Nor da arrainaren kontsumo igoerarekin onurak lortzen dituena?

Nortasun-agiria

2013-09-12

Antigua Urbieta (Donostia, 1938). Ondarrutarra. Bost ahizpa dira, bera hirugarrena. Irakurzalea txikitandik, etxean libururik ez eta auzoan irakurri ei zituen, Antzosolo etxean eta Augustin Zubikarairenean, honen umeak zaindu bitartean. Arrantzalea aita, arrantzalea gizona –1960an ezkondua, lau seme-alaba, zazpi loba–, bertatik bertara bizi izan du itsaso eta arrantza giroa. Idatzi ere zuen horretaz. Halaber, idatzia du bere aita Hipolito Urbieta zenaren biografia gisakoa, eta... [+]

"Gure gizonak itsasoan arrantzale eta gu andreak etxean, bakarrik"

2013-09-12

Ahozkotasuna da Antigua Urbieta. Da historia bizia, da lekukotasuna, da emakumetasuna, da memoria, da iragana, oraina, eta geroa, da Jabier Kaltzakortak behinola esandako ‘urregorria’. Da ahoz bezain bizi idazteko abildadea duen ondarrutarra.

Atungorriak geroa beltza

2013-05-09

Gipuzkoako arrantzaleek hegalaburraren kuota saldu diote Espainiako multinazional bati. Eguzki talde ekologistak ohartarazi du horrek ez diola batere mesederik ekartzen arrantza jasangarriari.

Agur hegalaburraren Eusko Labelari

2013-05-02

Gipuzkoako Kofradien Elkarteak hegalaburraren edo atungorriaren kuota Murtziako enpresa multinazional bati saldu dio (zeharka), bost milioi euroren truke. Multinazional horrek hegalaburra loditzen egiten du lan, Mediterraneo itsasoan. Eguzki talde ekologista erabakiaren kontra dago, erabat.

Lehen sektoreak lanpostuen herena galdu du azken hamarkadan

2013-04-17

Lehen sektoreko 12.852 lanpostu galdu dira Euskal Herrian 1999tik hona. Arrantzan, basogintzan, nekazaritzan eta abeltzaintzan enpleguak %33,4 egin du behera urte horietan, eta beherakada bortitzagoa izan da azken urteotan, krisi ekonomikoaren ondorioz.

Donostiako Kofradia behin-behinean itxiko dute astelehenetik aurrera

2012-12-27

Donostiako Arrantzale Kofradia hilaren 31n itxiko dute diru sarrerak gutxitu direlako eta, kofradiako kideek diotenez, Jaurlaritzak hartu zuen konpromisoa bete ez duelako. Itsasontziek ezingo dute arrantzatutakoa saldu, beste portuetara joan beharko dira. Horrez gain, turismoan negatiboki eragingo duela gaineratu du Juan Karlos Izagirre Donostiako alkateak.

Europar Batasunak gehiegizko arrantzarekin amaitu nahi du 2015ean

2012-12-19

Europako Parlamentuko Arrantza Batzordeak bozketa garrantzitsua izan du berrikitan: 2015 urterako gehiegizko arrantzarekin amaitzeko eta 2020erako arrain-populazioak berreskuratzeko neurriak hartzea onartu dute.

Percebeiros

2012-11-16

Krisiak gogor jo du Galizian. Geroz eta langabe gehiago daude, eta horren aurrean jende askok ilegalki lanpernak biltzeari ekin dio. Profesionalei kalte ekonomikoak sortzez gain, lan honek berezko dituen arriskuei aurre egiteko ezinbesteko formakuntzaren gabeziak ezbeharrak handitu ditu.

Sare mingarriak: Euskal atunontzien inpaktu sozio-ekologikoak Ozeano Indikoan

2012-09-18

Mendebaldeko Ozeano Indikoan aritzen den arrantza-flota nagusietako bat euskal atunontziena da. Gaur egun euskal atunontzientzat negoziorako gune nagusietako bat da. Hala ere, arrantza mota honen albo-kalteak ez dira nolanahikoak. Marrazoen eta beste espezie batzuen nahigabeko harrapaketa, atunaren ustiaketa masiboa eta ekosistemei zein tokiko arrantzari egindako kalteak jarduera honen arrisku nagusiak dira.

Ekoizlea: Ekologistak Martxan
Egilea: TropoFilms

Somaliako piratak, osatu gabeko istorioa

2011-06-01

Zeintzuk dira piratak? Komunikabideek pirata moduan aurkezten dizkigutenak ala beste herrialde batzuetan hango aberastasuna gupida barik ustiatzen dutenak, behin eta berriro? Arrantzatik bizitzeko zer aukera geratzen zaie somaliarrei? Militarizazioa al da aterabidea? Telebistan eskeintzen diguten azaleko informazio mugatutik aparte, zer dakigu Afrikako zonalde horri buruz?

Motxoren istripua egunez egun

2010-11-09

Baleike.com Zumaiako herri komunikabideak ostegun goizean hasi eta larunbat eguerdira arte grabatutako bideo irudiekin gertaeren egunez eguneko pelikula osatu dute.

Arrantza XXI. mendean

2010-03-03

Bizkaiko Arrantza Kofradietako Federazioko presidente den Iñaki Zabaletarekin solastu gara. Jadanik ez da itsasora ateratzen, baina bertatik bertara ezagutzen du sektoreak bizi duen egoera. Antxoaren debekuaz, arrantzaleen bizimoduaz, Alakranaren auziaz... eta abarrez hitz egin dugu Bermeon grabaturiko elkarrizketa honetan.