Badira lurralde batzuk lankidetzan aritzen ikasi dutenak hizkuntza bat ikasten den bezala: etxean, kalean, lanean, eguneroko erosketetan, zaintzeko eta bizitza antolatzeko moduan. Emilia-Romagna, Italiako iparraldean, utopia bat izan gabe, ekonomia soziala noraino irits daitekeen imajinatzeko aukera ematen duen leku horietako bat da, salbuespen izateari utzi eta paisaia bihurtzen denean.

Bolonia hiriburu duen eskualdeak, 4,5 milioi biztanle inguru ditu, eta munduko kooperatiba-dentsitaterik handienetako bat du. The Next System Project-en arabera, hiru biztanletik bi kooperatibaren bateko kide dira, eta horiek eskualdeko BPGaren % 30 inguru ekoizten dute. Ez gara tokiko esperientzia txikiez bakarrik ari, baizik eta sare ekonomiko zabal batez: nekazaritza-, elikagaigintza-, industria-, kontsumo-, etxebizitza-, kreditu-, zaintza- eta gizarte-zerbitzuetako kooperatibak. Imajinatutako egun bakar batean, pertsona batek langileek jabetzako enpresa batean lan egin dezake, supermerkatu kooperatibo batean erosi, nekazaritza-kooperatiba batek ekoitzitako ardoa kontsumitu eta gizarte-kooperatiba batean artatutako senide bat bisitatu. Horixe da Emilia-Romagnaren indar ebanjelikoa: lankidetza ez da sektore gisa agertzen, baizik eta ekonomia bizitzeko modu gisa. (TheNextSystem.org)

Vera Negri Zamagni historialari ekonomikoak, Boloniako Unibertsitateko irakasleak eta Italiako kooperatibismoaren ikertzaile handienetako batek, azaldu du Emilia-Romagnaren gakoa ez dagoela korporazio kooperatibo bakar handi batean, baizik eta ekosistema batean. Eredu kontzentratuagoen aldean, Italiako kasua sare horizontal, bertikal eta osagarrien bidez ehundu da: elkarri laguntzen dioten kooperatibak, laguntzen duten federazioak, finantza-tresna propioak, komunitatearen kultura politikoa eta espezializatutako enpresa txiki eta ertainen tradizio luzea. Kasu honetan, lankidetzak ez du lurraldea ordezkatzen: hortik hazten da. (TheNextSystem.org) Horregatik da Emilia-Romagna inspiratzailea Bidasoalderako, baina ez kopiatzeko eredu gisa.

Zentzugabea litzateke XIX. mendean hasi zen historia bat mekanikoki lekualdatzen saiatzea, faxismoa, gerraostea, langile-borrokak, Italiako udal-kultura eta berezko esparru juridikoa zeharkatu zituena. Interesgarriena ez da azken forma imitatzea, baizik eta posible egin zuten baldintzak ulertzea. Zerk bihurtzen du kooperatiben batura ekosistema?

Zerk eragiten du ekonomia sozialak ekimen heroikoen mende egoteari uztea eta lurraldearen azpiegitura egonkor bihurtzea?
>>artikulu osoa hemen:
https://bdskoop.eus/2026/09/15/ekosistemak-eraiki-ez-uharteak-emilia-romagnatik-bidasoalderako-ikaskuntza-kooperatiboak/