Oihanak

Poltsikoko smartphonean daukagu ebola izurritearen erroetariko bat

2026-07-29

Esanguratsua da datua: Afrika erdialdeko deforestazioa ehuneko puntu batez igotzen den aldi oro ebola birusaren intzidentzia %20 eta %40 artean igotzen da. Alarma gorria piztua du Munduko Osasun Erakundeak, "biziki larria eta kudeatzeko zaila" den ebolaren izurrite berriari aurre egin nahian dabiltzalako maiatzaz geroztik Afrika erdialdean. Aldi honetan Mongbwalu (Kongoko Errepublika) hiritik abiatu da gaitza. Urre, koltan eta kobaltoz aberatsa izanik, meatzaritzak erabat berenganaturiko eremua da. Logika estraktibistari segi, oihana moztu eta lurra zulatzen segitzen dute etenik gabe. Gizakiak birus ezezagunetarik urrun atxikitzeko muga naturalaren funtzioa bete ohi dute oihanek. Gauza da deforestazioarekin hurbiltzen direla bi aldeak, izurriteak errepikatuz eta gogortuz.

Amazoniako kultura eta ezagutza murriztuko du klima-aldaketak

2026-07-24

Amazoniako oihana ondare biologiko eta kulturalaren gune garrantzitsua da. Munduko biodibertsitatearen % 10 baino gehiago biltzen du eta harengan klima-larrialdiak izan duen eragina ikertu dute.

Ipar Euskal Herriko oihanak jomugan dituen E-CHO proiektua “dekretu bidez inposatu nahia” salatu du CADE talde ekologistak

2026-07-23

Uztailaren 6ko Aldizkari Ofizialean agertu da Frantziako Lehen ministroaren dekretua. E-CHO egitasmoa “interes nazional handiko” gisa sailkaturik, eraikitze-prozedura azeleratzearen alde egin du gobernuak. Ipar Euskal Herritik hurbil, Biarnoko Lacq hirian eraikitzekoak dituzte hidrogenoa ekoizteko fabrika erraldoi bat, eta hegazkinentzako eta itsasontzientzako erregai "berdeak" ekoizteko lantegi bana. Deforestazio eta uraren kontsumo alimaleak eraginen lituzke egitasmoak eta herritarren aurkako mugimendua indartzen ari da.

EB-Mercosur hitzarmenarekin batera, haragia ekoizteko Amazoniaren soiltzea berriz abia daiteke

2026-01-28

Urte hasiera honetan, Amazoniako oihana soiltzetik babesteko 2008tik indarrean den luzamendu pribatu bat bertan behera gelditzeko zorian da Brasilgo Mato Grosso estatuan. Bitartean, Europar Batasuna eta Mercosur erakundeko herrialdeen arteko merkataritza hitzarmena izenpetu berri da, zeinak kalte klimatikoak areagotzeko arriskua dakarren. Gizarte zibilaren mobilizazioa da horri aurre egiteko azken aukera.

Zuhaitzen migrazioa dugu oihanek klima larrialdiari aurre egiteko soluzioetariko bat

2024-10-31

Gero eta egoera larriagoan daude munduko oihanak, klima aldaketak ekarritako bero uhin eta lehorteek bultzatzen dituzten suteengatik, bertzeak bertze. Latitude ertain eta borealetan klima jadanik aldatu arren, oihanak orain arte oso guti prestatu ditugu aldaketari, batez ere praktiken inertziarengatik. Zuhaitzak iparrera azkarrago migratzen laguntzea izan daiteke konponbideetariko bat. Halere, ezin da erantzun globaltzat hartu, tokian tokikoa izan behar da.

Europako legea bete eta degradatutako natur guneak leheneratzea eskatu diote Jaurlaritzari

2024-10-10

Europar Batasunak abuztuan onartutako araudi baten arabera, 2030erako degradaturiko eremuen %20 lehengo egoerara itzularazi behar da. Hori dela-eta, hainbat eragilek Jaurlaritza, natura leheneratu orain dokumentua sortu dute, eta asteazken honetan aurkeztu dute publikoki Donostian.

2x14: Baratze-oihanetik burujabetzara | Gorka Torre

2024-04-17

Elikadura burujabetzaz ari garenean geroz eta gehiago hitz egiten da baratze-ohianaz edo baso jangarriaz. Baina zertan datza? Eta nola landu behar dira lurrak baratze-oihan bat egiteko? Aste honetan Behorlegira joan da Mattin Jauregi Gorka Torre eta Odei Bimboireren proiektua ezagutzera.

11.000 zuhaitzen mozketa aldarrikatu dute Azpeitian eta Berangon, “landaketa industrialaren” aurkako ekintzan

2024-04-09

Lurraren Altxamenduak mugimenduak eman du “aurreko asteetan” buruturiko ekintzaren berri. Zuhaitz landaketaren eredu industriala krisi ekosozialaren eragile garrantzitsua dela salatu du mugimenduak, naturaren eta langileen esplotazioan oinarritzen delako eta lurra kaltetzen duelako. “Bailaraz bailara” antolatu eta “landaketa industrialak desegitera” dei egin du.

Ibai hegalariak munduko klimaren protagonista funtsezko horiek

2023-03-22

Klimaren hondamendiari ihes egitekotan, ez da aski izango atmosferan murriztea negutegi eragineko gas kontzentrazioak. Beharrezkoa izango da oihanak eta lurzoruak zaintzea ere, ez ditzaten hondatu deforestazioak eta nekazaritza intentsiboak; zeren eta uraren zikloa ere oso garrantzitsua baita klima erregulatzeko. Hori ulertzen hasi berriak gara.

Islandiaren tamaina adina baso suntsitzen da urtero munduan, NBEren arabera

2023-01-04

Ingurumenaren zaintza eta kontserbaziorako Nazio Batuen Elkarteko programak egindako txosten baten arabera, urtero 10 milioi hektarea baso suntsitzen da munduan, Portugal edo Islandiaren tamainakoa. Deforestazioak munduko gas-isurien %25 dakarrela ohartarazi du erakundeak.

Gipuzkoako Aldundiak basoak abandonatu ditu guztion diruarekin

2022-06-15

PODCAST #70 | Etiopian aspaldiko oihanen azken aleek biziari eusten diote ehunka baselizaren inguruko harresien babesean

2021-07-23

Azken mendean Etiopiak galdu ditu antzinako oihanik gehienak, nekazaritzaren, artzaintzaren eta herrialdean laborantza industrial neokolonialak eragindako goseteen presiopean. Alabaina, biodibertsitatez betetako azken baso zatiak geratu dira, fosil gisa, zientoka eliza eta ermitaren bueltan, bertako erlijioak sakratutzat salbaturik. Bitxi horiek zaindu, zabaldu eta elkarrekin lotzen ahalegintzen dira zenbait zientzialari naturzale.

Biodibertsitatea sustatzeko mundua berriz basati uzteko ideia mito batean oinarrituta dago, diote zientzialari kritikoek

2021-07-02

Biodibertsitatearen galera eta klimaren aldaketa konpontzen lagundu behar luke Lurreko eremu zabalak berriro basati garatzen lagatzeak, hala defenditu du luzaz ekologiaren korronte nagusiak. Aldiz, zenbait zientzialarik aldarrikatu dute natura aberatsagoa zeneko mundu hartan gizakiak ere esku hartzen zuela aspalditik. "Wilderness" ideiaren inguruko eztabaida mahairatu dute, berriro ere.

Biodibertsitatea sustatzeko mundua berriz basati uzteko ideia mito batean oinarrituta dago, diote zientzialari kritikoek

2021-07-02

Biodibertsitatearen galera eta klimaren aldaketa konpontzen lagundu behar luke Lurreko eremu zabalak berriro basati garatzen lagatzeak, hala defenditu du luzaz ekologiaren korronte nagusiak. Aldiz, zenbait zientzialarik aldarrikatu dute natura aberatsagoa zeneko mundu hartan gizakiak ere esku hartzen zuela aspalditik. ‘Wilderness’ ideiaren inguruko eztabaida mahairatu dute, berriro ere.

"Arazoa ez da eukaliptoa soilik, basoen ustiapen eredua erabat eraldatu behar dugu"

2021-04-23

Mario Corral, Peru (Gasteiz, 1968) Uhandre Amurrioko Baso Biziak plataformako kidea da, beste hainbat auzokiderekin batera. Kezkaz bizi dute eukaliptoaren hedapen masiboa.

Abandonatutako basoen gezurra

2021-03-17

Euskal iktus

2021-03-17

Uda honetan 736 hektarea erre dira Nafarroan eta suhiltzaileek 501 sute itzaltzen parte hartu dute

2020-10-21

Uda hau, azkeneko 5 urteetako datuekin konparatuz gero, bigarrena da esku-hartze kopuruari dagokionez. Hurrenez hurren, 2016an 580 sute itzali baitzituzten Nafarroan, 2017an 439, 2018an 357 eta 2019an 461.

Amazonian, urtebetean, lursail soiltzea %85 areagotu da

2020-08-31

2020an, 2019an jasandako kalteak baino larriagoak izateko arriskuan dago oihana. Duela bi urteko indizearekin alderatuta, %85 areagotu zen iaz deforestazio prozesua. Hainbat erakundek Brasilgo presidente Jair Bolsonaroren administrazioa susmagarri nagusitzat dute.

3.000 milioi animalia hil eta kaltetu zituzten Australiako suteek

2020-07-30

Historia modernoan fauna basatiaren aurka jazo den “hondamendi handienetariko bat” izan dela diote zientzilariek.

Amazoniako deforestazioa %50 hazi da koronabirusak eragindako kontrol faltagatik

2020-04-15

Brasil da Hego Amerikan koronabirusaren izurritea gehien pairatu duen herrialdea, 1.328 hildako eta 23.430 kutsaturekin. Biztanleen osasunari soilik ez, naturari ere egin dio kalte birusak; izan ere, iazko garai berarekin alderatuz %50 hazi da Amazoniaren deforestazioa, agintarien kontrol faltagatik.

Australiako suteek herrialdeko basoen %20 suntsitu dute

2020-02-26

Australian 2019ko amaieran hasitako suteak kontrolpean daude, batzuek piztuta jarraitzen duten arren. Beste gai batzuek hartu dituzte informatiboetako lehen postuak. Suteen eragina, ordea, handia izan da eta urtetan nabarituko da.

Oihanaren kudeaketa publikoa arriskuan

2019-09-17

Langile geroz eta gutxiago, funtzionario kopurua ere apaltzen ari… Langile ordezkariek eta ingurumen zaintzako hainbat elkartek argi ikusten dute oihan publikoen kudeaketa arriskuan dela. ONF erakundeak hartzen dituen bideetan egur salmentak gaina hartzen die, emeki emeki, zerbitzu publikoaren misioiei.

Zuhaitzak gerraz gogoratzen dira

2018-05-02

1944ko azaroaren 12an Tirpitz ontzi alemaniarra bonbardatu eta hondoratu zuten britainiarrek Norvegiako fiordoetan, argazkian ikusten den moduan.

Borneo kiskali dute eta kazetari bat behar da egia itsusia azaltzeko

2017-12-21

André Vltchek kazetaria, ARGIAren irakurleak azaroko LARRUN gehigarrian –Gerrako ekologia– ezagutu duena, Borneo uhartean ari da filmatzen munduko txikiziorik handienetako baten kronika izango den dokumentala. Duela gutxi arte bioaniztasunaren paradisu izandako irla erraldoian oihanak oro eraitsi eta lurzoruak mineral bila harrotuta, Borneoko ekosistema aberatsa bezala gizarte sarea suntsitu dituzte Mendebaldeko multinazionalek.