Traducido automaticamente do vasco, a tradución pode conter erros. Máis información aquí. Elhuyarren itzultzaile automatikoaren logoa

Tres reflexiones sobre a literatura vasca

PAULA ESTÉVEZ

O 12 de xullo pasou unha interesante xornada organizada pola UEU no Liceo Etxepare de Baiona, con numerosos participantes: O ensino da literatura vasca como obxecto de reflexión: o local, o territorial e os colectivos subxacentes. Os poucos días fixéronme reflexionar.

A primeira reflexión foi sobre o ensino da literatura. No País Vasco Norte, calquera estudante exponse os seus estudos con numerosas e sólidas referencias literarias francesas. O Ministerio francés de Educación ten moi claro cales son os canons e panteóns oficiais que se van a transmitir aos mozos, e a literatura ten gran importancia en primaria e secundaria. Durante dezaoito anos, calquera debería coñecer 50 obras, clásicas e contemporáneas, de todo tipo (novelas, poemas, teatro, ensaio, cómic). Tamén necesitaría de pinturas e películas exemplares. Por outra banda, durante quince anos, calquera debe coñecer toda a gramática do francés e no tres anos seguintes traballa a estilística. O sistema francés non outorga tanta importancia á historia da literatura, á vida do autor e á visión social da literatura; o seu obxectivo principal é aprender a interpretar o texto de forma persoal a través de estudos e disertacións. Na literatura vasca, con todo, non hai programas oficiais: pódese saír da escola sen ler nin un libro en eúscaro durante dezaoito anos, sen ver teatro ou película vasca. Aí vese un desafío enorme en Ipar Euskal Herria: como promover a afección á literatura e a adhesión á cultura vasca en clase, si o coñecemento literario non é central?

O segundo comentario vai ao fío das palabras de Koldo Izagirre. A Etxepare que “idolatramos” ensinou como facer pasar a nosa cultura popular ao ámbito dos sabios. Entón, o camiño era a impresión do libro. Na actualidade realízase a través de espectaculares programas literarios. A literatura combinámola cos códigos de clase social poderosa desde o tempo de Etxepare: o desexo de unirse a eses códigos no ámbito biscaíño non debería ser un obxectivo en si mesmo. Moitos alumnos cren tamén que o bertsolarismo é un exercicio especial para as elites superiores, cuxa esencia é expresar a voz do pobo. Hai un tema que se trata aquí, tanto de face á literatura do pasado (a evolución da literatura desde o punto de vista da loita de clases) como de face ao futuro: Para revitalizar e revitalizar a nosa cultura literaria é necesario que os fortes se incorporen ao marco construído?

Etxepare non é tan moderno como se pensa cando fala das súas esposas: a imaxe da muller na area é dun ser preparado e manucal

O terceiro pensamento vénme da liña da concepción feminista que foi mencionada. Como explica Iratxe Retolaza, é necesario ler a nosa historia literaria coas lentes do feminismo. Non presentándoo como verdade, senón como proposta innovadora para que poidamos ter unha mirada diferente á historia da literatura. Este relato creativo pode demostrar, por exemplo, que Etxepare non é tan moderno como se cree ao falar das mulleres: a súa lírica mide do contaxio da lírica europea da época, e a imaxe da muller que se mostra na area é a dun ser preparado e manucal.

En definitiva, o que saíu desta xornada da UEU foi un gran programa de traballo para os próximos anos, para os afeccionados á literatura. Xuntos teremos que facer. Imos tomar forzas, pois, gozando do verán, até chegar á carga de traballo!

Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora

ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.


Interésache pola canle: Iritzia
Rosi Zarra. Os vellos novos?

A Rosa, si, porque así o diciamos os de casa e os amigos. O 30 de xuño vai cumprir 29 anos de vida como consecuencia dunha infección provocada por un pelotazo lanzado a 7-8 metros polos ertzainas. Isto quedou patente na comparecencia ou sesión de traballo celebrada o 26 de... [+]


2024-06-21 | EHU Palestina
UPV/EHU fronte ao xenocidio

Sábese que a empresa CAF de Beasain está a construír un tranvía que conecta os asentamentos ilegais de Xerusalén Este co centro da cidade. O HP desenvolve a tecnoloxía coa que as Forzas de Defensa israelís controlan os movementos dos palestinos nos checkpoint e a... [+]


2024-06-20 | Beñi Agirre
Batalla de Noáin, defensa de Amaiur e Hondarribia

Inmersos na guerra contra os señores e as igrexas comuneiras, en 1521, Castela obtivo a axuda do seu cuñado Enrique de Navarra II.ak, o rei Francisco I de Francia, para recuperar o reino de Navarra invadido, conquistado e ocupado nove anos antes.

Os pais Enrike II.aren, Joan... [+]


Insisto, queren o noso sangue, non a nosa linguaxe

A Asociación de Doantes de Navarra (ADONA) utiliza pouco o eúscaro e úsao mal, como nesta ocasión.

Nos farois colgan unhas bandeirolas nas que se pode ver unha frase en eúscaro sen sentido, na que se pon "día da doazón" e ponse "dáme sangue o día".

Cando se trata mal o... [+]


2024-06-19 | Josu Jimenez Maia
Ruper Ordorika en Villanueva de Arce

A corenta minutos de Pamplona, en Arce, o pequeno pobo de Hiriberri, con dúas ducias de habitantes. Xunto con Ruper Ordorika, Martin Larralde, o vello amigo que nunca falta nas actuacións de Ruper, asistiu á súa actuación. É verdade que tamén apareceron moitas outras... [+]


Eguneraketa berriak daude