EZLN

Altxamendu zapatistatik 30 urtera

2024-09-04

1994ko urtarrilaren 1ean, ehunka indigenak aurpegia estali zuten, Mexikori eta munduari esateko: “Nahikoa da!”. Ordutik mundu osoan eredu bihurtu da EZLN, autonomiaren eraikuntza helburu, herri indigenak bizi daitezen, kapitalismotik at. Egungo egoera, ordea, inoiz baino krudelagoa da, narkotrafikoaren eta paramilitarren erdi-erdian baitaude.

2023-03-20

Xabier Artola ZubillagaXabier Mendiguren Bereziartu

eta

Xabier Azkue Ibarbia

ren ipuinak biltzen ditu Zumaiako Udalak eta Eusko Jaularitzako Kultura Sailak Julene Azpeitia X.Lehiaketan garaile suertaturiko lanak jasoz argitaratu duten liburuxkan. Lehen saria Xabier Artola Zubillagak irabazi zuen «Latitudea» ipuinarekin. Bigarrena Xabier Mendigurenek «Tamara» lanarekin. Eta Xabier Azkueri «Mendekua UEU»n ipuinarengatik zumaiarren lan onenari saria eman zioten.

Carmelo Bernaola

musikari... [+]

2023-03-20

GENEROAREN INGURUAN
Ankulegi

Ankulegi
135 orrialde
975 pta.

Martxoan III. Ankulegi Antropologia Jardunaldia burutu zen Donostian, eta han aurkeztu ziren txostenek osatzen dute ale hau. Jardunaldiko gaia izan zen Generoa ardatz hartuta, artikuluek iker-eremu anitz biltzen dituzte: feminismoaren ikuspuntutik egindako azken bi hamarkadon azterketa, Alardearen kasua, elikadura joerak... Gainera Joseba Zulaika antropologoari eginiko elkarrizketa eta Eguzki Urteagak ikasle militanteei buruz... [+]

Nazioartean uso, etxean…

2022-02-14

Hemen dator ‘Tren Maya’, Mexikoko gobernuaren eta herri mugimenduen arteko talka handia dakarrela

2021-12-27

1934tik 1940ra Lazaro Cardenas jeneralak mugarritzat utzi dituen moduan nekazaritzaren erreforma, petrolioaren nazionalizazioa eta trenbide sarea, Andres Manuel Lopez Obradorrek erabakita dauka hiru monumentu gotor uztea Mexikoko historian iltzatuta, tartean, Tren Maya famatua. Latino Amerikako ezkerraren itxaropen handitzat aurkeztu zen Lopez Obrador edozer egiteko prest dago trenbide berria amaierara eramateko.

ELKARTASUNAREN BIDAIA PRESOEN BIHOTZERAINO

2021-07-27

Sevillako Atletismo Mundialean agertutako «Repatriation bask prisoners» mundura barreiatu du Presoekin Elkartasun Kideak taldeak. Hogei minutu luzez gainera. Espainia aldean alderdien arteko liskarra sortu bazuen, Euskal Herrian, oro har, irribarra piztu du.

Ez dute nahi baina komunikabide eta iritzi publikoaren arreta berenganatu dute, bide batez presoengana ere erakarriz. Beren ekintzak begi onez ikusi izan dira orain arte eta Sevillako Atletismo Mundialeko aurkezpen ekitaldian... [+]

"Informazio-sare zabal baten abiapuntua da"

2021-07-20

Zer da UZEIk beste hiru erakunderekin abian jarri duen MELIN proiektua?

MELIN (Minority European Languages Information Network) erabilera urriko lau hizkuntza biltzen dituen proiektua da, Europako Batzordeko MLIS (Multilingual Information Society) programak finantzatzen duena. Lau hizkuntza eta, beraz, lau erakunde ari gara elkarlanean, oraingoz behintzat: IT (Institiúid Teangeolaíochta Éireann-Irlandako Hizkuntz Institutua), proiektuaren koordinatzaile dena, Galesko... [+]

Egungo egoeraz gogoeta xume bat (1)

2021-07-19

Horretarako ni baino askoz iaioago eta gaiagorik badagoen arren, «Argia» aldizkariko adiskideek erabaki zuten nik ere itsaso nahasi eta korapilotsu honetan eskuak behar nituela sar. Beraz, nere `egia' azalduko dut, oso-osorik ez dudala aurretik jakin eta aitortu arren. Izan ere, egiak alde asko ditu, nonbait, poliedrikoa baita. Hasieratik, bada, gizakiaren grina bizia egia erdiestea, menderatzea izan bada ere, azkenean, etsirik, onartu behar da ez dela inor, zorionez, egia osoaren jabe... [+]

"Bizitzaren aldeko ekintza globaleko astea" deitu dute Zapatistek

2020-04-07

Munduko “gobernu txarrei” erantzuteko ekintza proposatu du EZLNk, bizitzaren alde eta kapitalismoaren eta patriarkatuaren aurka borrokan egiten jarraitzeko deiarekin batera.

"Eskutik doaz kapitalaren proiektu handiak eta estatuaren biolentzia"

2019-12-11

Euskal Herrian izan da María de Jesús Patricio Martínez Marichuy, Lumaltik Herriak ekarrita. Bere bizipenak eta ordezkatzen duen Kongresu Indigena Nazionalaren (CNI) proiektu politikoa ezagutarazi ditu hainbat fakultate eta kulturgunetan. Nahua jatorriko medikua da eta giza eskubideen aldeko borrokan ibilbide luzea egina. Bere izenak sona berezia hartu zuen mundu osoan, 2018an Mexikoko presidentetzarako hautagai izendatu zutenean, EZLNren babesarekin. "Helburua ez zen hauteskundeak irabaztea, arreta deitzea baizik", adierazi digu.

Ospakizun gazi-gozoa Chiapasen

2019-04-04

Jérôme Baschet (1960) historialaria da. Frantziako EHESS Gizarte Zientzien Goi Ikasketen Eskolan irakasle eta ikertzaile aritu ondoren, gaur egun irakaslea da Chiapaseko unibertsitate autonomoan. San Cristobal de Las Casasetik kontatu du matxinada zapatistaren 25aren ospakizun mingotsa.

Sistema kapitalista patriarkalaren aurka altxatu diren emakume indigenak

2018-03-13

“Ez da gizonen eta sistemaren lana guri askatasuna ematea; kontrara, sistema kapitalista patriarkalaren lana gu menpeko egitea da”, esan zuen emakume batek zapatistek antolatutako emakumeen lehenengo Nazioarteko Topaketaren irekiera ekitaldian, Desinformémonos atarian irakurri daitekeenez. Martxoaren 8an ireki zituen ateak Morelia Karakola espazio feministak, Txiapasko Tzotz Choj eremuan, eta hil bereko 11n itxi.

Emakumeen nazioarteko topaketak deitu dituzte zapatistek martxorako Txiapasen

2018-01-02

Sistema kapitalista, matxista eta patriarkalaren aurka ari diren emakumeen nazioarteko topaketak deitu dituzte EZLN eta Batzar Klandestino Iraultzaile Indigenak. Martxoaren 8, 9 eta 10ean egingo dituzte Txiapasko Tzotz Choj eremuan, Morelia Karakolan. Harrera martxoaren 7an izango da eta agurra martxoaren 11n.

Elorrieta eta Diez Usabiaga, funtsezko giltzarri bi

2017-11-28

Aitortu beharra dago ELA eta LABeko Idazkari Nagusiak, Jose Elorrieta eta Rafa Diez Usabiaga, buru eta gidari izatea erabakiorra izan dela ideologikoki ELA eta LAB bezain aldenduta dauden sindikatuek horrelako prozesu garrantzitsuari hel ziezaioten. Bere ideiekiko malgu eta sendo, Euskal Herriak subiranotasunik gabe ezin biziraungo lukeela eta bere eskakizun sozioekonomiko eta laboralak lortuko ez lituzkeela jakinik, gogor aritu dira idazkari nagusi biak bere sindikatuetan, puntuan puntuko... [+]

DEIO, SELATSEREN HERRIA

2017-11-28

sartuko gara. Eskualde, lurralde batean murgilduko gara: Iguzkitzan (La Solanan),Deikaztelun (Dicastillon), Deierrin (Yerrin) eta Deion, Selatseren herrian.

Nortzuk dira zapatistak?

2016-11-16

Txiapaseko zapatisten eskolak EZLNren sorreraren arrazoiei eta beren balioei buruz egindako lana.

Zapatismoaren ekarpenak borroka feministara

2016-11-02

EZLN eta zapatismoaren borrokak feminismoarekin duen harremanaz. Bizilur elkartearekin batera egindako bideoa da eta Medeak, EHko Bilgune Feminista eta Munduko Emakumeak taldeko kideek parte hartu dute.

Zapatistek emakume indigena bat proposatuko dute Mexikoko lehendakarigai

2016-10-24

EZLN Askapen Nazionaleko Armada Zapatistak antolaturiko V. Indigenen Kongresu Nazionalean 2018ko estatuko hauteskundeetan parte hartzeko asmoa azaldu dute. Hautagai independente bat aurkeztuko dute horretarako, emakumezkoa.

15 urte zapatisten alde Eskoriatzan

2015-06-09

Txiapasen Aldeko Taldeak, Esko Zap %100 amets haziak lelopean, egitarau zabala prestatu du aste zapatistarako.

Emakume indigenek uko egiten al diete beren eskubideei euren herria defendatzeagatik?

2015-02-04

Sylvia Marcos-ek “Más allá del feminismo. Caminos por andar” liburua aurkeztu du Mexikon. 20 urte bete dituen mugimendu zapatistan emakumeek eginiko lorpenez eta feminismoa deskolonizatu beharraz dihardu.

Chiapasko indigenek Marcos gabeko aro berriari ekin diote

2014-06-10

“EZLN ez da mintzatuko gehiago nire ahotik” esanaz amaitu zuen hitzaldia Marcos azpikomandanteak maiatzaren 24an mila indio zapatista eta beste hainbeste kanpotarren aurrean. Bere izarra itzali aurretik, Marcosek azaldu zituen Mexikoko Chiapasen burutzen den azken urteotako matxinada berezi eta arrakastatsuenaren ezaugarri nagusiak.

Marcos komandante-ordeak zapatisten bozeramaile izateari utzi dio

2014-05-26

Marcos komandante-ordeak iragarri du EZLNko ahotsa izateari utzi diola, mugimenduan egon diren “pensamendu eta berlaunaldi” aldaketek eraginda. Igandean agerpena egin zuen lider zapatistak Chiapaseko La Realidad komunitatean, bere ahotsa “azken aldiz” entzunarazteko.

“Zapatistak ez daude bakarrik” nazioarteko aldarrikapena, irakasle baten hilketaren ondoren

2014-05-22

Mundu mailan elkartasun ekintzak antolatu dituzte José Luis Solís López zapatistaren hilketa salatzeko. Galeano gisa ezagunagoa zen irakaslea, indar paramilitarrek hil zuten hilabete hasieran Txiapasen. Mundu osoko elkarte eta norbanakoek babesa eman diote komunitate zapatistari.

EZLN: "Borroka kolektiboa da, baina borrokatzeko erabakia indibiduala, pertsonala"

2014-01-02

EZLNren altxamenduak mundu osoa sorpresan harrapatu zuela 20 urte bete dira urtarrilaren 1ean. 1994az geroztik, armada zapatista herrikoiak Mexikoko jatorrizko herrien eskaera historikoak berreskuratu ditu, eta aldi berean, autogobernuaren bidean pauso praktikoak eman.

EZLNk 20 urte, neoliberalismoaren aurkako erresistentzian ikur

2013-11-18

Francisco Javier Mina Txiapasekiko Elkartasun Plataformako kideak Público egunkarian argitaratutako gutuna euskaratu dugu. EZLNren ibilbidearen errepasotxoa egiten du eta laster ekimen berriak datozela iragartzen du. Adi egongo gara.

Aske geratu dira 9 preso Txiapasen, borroka politiko luzearen ostean

2013-07-09

Txiapaseko presoen elkartasun elkarteetako bederatzi kide aske geratu ziren ostegunean. Ekintzaile hauek “La voz del amante” eta “Solidarios de la voz del amante” elkarteko kideak dira. Talde hauek gobernuaren neurri politikoei aurre egiteko sortu ziren kartzeletan 2005ean.

Maien mundua abenduaren 21ean berpiztu EZLNrekin

2013-01-15

40.000 emakume eta gizon mobilizatu dituzte 2012ko abenduaren 21ean zapatistek Chiapasen. Gehienak maia etniaren batekoak, neguko solstizioaz gain beren antzinako egutegiaren aldi luze baten akabera, 13 Baktun delakoarena, mugarritzen zuen egunean. Maia jendea bizirautea lortzen ari da XXI. mendean, krisi globalaren ertz batean.

Mundua ez da amaitu, zapatisten borroka ere ez

2013-01-03

Chiapaseko kaleetan barna martxa eta ekitaldiak antolatu zituen EZLNk abenduaren 21ean, altxamendu zapatistaren 19. urteurrenean. Indigenek 1994an egindako ibilbide bera egin zuten, fusilik gabe oraingoan, baina ukabila altxatuz.

Bakerik gabeko lurraldeak

2012-06-22

Unai Aranzadi kazetariak egindako dokumental honek Txiapas eta Guatemalan, konpondu gabeko gatazka armatuan bizi diren bi herrietan, giza eskubideen egoera aztertzen du. Bi herri hauetan Estatuen aldetik gertatzen diren etengabeko erasoek bertako gizarte alternatiben kontra, giza eskubideen defentsaren alde, emakumeen askapenerako eta herri indigeneen alde dauden borroka antolatuetan erresistentzia aurkitzen dute.

30 min // Iturria: elikaduraburujabetza.tv
Ekoizlea:

Ziberaktibismoa: 2.0 mugimenduen argilunak

2011-07-09

Herrialde arabiarretako iraultzak eta haserretuen kanpaldiak izan dira azken adibide garbienetakoak. Interneten zabalkunderako gaitasuna eta Twitter eta Facebook bezalako sare sozialen bultzada aprobetxatuz, aldaketarako gogoa duen jendea aktibatzea lortu dute teknologia berriek. Zibermugimenduen eraginkortasunaz iritzi guztiak ez dira baikorrak, ordea.

Juan Bautista Berasategi

2007-02-21

BERASELT01

"Politikook zuhurragoak izan beharko genuke"

2007-02-21

elkarrizketa
ATUTXELT01

Marcos delegatua Gamesaren haize-erroten kontra

2006-02-19

Pello Zubiria zubiria@argia.eus Mexikoko alderdi nagusien hautagaien bazterretik, Marcos komandanteordea -Zero delegatua, orain- kanpaina burutzen ari da herririk herri, uztaileko hauteskundeei begira. Otsail hasieran, Marcos iritsi da Gamesa eta Iberdrola "gureak" Oaxakan eraikitzen ari diren zentral eolikora. Urtatsez Chiapastik abiatuta, Mexikoko hegotik iparrerantz doa Zero delegatua -Marcos komandanteorde zapatista- bere hauteskunde kanpaina berezia egiten, La otra campaña. Lehen... [+]

Muguruzaren aldeko sinadura bilketa hasi dute

2004-01-15

Fermin Muguruzari atxikimendua adierazteko sinadura bilketa hasi dute Madrilgo Ladinamo kolektiboak eta Bartzelonako Altxamendu Zapatistarekiko Elkartasun Kolektiboak, ellokal@pangea.org helbidean. Batasunak ere Muguruzak eta Berri Txarrak taldeak jasandako "presioak" salatu ditu. SGAE elkarteak berriz ez du ezer esan nahi izan auzi honi buruz. Edonola ere, Fermin Muguruzak birarekin jarraituko du. Bihar (16) Castellon izango da.