ARGIA.eus

Egin ARGIAkoa
Oparitu ARGIA
Gizartea Ingurumena Politika Ekonomia Kultura Euskara Feminismoa Hezkuntza Nazioartea Iritzia
larunbata 2026ko urriaren 10
Historia > Efemerideen kanala

Santa Kruz apaiz gerrillaria hil zen erbestean, Kolonbian

Duela
100
urte

1926ko abuztuaren 10ean,

Santa Kruz apaiz gerrillaria hil zen erbestean, Kolonbian. Elduaienen (Gipuzkoa) jaio zen 1842an Manuel Santa Kruz Loidi, eta 1872-1876ko Bigarren Karlistaldian, apaiz kargua utzi eta gerrillari talde baten buru izan zen. Haren ausardia, gerra-taktika azkarrak eta euskaldunen askatasunaren aldeko konpromisoa mirestuak izan ziren. Garaiko Euskal Herrian mitifikatu egin zuten, euskal foruen eta euskal nortasunaren aldeko borrokalari eredutzat hartua izan zen. Buruzagi karlistekin izandako talkengatik Ipar Euskal Herrira gurutzatu behar izan zuen 1873an, eta 1874an Aita Santuaren barkamena eskuratu ondoren, lehenik Jamaikara eta ondoren Kolonbiara joan zen misiolari gisa. Euskal abertzaletasunaren aurrekari gisa ere ikusia izan da.

Iturria:

José Antonio Recondo, Las andanzas del cura guerrillero Santa Cruz (1870-1874) (Boletín de la Real Sociedad Bascongada de los Amigos del País, 80. zkia., 2024).

Egun hau historian
1680Pueblo jatorrizko herriak matxinatu egin ziren espainiar kolonizatzaileen aurka Mexiko Berrian
1936Camino Oskoz maistra iruindarra hil eta Urbasan amildegian behera jaurti zuten erreketeek
1944Daniel Argote erresistentziako kide baionarra atxilotu eta exekutatu zuten naziek Orthezen
1950Homosexualen eskubideen aldeko Mattachine Society erakundea eratu zuen AEBetan
1956Aljer-eko Casbah-n lehergailua jarri zuten frantziarrek eta 73 hil, independentziaren aurka
1985Istripu nuklearra gertatu zen, urpekari batean Vladivostoken, Errusian

Urte hau historian: < >
Berrienetik Zaharrenetik

1926-02-20
Zinaida Portnova jaio zen Leningraden, Sobietar Batasunak izendatutako heroietako bat
1926-04-04
Haurrentzako euskarazko lehen komikia iragarri zuen ARGIA astekariak: Txistu
1926-04-07
Benito Mussolini tirokatu zuen Erroman Violet Gibson irlandarrak
1926-06-01
Forrest River-eko sarraskia: Australian 300 aborigen baino gehiago hil zituen poliziak 18 egunetan
1926-07-10
Donostian giza-zoo bat ireki zuten Igeldoko jolas parkean
1926-08-10
Santa Kruz apaiz gerrillaria hil zen erbestean, Kolonbian
1926-08-13
Fidel Castro Kubako Iraultzaren buruzagia jaio zen
1926-09-15
Lazkao Txiki jaio zen, bertsolari mitikoa
1926-10-31
Mussolini Italiako diktadorea hiltzear egon zen Anteo Zamboni anarkista gaztea

Hilabete honetako urteurrenak:
|
Berrienetik Zaharrenetik

Duela
10
urte
2016-08-28
Turkian kurdueraz argitaratzen zen egunkari bakarra itxi zuen Poliziak: Azadiya Welat
Duela
10
urte
2016-08-01
Pailazo maltzurrez mozorrotutako jendeak AEB mailako masa histeria eragin zuen
Duela
25
urte
2001-08-26
Lekunberritar talde bat barruko arropan joan zen Guardia Zibilaren kuartel aurrera
Duela
25
urte
2001-08-26
Sakanako emakumezkoen sokatira taldeak podiuma utzi zuen Espainiako ereserkia jarri zietenean, Japonian munduko txapelketa irabazi berritan
Duela
25
urte
2001-08-01
Manifestazio handia Iruñean Gazteluko plazan aparkalekua egitearen aurka
Duela
30
urte
1996-08-23
Frantziako Poliziak indarrez atera zituen Parisen itxialdia egiten ari ziren paperik gabeko 300 migratzaile
Duela
35
urte
1991-08-17
Donostiako Morlans auzoan ETAko hiru kide hil zituen Guardia Zibilak, 600 bala baino gehiago tiro eginda
Duela
40
urte
1986-08-31
Guardia Zibilak Baztandarren Biltzarra zapuztu zuen Elizondon
Duela
45
urte
1981-08-27
Emakume talde bat Galestik Ingalaterrara abiatu zen, AEBetako base militar baten aurka
Duela
45
urte
1981-08-20
Irlanda Iparraldeko gose greba kolektiboan hamargarren presoa eta azkena hil zen: Mickey Devine
Duela
45
urte
1981-08-08
Gose greban zegoen bederatzigarren IRAko presoa hil zen: Thomas McElwee
Duela
45
urte
1981-08-05
Italian emakumeen bortxaketa legeztatzen zuen erreparazio-ezkontza baliorik gabe utzi zuten
Duela
50
urte
1976-08-30
KAS Alternatiba aurkeztu zuten, "ETAk armak uzteko gutxieneko baldintzak"
Duela
50
urte
1976-08-29
Mugimendu antinuklearrak indar erakustaldia egin zuen Plentzia eta Gorliz artean 50.000 lagunetik gora batuta
Duela
50
urte
1976-08-28
Batxilergoa euskaraz egin nahi izatea "ergelkeria" zela esan zuen Espainiako presidenteak
Duela
50
urte
1976-08-17
Punto y Hora de Euskal Herria aldizkariaren azken zenbakia bahitu zuen Espainiako Poliziak, erredakzioan sartuta
Duela
55
urte
1971-08-09
Ballymurphyko sarraskia: britainiako armadak hamaika pertsona hil zituen Belfasten
Duela
60
urte
1966-08-23
Australiako 200 abeltzain aborigenek greba hasi zuten, zurien soldata berdina eskatzeko
Duela
70
urte
1956-08-10
Aljer-eko Casbah-n lehergailua jarri zuten frantziarrek eta 73 hil, independentziaren aurka
Duela
70
urte
1956-08-09
20.000 emakume hegoafrikar kalera atera ziren Pretorian, apartheid legeen aurka
Duela
85
urte
1941-08-27
Agirre Lehendakaria Brasilera iritsi zen nortasun faltsuarekin
Duela
90
urte
1936-08-30
Juana Josefa Goñi eta bere sei seme-alaba Legarreko leizera jaurti zituzten, Gaztelun
Duela
90
urte
1936-08-23
52 preso errepublikar fusilatu zituzten frankistek Nafarroan, Cadreitako Valcalderan
Duela
90
urte
1936-08-19
Irungo gudua fase erabakigarrian sartu zen
Duela
90
urte
1936-08-18
Federico García Lorca olerkari andaluziarra fusilatu zuten frankistek
Duela
90
urte
1936-08-15
14 urteko Maravillas Lamberto hil zuten frankistek Larragan, taldean bortxatu ostean
Duela
90
urte
1936-08-13
Abiazio italiarrak Donostia bonbardatu zuen
Duela
90
urte
1936-08-11
Euskarazko liburuak erre zituzten frankistek Tolosako Plaza Zaharrean
Duela
90
urte
1936-08-11
Errepublikaren aldeko hamahiru miliziano fusilatu zituzten Oiartzungo Pikoketan erreketeek
Duela
90
urte
1936-08-10
Camino Oskoz maistra iruindarra hil eta Urbasan amildegian behera jaurti zuten erreketeek
Duela
90
urte
1936-08-08
Errepublikarrentzat armak lortzeko ezinbestekoa zen muga itxi zuen Frantziako Estatuak
Duela
90
urte
1936-08-03
Jesse Owens atleta beltzak urrezko domina lortu zuen Hitlerren Berlingo Joko Olinpikoetan
Duela
100
urte
1926-08-13
Fidel Castro Kubako Iraultzaren buruzagia jaio zen
Duela
100
urte
1926-08-10
Santa Kruz apaiz gerrillaria hil zen erbestean, Kolonbian
Duela
105
urte
1921-08-25
Blair mendiko bataila hasi zen AEBetan, armatutako 10.000 meatzariren eta poliziaren artean
Duela
105
urte
1921-08-09
Abd el-Krimek Espainiako Armada garaitu zuen Annualgo guduan eta Rifeko Errepublika aldarrikatu zuten
Duela
120
urte
1906-08-22
Istilu larriak izan ziren Bilbon meatzarien greban eta lau hildako izan ziren Setaresen
Duela
125
urte
1901-08-26
Miguel Unamunok euskararen aurkako diskurtso sonatua egin zuen Bilboko lore jokoetan
Duela
145
urte
1881-08-06
Alexander Fleming jaio zen, penizilina aurkituta milioika bizitza salbatu zituen medikua
Duela
185
urte
1841-08-16
Nafarroa Espainiako probintzia bilakatu zen formalki dekretu bidez, Ebroko aduanak desagerraraziz
Duela
235
urte
1791-08-21
Haitiko Iraultza hasi zen, 100.000 esklabok armak hartu zituztenean Saint-Domingue kolonia frantsesean
Duela
245
urte
1781-08-24
Espainiako Inkisizioak bere azken biktima hil zuen Sevillan: María de los Dolores López
Duela
250
urte
1776-08-13
Tearen matxinada gertatu zen AEBetako Fishkill herrian
Duela
500
urte
1526-08-04
Juan Sebastian Elkano hil zen Ozeano Barean, eskorbutoak jota
Kontsultatu Hemeroteka berria
1919tik gaur arteko aldizkari guztiak online
150.000 orrialdetik gora dira, euskaraz eta Euskal Herriari idatziak. Mende bat baino gehiagoz, Euskal Herriko historiaren lekuko eta euskal kazetaritzaren eragile izan da ARGIA. Ondare hori euskal komunitate osoaren zerbitzura jarri dugu lizentzia libreekin.
Bota begiratua