Espaziorik ez emakumeentzat

  • Cañaveral lurmuturra (AEB), 1962ko otsailaren 20a. Mercury-Atlas-6 suziria jaurti zuten espaziora, John Glenn astronauta Friendship 7 kapsularen barruan zeramana. Lurraren inguruan hiru orbita egin zituen eta, hala, balentria lortzen zuen lehen estatubatuarra izan zen; Yuri Gagarin eta Gherman Titov sobietarrek aurreko urtean lortu zuten.

     

Nagore Irazustabarrena Uranga @irazustabarrena
2017ko martxoaren 05a
Jerrie Cobb pilotua Mercury proiektuko espazio-kapsularen alboan. Cobbek astronauta izateko proba fisiko eta mediko guztiak gainditu zituen, FLAT programako beste emakume batzuek bezala. Baina ez zieten espaziora joateko aukerarik eman. (Arg.: NASA)
Jerrie Cobb pilotua Mercury proiektuko espazio-kapsularen alboan. Cobbek astronauta izateko proba fisiko eta mediko guztiak gainditu zituen, FLAT programako beste emakume batzuek bezala. Baina ez zieten espaziora joateko aukerarik eman. (Arg.: NASA)

Hidden Figures filmak kontatu berri digu hainbat emakume beltzen kalkuluak funtsezkoak izan zirela misioaren arrakastan. Baina ez ziren espazioko lehian ezkutuan aritutako emakume bakarrak izan. NASA 1959an hasi zen zazpi gizonezko trebatzen astronauta izateko; Mercury Seven esan zieten. Baina programako ikerlari William Randolph Lovelace II.ak pentsatu zuen emakumeak egokiagoak izan zitezkeela espaziora joateko: txikiagoak eta arinagoak izanik, erregai gutxiago beharko zen haiek espaziora bidaltzeko; espazioan egonaldi luzeak ere aurreikusten zituzten, eta emakumeek gutxiago jan ohi dute.

Hala, FLAT (Lehen Emakumezko Astronauta Trebatuak) programa jarri zen abian, estraofizialki (gerora Mercury 13 esan zitzaien, baina ez ziren sekula NASAko Mercury programaren parte izan). Hegaldietan 1.000 ordutik gorako esperientzia zuten hogei emakumezko piloturi egin zizkieten zazpi gizonezkoei egindako proba berak eta hamahiruk gainditu zituzten: Myrtle Cagle, Jerrie Cobb, Janet Dietrich, Marion Dietrich, Wally Funk, Sarah Gorelick, Jane Ja-ney Hart, Jean Hixson, Rhea Hurrle, Gene Nora Stumbough, Irene Leverton, Jerri Sloan eta Bernice Steadman.

1962ko uztailean emakumeok Mercury programan ofizialki sartzeko eskaera egin zuten. Erantzuna NASAko ordezkari George Low-ek eta John Glenn eta Scott Carpenter astronautek eman zuten agerraldi batean: emakumeek ez zituzten astronauta izateko derrigorrezko baldintzak betetzen. Ingeniaritza titulua eta jet militarretako pilotu gradua behar zuten, baina garai hartan emakumeek debekatuta zeukaten Aire Armadako eskoletan ikastea, eta hegaldi zibiletako esperientziak ez zien ezertarako balio izan. 

John Glennek berak esan zuen: “Eremu honetan emakumerik ez izatea gure ordena sozialaren ispilu da”. Eta ingeniaritza titulurik izan gabe ere, bera programan onartu zutela aitortu zuen. Hurrengo urtean Valentina Tereshkova sobietarra izan zen espaziora joan zen lehen emakumea.

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Diskriminazioa  |  Historia  |  Espazioa  |  AEB

Diskriminazioa kanaletik interesatuko zaizu...
2019-02-04 | Irutxuloko Hitza
Inor ez dela ilegala aldarrikatu dute Donostiako kaleetan

Inor ez da ilegala. Pertsona guztiontzat eskubide guztiak lelopean manifestazioa egin zuten otsailaren 2an. Protesta Bulebarretik abiatu zuten, 12:00etan eta Erdialdeko kaleetatik barrena jarritu zuten. Migratzaileen eskubideen defentsan lanean ari diren Donostiako eta Donostialdeko hogeita hamar bat eragilek bat egin zuten deialdiarekin, eta administrazioek migratzaileei “harrera duin bat eskaintzeko” eta “pertsona gisa dagozkien eskubideak errespetatzeko” ardura har... [+]


2019-01-22 | ARGIA
Irungo Harrera Sareak migratzaileentzako zirkulazio librea eskatuko du urtarrilaren 26ko manifestazioan

26 larunbata, Irungo Ficoba eraikin paretik aterako da manifestazioa eta Hendaiako erretentzio zentroko komisaldegi aurrera joango da. Irungo udaletxe aurrean amaituko da manifestazioa.


2019-01-21 | Nicole Lougarot
Zuberoako maskarada eta buhameak: zati hori salatzen dut

Eta bai, aurten ere Xiberoan maskaraden itzulia abiatu da berriz, eta igandero Urdiñarbeko Xorrotxek Buhame taldea hola aurkeztuko dute kantuz: "Buhame debrü horik lanik egin gabe, arraza debrü hori bizi dirade. Aberatsik horregatik ez da nihur ere, aldiz sortüak oro ohoinak dirade".


2019-01-15 | Amaia Lekunberri
Errealitatea autobusean paseo bat da

 

Gasteizko autobus batean, astegun buruzurian eta egun argiz, eraso arrazista bat. Tolestu gabeko patinete baten aitzakian, autobus gidaria jatorri atzerritarreko emakume bati oldartu zitzaion. Txoferrak ez ezik, hainbat bidaiarik ere hitzez eraso egin zioten: “Hona zatozte eta dena kentzen diguzue” edo “emakumea zarelako, bestela egurtuko zintuzkedan” bezalako esaldietatik hasi, eta “militarra naiz, hogei urte daramatzat zu bezalako jendea akabatzen”... [+]


2019-01-15 | Arabako Alea
Kontzentrazioa deitu dute Tuvisako autobusean jazotako eraso arrazista salatzeko

Arrazakeriaren aurkako Gasteizko Plataformak deia egin du asteazkenean, 19:00etan, Andre Maria Zuriaren plazan biltzeko.


2019-01-11 | Arabako Alea
Tuvisako txoferraren jarrera defendatu du Urtaranek

Bidaiari batek bota zituen mehatxu arrazistak "onartezinak" direla esan du Gasteizko alkateak.


2019-01-10 | ARGIA
Eraso arrazista bat jazo da Gasteizen, autobus batean

Erasoa Borinbizkarra eta Salburua auzoak batzen dituen 7. lineako autobus batean gertatu da. Gidariak hasitako erasoa hauspotu dute hainbat bidaiarik, emakumea eta honen alabak kanporatzeraino.


Andoaingo Baltasarren aurkako irain arrazistak salatu ditu Udalak

Andoaingo Udalak komunikatua atera du urtarrilaren 5eko Erregeen kabalgatako polemikaren harira. “Hankasartze batek pentsatzen ez genuen oihartzuna izan du”, adierazi dute.


Mugimendu "xenofobo eta populisten" aurka egiteko eskatu du Urkulluk

Euskal gatazka adibidetzat jarrita, Espainiako Estatuko mugimendu ultraeskuindarra “gelditu” behar dela esan du Lehendakariak. “Errespetua, negoziaketa eta bakearen aldeko borondatea” eskatu du.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude