Euskarak eta Europako beste 20 hizkuntzak ez dute euskarri digitalean irauteko nahikoa babes

  • META-NETek (34 herrialdetako 60 ikerketa-zentroz osatutako sare europarrak) egindako azterketa baten arabera, Europako hizkuntza gehienak "digitalki iraungitzeko arriskuan" daude, sare horretako kide den Elhuyar Fundazioak ohartarazi duenez. Euskara arrisku handiko hizkuntzen multzoan ezarri dute, katalana, galegoa, bulgariera, greziera, hungariera eta polonierarekin batera, besteren artean.


2012ko irailaren 27an - 00:00
Azken eguneraketa: 2015-02-26 13:37:33
Europako 30 hizkuntza aztertu dituzte adituek.

Azterketa horretan hizkuntza-teknologietako 200 adituk parte hartu dute eta, haien arabera, Europako 80 bat hizkuntzetatik 30etan hizkuntza-teknologiek duten babes-maila aztertuta, 30 hizkuntza horietarik 21etan “hutsa” edo “eskasa” da digitalki garatzeko babes edo laguntza. Egoera onenean ingelesa dago, eta haren atzetik daude alemana, gaztelania, frantsesa, italiera eta nederlandera.

Ikerketan hizkuntza bakoitzak hizkuntza-teknologien arloan duen babesa azaltzen da, lau arlotan: itzulpen automatikoa, ahots-bidezko interakzioa, testu-analisia eta hizkuntza-baliabideen eskuragarritasuna. Aztertutako 30 hizkuntzetatik 21 (%70) mailarik beherenean kokatu dituzte adituek, gutxienez arlo batean “babes hutsal edo eskasa” izateagatik.

Emaitza kezkagarriak

"Gure azterketaren emaitzak oso dira kezkagarriak", adierazi du ikerketa koordinatu duen Hans Uszkoreit katedradunak. "Europako hizkuntzarik gehienek behar baino baliabide gutxiago dauzkate, eta haietariko zenbait erabat baztertuta daude. Zentzu horretan, gure hizkuntzetariko asko ez daude prest etorkizunari aurre egiteko”. Georg Rehm doktorearen hitzetan, bestalde, “berebiziko aldeak daude, hizkuntza-teknologien babesari dagokionez, Europako hizkuntza eta teknologia-eremu batetik bestera. Hizkuntza ‘handien’ eta ‘txikien’ arteko tartea gero eta handiagoa da. Bermatu egin behar dugu hizkuntzarik txikienak eta baliabide murriztukoak ezinbesteko oinarrizko teknologiez hornituko direla; bestela, hizkuntza horiek digitalki iraungitzera kondenaturik daude”.

Azterketa pdf formatuan

Ikerketa osatzen duten 31 aleak META-NETen webgunetik deskarga daitezke pdf formatuan. Euskarari eskainitako alea hau da: The Basque Language in the Digital Age / Euskara Aro Digitalean (eskuineko azalean klikatuta kontsulta dezakezue pdf formatuan).


Azkenak
2024-05-30 | Gedar
Palestinarekin Elkartasuna plataforma
"Ez ditzagun palestinar herriari inposatu nahi zaizkion irtenbide faltsuak erosi"

Espainiako Gobernuak bultzatuta Palestinari egindako ustezko aitortza eta Nazioarteko Zigor Auzitegiaren azken ebazpenak direla-eta, hitza hartu du Palestinarekin Elkartasuna plataformak. "Bi estatuen irtenbide faltsua" gaitzetsi du, baita "palestinar... [+]


2024-05-30 | dantzan.eus
Emakumeak euskal dantzan: nondik gatoz eta nora goaz?

"Guri bizitza joan zaigu espaloitik begira". 80 urteko emakumearen arrangura iltzatuta geratu zitzaion Josune Zubeldiari. Hainbat belaunalditako bost emakumek hartu dute hitza emakumeek dantzetan, herriko taldeetan eta errituetan izan dituzten borroka, aldaketa eta... [+]


2024-05-30 | Euskal Irratiak
Terexa Lekunberri
"Gure kultura belaunaldi berrien beharrei erantzutea kausitu dugu Iparraldean"

Pastorala, Maskarada, libertimendu edo kabalkada, plaza ikusgarriak zertan dira Ipar Euskal Herrian? Gai mamitsu hori lantzen saiatuko dira bi egunez Euskal Kultur Erakundeak antolatzen duen solasaldian, Baionako Arte Eskolan.


E-CHO proiektua: Pirinioetako oihanak, abioiak hegalarazteko erregai

E-CHO izenaren gibelean gordetzen den makroproiektuari so jarri gara, Zuberoatik hurbil, Biarnoko Lacq herrian egitekoa den egitasmo omen ekologikoa hurbilagotik ezagutzeko asmoz. Hiru gune industrial lituzke: hidrogenoa ekoizteko fabrika erraldoi bat, eta hegazkinentzako eta... [+]


2024-05-29 | Nicolas Goñi
Marshall uharteetan, elkarlana dute itsasoaren igoerari egokitzeko planen oinarrian

Ozeano Barean, atoloi apalez osatuak, Marshall uharteak dira klima aldaketaren aurrean herrialde hauskorrenetakoak, itsas mailaren gorakadak zuzenki mehatxatzen dituelako. Bertako gobernuak egokitze plan sakon eta zehatz bat martxan jarri du, biztanleekin elkarlanean, behetik... [+]


Eguneraketa berriak daude