Emakumeak borrokan

10 saltokitik 9k euskaraz eman lezakete zerbitzua Tolosan, paisaia linguistikoan islatzen ez den arren

  • Galtzaundi euskara taldeak eta Tolosa&Co elkarteak estreinakoz elkarlanean osatu dute, herriko establezimenduen euskararen diagnosia; ezagutza bistaratu beharraz ohartarazi dute.

Tolosaldeko Ataria @tolosaldeataria
2018ko urtarrilaren 25a

Tolosa&Co elkarteko 200 komertzio baino gehiagotan euskararen egoeraren diagnosia osatu du, Galtzaundi euskara taldeak, 2017ko udazkenean. Lehen aldiz elkarlanean aritu dira bi elkarteak, eta Tolosako Udalaren babesa izan dute. Horrela, ondorioztatu dute, Tolosa&Coko komertzio eta tabernetako langileen %93k zerbitzua euskaraz eman dezaketela, baina hori ez dela bistaratzen establezimenduen errotulazioan.

Jaione Ormazabal Tolosa&Co elkarteko zuzendaritzako kideak azaldu du, Galtzaundik ateratako ondorioak "oso baikorrak" iruditu zaizkiela, eta Tolosako saltokietan euskararen erabilera indartzearen aldeko konpromisoa hartuko dutela.

Horrela, Galtzaundik bi lan-ildo nagusitan garatu du Tolosako komertzioetako euskararen diagnosia: behaketa bat eginez eta heziketa landuz, jarreretan eragiteko helburuz. Heziketaren atalean lau lan saio antolatu dituzte, EMUNeko Ainhoa Lasaren eta Kike Amonarrizen eskutik, eta Tolosaldeko euskararen egoera soziolinguistikoa nahiz zerbitzuen sektorerako gomendioak izan dituzte hizpide.

Bide beretik, Galtzaundi euskara taldeko Amaia Doyaguek iragarri dute, otsailetik aurrera gida bat ere banatuko dutela Tolosako establezimenduetan: "Uemarekin eta Tolosako euskara zerbitzuarekin elkarlanean osatu dugu eta, bertan, itzulpenak egiteko zerbitzuak, euskarazko karteldegia lortzeko aukerak eta, oro har, saltokietan euskararen presentzia areagotzeko aukerak bildu ditugu".

Ezagutza handiagoa, presentzia baino

Datuak argi erakusten du, euskararen ezagutza altua dela Tolosa&Coko komertzio eta tabernetan: langileen %80k dakite euskaraz, eta %93k ulertzen dute. Alegia, 10 saltokitik 9tan eskain lezakete zerbitzua, euskaraz.

Ondorio baikor hori ez da, ordea, egunerokoan gertatzen. Izan ere, saltokien %82tan lehen hitza euskaraz izan den arren, establezimenduen %54k baino ez dute funtzionatzen, nagusiki euskaraz; saltoki eta tabernen %6tan elebitan aritzen direla berretsi du Galtzaundik.

Ezagutzaren eta erabileraren arteko koska areagotu egiten da, fokua paisaia linguistikoan jarriz gero: "Izaera euskaldun hori ez da islatzen, eta establezimenduen %35etan gazteleraz dituzte kanpoko errotulu nagusiak". Areago, negozio barruko idatzi eta errotuluei dagokienez, askoz ere baxuagoa da euskararen presentzia: establezimenduen %61etan euskararen presentzia murritza edo hutsala da.

Diagnosiaren ondorio makurrenak azken horiek badira ere, Galtzaundi euskara taldeak zerbitzuen sektoreko langileen jarrera baikorra nabarmendu nahi izan du: "Prestutasun handia azaldu dute euskararen erabilera areagotzeko, eta establezimenduen %78 prest daude proposatutako neurriak abian jartzeko, paisaia linguistikoa aldatzeari begira", dio Doyaguek.

Bide beretik, joan den udazkeneko azterketak dio, oro har, Tolosako merkatari eta ostalarien jarrera euskararen aldekoa dela: "Elkarrizketatuen %87k uste dute Tolosako Udalak euskararen aldeko neurriak hartu behar dituela eta, halaber, %81ak uste dute, Tolosa&Cok euskararen aldeko jarrera izan behar duela".

Horrenbestez, Galtzaundi euskara taldea etorkizuneko erronkei begira jarri da, "lanerako aukera oso ona" dela erdietsiz. Horretarako hainbat erronka ezarri dituzte etorkizunera begira eta, horietako bat, bezeroei begirakoa izango da: ezinbestekotzat jo dute, Tolosako komertzioetako bezeroek kontzientzia izatea, eta herriko denda eta tabernetan euskaraz komunikatzeko aukera dutela konturatzea.

Olatz Peon Tolosako alkateak ere Galtzaundiren erronka berberei heldu nahi izan die, azpimarratuz, "saltokiak euskara sustatzeko erakusleiho" ere badirela, eta "euskararekiko potentzialtasuna berreskuratu" egin behar dela: "Udalak lanean jarraituko du sektorea euskalduntzeko konpromisoan, eta egitasmo berriei eskua luzatuko diegu, noski".

 

Artikulu hau Tolosaldeko Atariak argitaratu du eta CC-by-sa lizentziari esker ekarri dugu ARGIAra.  

ARGIAn egiten dugun kazetaritza independenteak bultzada merezi duela uste duzu?

Informazio askea lantzen dugu ARGIAn, langileok gara proiektuaren jabeak eta gure informazioen atzean ez duzu sekula multinazionalik, bankurik edo alderdi politikorik topatuko. Gure ustez, burujabetza guztien oinarrian dago informazio burujabetza, ezagutzen dugunaren gainean pentsatzen eta erabakitzen dugu. Horregatik diogu kazetaritza independentea dela demokraziaren oinarrietako bat.

Aldizkaria paperean etxean edo e-postan PDFan jaso nahi duzu? Pozik hartuko zaitugu ARGIAko komunitatean. ARGIAkoa izateko, nahi eta ahal duzun ekarpena egin dezakezu, eta bueltan egoki ikusten duzuna eskatu. Indartu dezagun indartzen gaituena!

Kanal hauetan artxibatua: Euskararen erabilera  |  Tolosa  |  Merkataritza

Euskararen erabilera kanaletik interesatuko zaizu...
EuskarAbentura
Abenturak gazte euskaldunak pizten ditu

16-17 urteko 121 gazte elkartuko dira EuskarAbenturan uztailean. Euskal Herria zeharkatuko du helburu nagusietakoa gazteek euskara erabili eta eragile bihurtzea duen espedizioak. 2018ko edizioko emaitzek animatu dituzte antolatzaileak errepikatzera, besteak beste, ikusi baitute gazteen hizkuntza ohiturak, haien euskararekiko jarrera, aldatzen hasi direla.


2019-05-17 | Arabako Alea
Lapuebla de Labarcan izango da aurten Mintza Eguna, ekainaren 1ean

Euskal Herriko mintzalagunen festaren barruan, kalejira, herri-bazkaria, erromeria eta dantzaldia izango dira.


26 alderdi politikok hartu dituzte euskararen normalizazioan eraginkortasunez aurrera egiteko konpromisoak

Positiboki baloratu du Aiaraldeko Euskalgintza Kontseiluak euskara hauteskunde kanpaina eta instituzioetan erdigunean kokatzeko “Ez we can´t” ekimena. 31 alderdirekin egin du harreman bira Kontseiluak, eta hauetako 26k hartu dituzte euskararen normalizazioan eraginkortasunez aurrera egiteko konpromiso zehatzak.


'Euskara ari du' ekimena
1.117 erronkalari, hernaniarrak xaxatzen

Euskaraldiak Euskal Herriko txoko ugari jarri zituen dantzan 2018ko hondarrean, hamaika egunez. Hernaniarrei berriz, metxak hamaika hilabete iraun die. Mila hernaniarrek hizkuntza ohiturak aldatzeko erronkak bere egitea zen apustua, eta lortu dute. Orain, datuak irakurri eta horietatik ikasteko unea da.


Aek, Topagunea eta Kontseilua
Hiru begirada etorkizunari

Dozenaka mila herritar, Euskaraldiaren olatuan, hizkuntza ohiturak astintzeko ariketa egitetik gatoz, eta beste milaka euskaldun eta euskaltzale kalera ateratzen dituen Korrika bete-betean gaude. Bien helburua euskaldunak aktibatzea, hizkuntzaren erabilera lehen lerrora ekartzea. Euskalgintzako hiru eragile handirengana jo dugu "aro berria" deitu izan zaion garaiotan urratsak nondik eman behar diren aztertzeko asmoz.


Euskal Herriko heavy metal eszena erdalduntzen ari da?

Alarma jo du Herriko Burdina ekimenak: hedabideetara bidalitako ohar batean adierazi dutenez, Euskal Herrian heavy metala egiten duten “talde askok eta eragile hainbatek euskara bigarren mailan kokatu dute. Banda askok gaztelania eta ingelesa lehenesten dituzte komunikatzeko”.


2019-03-27 | ARGIA
Egia, aitortza eta erreparazioa eskatuko dute euskal hiztunentzat jasandako zapalkuntzagatik

Euskaraz bizi nahi izateagatik, euskaldunek jazarpena pairatu behar izan dute mendeetan. Zapalkuntza horren emaitza da egungo errealitate soziolinguistikoa Euskal Herrian. Hori salatu eta "egia, aitortza eta erreparazioa" eskatuko du ostiralean euskaldunentzat manifestu baten bidez Euskal Herrian Euskarazek.


Eneko Gorri, Mintzalasai euskara elkarteko kidea eta Miarritzeko euskara teknikaria
"Euskaldunak gara, baina oraindik ez dakigu ogia euskaraz erosten"

Eneko Gorrik (Angelu, 1983) Erabileraren aroa: begirada bat Ipar Euskal Herritik hitzaldia eskaini zuen Topaguneak urtarrilaren 31n antolatutako Euskaltzaleen mugimendu berritura bidean jardunaldietan. Gorrik uste du gazte sektore ameslarienean euskararekin sekula baino konektatuagoak direla. Kudeaketa lanak zaharrei utzi eta haien militantzia eredua sortzea proposatzen die.


Nortxu Nu˝ez. Gasteizko "Baiona" hortz klinikaren arduraduna
"Euskara hiztunak gara guztiok, bat izan ezik"

Joan den urte amaieran Lazarraga Saria jaso zutenen artean da Baiona Hortz Klinika. Odontologia zerbitzua euskaraz eskaintzen du Gasteizen Nortxu Nuñezek (Trapagaran, Bizkaia, 1976) zuzentzen duen zentroak. 2004az gero ari da Arabako hiriburuan. Lazarraga Sariaren aitzakian joan gatzaizkio, eta ARGIAren mendeurrena aipatu digu berak.


2019-02-25 | Hernaniko Kronika
'Baietz Hernanik!' erronkaren emaitzen aurkezpena, gaur

Aztikerrek aurkeztuko ditu, 19:00etan Biterin, eta datu ugari emango ditu: erronkalarien %63,9 emakumeak, gehienak 30-44 urte bitartekoak...


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude