%28 ortorexiadun

Makurkeriaren aroa bizi dugu. Txarra dena ontzat eta ona txartzat dugu. Ederra itsusi eta itsusia ederra. Osasungarria osasungaitza eta gaitza osasungarri. Balioak makurki irauli eta buruz behera, hankaz gora azaltzen zaizkigu… Ortorexia ezagutzen al duzu? Zuzena edo egokia dena...

Kuba ebolaren aurkako borroka gidatzen, Mendebaldeak bere mugei begiratzen dien bitartean

165 osasun langile kubatar iritsi dira joan den astean Sierra Leonara, 461 pertsonako taldearen lehen txanda. Bitartean, herrialde aberatsek segurtasuna eta birusa beraien mugetan ez hedatzea dute jomugan.

Beldurra, birusa baino azkarrago hedatzen den epidemia

Bi izurrite izan ohi ditu bere baitan ebola epidemia batek: birusaren beraren hedapena batetik, eta beldurrarena bestetik. Lehenengoari aurre egiteko aski baliabide dauzka herrialde garatu batek, baina gizartearen beldurra kontrolatzea zailagoa da.

Gaixo mentalen arazo handienetakoa bizi duten estigma da

Lau pertsonatik batek buruko gaixotasunen bat izango du bizitzako momenturen batean. Mendebaldeko gizarteetako eguneroko ogia izan arren, gaixo mentalak gutxietsiak eta baztertuak dira. Gaixoei eritasunak baino sufrimendu latzagoa eragiten die gizarteak bizkarra eman izanak. Urriak 10, Buruko Osasunaren Nazioarteko Eguna izanda, estigma menperatzeko kontzientziazio ekitaldiak izango dira hainbat herritan.

Lehenengo ekografia euskaraz

Aitor Montes, Aramaioko familiako medikua da eta euskaltzale nekaezina. Azken bi urteetan ezagun egin da hedabideetan, Osakidetza euskalduntzeko hainbat eskaera egin duelako. Azken eskaera ekografiaren txostenarena izan da, eta euskaraz jaso du.

Zergatik hiltzen ditu ebolak emakumeak gizonak baino gehiago?

Emakumeek zaintzen dituzte gaixoak. Erizain gehienak emakumeak dira eta osasun zentroetako garbitzaileak ere bai. Kutsatzeko arrisku gehien dute.

HIESa, tuberkulosia eta malaria, ebola baino hilgarriagoak Afrikan

Madrilen erizain bat kutsatu da ebolaz eta horren ondorioz Europan epidemiaren izua zabaldu du. Hala ere, Afrikan ebola baino gaixotasun larriagoei egin behar diete aurre egunero. HIESa, tuberkulosia eta malaria daude hilgarrienen artean.

Osakidetza: oraina latz, geroa beldurgarri

Osakidetzako zuzendaritzaren eta sindikatuen arteko liskarren berri eman genizuen Gatazkarako sendabiderik ez oraingoz erreportajean. Xehetasun batzuk utzi genituen aipatzeke, ordea. Bereziki, larrialdi zerbitzuen egoerari buruzkoak.

Gatazkarako sendabiderik ez oraingoz

Ez da sekula gozoa izan, baina Osakidetzaren eta sindikatuen arteko harremana sano gaiztotu da aurten. Funtzio publiko osoak krisia hasi zenetik jasan duen murrizketei EAEko osasungintzako gatazka zehatz batzuk gehituta, herritarrok larrutik ordainduko dugun egoera sortu da. Ez dirudi, gainera, erraz aurkituko denik adostasunerako errezeta.

Abortua zentro publikoetan egiteko aukera jaso du Nafarroako Osasungintza plan berriak

Nafarroako Parlamentuko Osasun Batzordeak asteartean onartu du 2020rainoko plana, UPN, PSN eta Izquierda-Ezkerraren aldeko bozkekin eta Bildu, Aralar eta PPNren abstentzioekin. Legebiltzar-taldeen 77 proposamenetik 76 hartu dituzte kontuan.

Osakidetzako sindikatuek mahai sektoriala utzi eta mobilizazioak iragarri dituzte

Osakidetzako sindikatuak negoziazio mahaitik altxa dira, Jaurlaritzaren proposamenarekin ados ez, besteak beste haien ustez "iraingarria" delako EAEko Gobernuak 60 lanpostu sortzea.

Obamak 3.000 militar bidaliko ditu Mendebaldeko Afrikara ebolari aurre egiteko

Militarrek 100 oheko 17 tratamendu-zentro martxan jartzen lagunduko dute eta sei hilabetez prestakuntza emango diete bertako osasun langileei. AEBetako Defentsa Sailak 500 milioi dolar inbertituko ditu operazioan.

Suizidioa: urtean 800.000 hildako eragiten dituen gaitz tabua

Osasunaren Munduko Erakundeak suizidioaren inguruko txostena plazaratu du, “denbora luzez tabu izan den gaiaren inguruan arreta deitu asmoz”. Ohartarazi du urtean 800.000 lagunek egiten dutela beren buruaz beste munduan, hau da, suizidio bat jazotzen da 40 segundoro.

"Kaleratzeak" eta "kaosa" Nafarroako Ospitale Guneko larrialdi zerbitzuan

Nafarroako Ospitale Guneko larrialdi zerbitzu berria urriaren 8an hasiko da martxan. Egun horretatik aurrera, Iruñeko bi ospitaletako zerbitzua eraikin bakarrean emango da. Sindikatuek kaleratzeak iragarri dituzte eta batze prozesua egiteko moduaz ere kexa agertu dute langileek.

Ebola: eritasuna gainditu ondoren jendarteak baztertuak

Ebola, ARGIA honetan Judith Perezek laburbildu digun izurria, suertatzen ari da  2014ko udak ekarri mamutzarretako bat. Mila heriotzatik gora, Afrikako Mendebaldeko zenbait herrialde isolamendutik gero eta hurbilago… Aldiz, birusak ez ditu Miguel Pajares abadea bezala akabatu kutsatutako guztiak. Associated Pressek banatutako kronikan Boubacar Diallo eta Krista Larsonek "Guinean medical student survives Ebola but stigma persists" kontatu dituzte izurritea gainditurik inguruko jendeen bazterketa gainditzeko lanak dituztenen lekukotasunak.

Zer da ebola?

Ebolak 900 pertsona hil ditu jada Afrikan eta Osasunaren Mundu Erakundeak nazioarteko larrialdi egoera ezarri du birusaren hedapenarengatik. Afrikako egoera aztertzeko eta ebolari buruz gehiago jakiteko Info7 irratiak Mugarik Gabeko Medikuak elkarteko Teresa Guilarterekin hitz egin du.

Kubako politikan eragiten saiatu dira AEBak, HIESaren kontrako programen aitzakian

AEBetako Estatu Departamentuak onartu du osasun eta gizarte-programak erabili dituztela Kubara gazteak bidaltzeko “praktika demokratizatzaileak” sustatzera. Programek “gizarte zibila indartzea eta kubatarrek informazio gehiago eskura izatea” ahalbidetzen zutela argudiatu dute.

Bizitzaren alde arraunean

Bularreko minbizia gainditu duten emakume kanadarrek kantzerrak utzitako ajeentzako antidoto perfektua aurkitu dute: arraun taldeak sortu eta dragoi-ontzi estropadetan lehiatzea.

"Salba dezagun Nicole Delepine onkologoa"

Parisko Garches klinika publikoak zabalik jarrai dezan borrokan ari dira bertan artatzen dituzten haurren gurasoak, Nicole Delepine onkologoaren zuzendaritzapean osatutako 30 urteko esperienzia eten ez dadin. Kantzerraren kontrako balizko gerran jokoan dauden interesak salatuz, terapia hautatzeko eskubidea aldarrikatzen dute.

Tolosan ere ordezkapenetarako mediku erdaldunak jartzeak polemika eragin du

Herritarren artean kexak eragin ditu Tolosako osasun-etxean ondorengo bi ordezkapenetarako mediku erdalduna jarri izanak: pediatriako baja eta arratsalde-gauerako medikua. Udaleko euskara zerbitzuburu Iñaki Azaldegik adierazi du kalitatezko zerbitzuak euskaraz behar duela izan eta horretarako egun badaudela mediku euskaldunak. Info7-n egin ditu adierazpenak eta azaldu du, Udalak Osakidetzari gutuna bidali diola euskaldunen hizkuntza eskubideak errespeta ditzala eskatuz.

Tratamendu genetikoa Sanfilippori aurre egiteko

“Garaipenik ez da galtzekorik gabe, esperantzara kondenatua…” kantatzen du Garik. Horixe da Sanfilippo sindromearen kontrako borrokan egunerokoa; ate bat ireki da azken hilabeteetan, baina garaipen handia izan daitekeenak asko du galtzeko.

10 pertsona hil dira jada aurten amiantoaren eraginez EAEn

Azken biktima 61 urteko langile irundarra izan da eta joan den ostiralean hil zen pleurako minbiziaren eraginez. CCOO sindikatuaren datuen arabera, 10 dira jada 2014an amiantoaren eraginez hil diren pertsonak EAEn.

Euskararentzat udako oporrak Osakidetzan?

Lezako ospitalean (Araba) udako ordezkapenak egiteko mediku erdaldunak ezartzen direla salatu dute beste behin. Osakidetzak mediku eta pediatra elebidunen falta argudiatu du; baina, osasun-langile euskaldunen eske urteak daramatzatenek, borondate eta planifikazio eza ikusten dute.

Smartphonekiko mendetasuna, psikiatren pagotxa Asian

Smartphonen erabilera arazo psikiatriko bilakatzeko bidean da Asiako estatu askotan. Hego Korean, Singapurren, Taiwanen eta Txinan gailu horien gehiegizko erabileragatiko kezka zabaldu da. Singapurren bizi diren 5,5 milioi pertsonen %87k smartphonak ditu, AEBetan %65ek baino ez, eta...

Murrizketek 3.500 lanpostu publiko baino gehiago suntsitu dituzte bi urtean Hego Euskal Herrian

Enplegu publikoaren jaitsiera berretsi dute Espainiako Ogasun Ministerioaren azken datuek: bi urtean Hego Euskal Herrian 3.500 lanpostu publiko baino gehiago galdu dira. Hezkuntzan izan da murrizketarik handiena, eta udal eta aldundietako postuak ere nabarmen jaitsi dira.

Osakidetzak 3.000 lanpostu desagerrarazi dituela salatu dute besteak beste sindikatuek

Ostegunean Osakidetzaren zerbitzuen egoerak "okerrera egin duela" salatzeko manifestazioa egingo dute Bilbon, 18:00etan Bihotz Sakratutik abiatuta. ELA, LAB, Satse, EMS, CCOO, UGE eta ESK sindikatuek adierazi dute datozen hilabeteetan mobilizazio gehiago deituko dituztela.

Meningitisa: gauzak argitu nahian

Garuna eta orno-muina estaltzen dituzten mintzen narritadura eta hanturari esaten zaio meningitis. Egitura horietan lesioak moteltzeko funtzioa duen likido zefalorrakideoan aldaketak eragiten ditu gaitzak. Likido hori garrantzi handikoa da meningitisaren diagnostikoan, haren itxura nabarmen...

EAEko Legebiltzarrera ere eraman dute Oiolako urtegiko lindanoaren auzia

Oiolako Urtegia Deskonektatzearen Aldeko Plataforma EAEko legebiltzarrean izan da asteartean. Plataformako bi kidek parlamentuan hitza hartu eta gainontzekoak elkarretaratzea egin dute kanpoan. Lindano fokua desagertu arte, Barakaldo, Sestao eta Alonsotegiko etxeetara Oiolako urik iritsi ez dadin eskatu dute

Kontrolatutzat genuena berriz mehatxu

Bakterioak azkar egokitzen dira ingurunera, oso azkar. Duela 70 urte inguru hasi ginen antibiotikoak erabiltzen, eta denbora horretan kontrolpean ezarri ditugu lehen hilgarriak edo oso larriak ziren infekzio asko. Orain, ordea, antibiotikoen aurreko egoera horretara itzultzeko arriskua dugu, antibiotikoak gehiegi eta gaizki erabiltzeagatik, hain zuzen. OMEk apirilean argitaratutako txostenaren ondorioak benetan ikaratzekoak dira.
Multimedia

2014-05-06  |  Osasuna

Elikadura eta osasuna

2013ko uztailaren 1ean, Bolibarren, Nerea Basterretxea Joseba Plaza eta Pedro Akarregik emandako hitzaldia. Iturria: Udako Unibertsitate Bolibartarra

2014-02-11  |  Osasuna

Tolosaldea osasun publikoaren alde

TOPA, Tolosaldea Osasun Publikoaren Alde elkartearen hitzaldia Alegian, 2014ko otsailaren 6an.

2013-08-08  |  Osasuna

Egoitz Garro

Egoitz Garro, aholkulari makrobiotikoa, Altzan (Donostia) jaio zen  eta gaur egun Lekunberrin bizi da. Elikadura makrobiotikoan espezializatu da, baina baita masajean, akupunturan, erreflexologian, chi kung-ean, meditazioan eta arnasketa terapian ere. Duela hiru urte, bazkidearekin batera,...

2013-06-07  |  Osasuna

Antxon Arza

Antxon Arza kirolaria eta enpresaria da, baina batez ere, abenturazalea. 1962ko apirilaren 2an Iruñean jaioa. Nahiz eta bizitzan kolpe latzak jasotakoa izan, Antxon Arza betiko gazte alai eta baikorra da. Magnetikoa. Berarekin solas egitean, barne-bateria energia positiboz kargatzen...

2013-05-03  |  Osasuna

Autismoa, terapia aurrerakoi eta atzerakoienak etxe berean

Autismoaren arloan urtero egiten den kongresurik prestigiotsuena aurten AEBetatik kanpo egingo da bigarren aldiz. Donostian izango da, maiatzean, eta ez halabeharrez: autismoa duten pertsonei laguntzeko programarik garatuenetakoa dute Gipuzkoan. Hortik oso gertu aldiz, alor honetan berrogei...

2013-01-25  |  Osasuna

Arrieta metodoa

Barneko pentsamendu eta premien berri ematea ezinezkoa zitzaion Lourdes Arrietari; jaiotzetiko arazo batek gorputzeko mugimenduak koordinatzea eta hitz egitea galarazten dio. Mentxu ahizpa problema berarekin jaio zen, eta hitz egiteko gaitasuna baduen arren, apenas ahoskatu dezakeen, baina ez...

2012-10-25  |  Osasuna

Osasunlingua (Esperientzia arrakastatsuak euskaraz)

Euskarabildua jardunaldietan euskaraz arrakastatsuak izan diren 3 esperientzia nabarmendu ziren. Osasunlingua aplikazioa da haietako bat.

2012-03-16  |  Osasuna

Toilet Jauna

Kaka ongi kudeatzen baduzu ongarri izan daiteke baina ez baduzu ongi kudeatzen, hil egin zaitzake. Toilet Jauna "pertsona bat komun bat" leloa mundu osoan egi bihurtu dadin ari da lanean. Izan ere, munduko biztanleen %40k ez baitu oraindik komunik.  

2011-11-08  |  Osasuna

Jatearen arriskuak

Janari faltarik ez dugunoi, jaten duguna bihurtu zaigu problema. Otordu bakoitzean substantzia kimiko kutsagarriak sartzen ditugu gorputzean; mokadu batek ez digu kalte egingo, baina substantzia horietako asko luzaroan geratuko direnez gure organo, ehun eta zelulei itsatsita, zenbatgarren...

2011-10-14  |  Osasuna

18 urtez hizkuntza-eskubiderik gabe Osakidetzan

Ordiziako herritar baten seme-alabek 18 urtez izan dituzte haien hizkuntza-eskubideak urraturik Osakidetzan. Izan ere, denbora horretan guztian Osakidetzak ez du euskarazko asistentzia iraunkorki bermatu. Iturria: Hizkuntz Eskubideen Behatokia

2011-06-15  |  Osasuna

Erremeixuak

Lan honetan gure herri kulturaren arlo garrantzitsu bat jorratzen da, gaixotasunak osatzeko erabili ohi diren sendabelar eta bestelako erremedioak aztertzen dira. Belaunaldiz belaunaldi gure baserrietan eta kale-etxeetan gorde den ahozko ondarea ikertzen da. 12 lagunen testigantzen bidez,...

2011-06-08  |  Osasuna

Gauzak Argituz

Gauzak Argituz 20 minutuko bideoa da, azkarra eta datuz ongi hornitua. Mundu mailan ezaguna da Story of Stuff izenburupean eta hamarnaka hizkuntzetara itzuli dute erabiltzaileek. Lurretik materialak erauzi, saldu, erabili eta bota. Gure bizitzetan erabiltzen ditugun gauzarik gehienek gure...

2011-05-04  |  Osasuna

Euskara gaixo dago Osakidetzan

Hizkuntz Eskubideen Behatokiak egindako dokumental honetan euskarak osasungintzan duen lekua aztertzen da. Duintasun bidean, euskara gaixo dago Osakidetzan dokumentala, elkarrizketetan oinarrituta dago.

2010-11-29  |  Osasuna

Sekula biziraun dudan oparirik onena

Hiru minututan Stacey Kramerrek istorio pertsonal hunkigarri baten bitartez azaldu digu, bizi nahi ez dugun esperientzia (beldurgarri, traumatiko eta gogorra) bat nola bihurtu daiteken ordaindu ezin den opari batean. Ted.com webguneko hitzaldia da hau, Creative Commons lizentziapean, Lander...

2008-09-14  |  Osasuna

Carlos Gonzalez, pediatra

Bésame mucho, guraso berrien artean gehientsuen saltzen den eskuliburuaren egile Carlos González pediatrarekin mintzatu gara. Bere liburuetan gurasoei zer egin agindu beharrean, haurren portaera azaltzen saiatzen dela dio. Zenbait joera azaldu dizkigu.
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


AmetzagaiƱa Argia Antza iametza Adur Luditoys