"Denok gaude biolentziaren gurpil horretan sartuta"

Esaten du hiztegiak “biolentzia” hitza latinezko “violentia” hartatik datorrela, “violentus” du adjektibo, hau da, “etenik gabe indarra erabiltzen duena”. “Vis” ageri da haien jatorrian, alegia, “indarra”. Euskaraz bortxakeria, bortizkeria, indarkeria, biolentzia eta beste ditugu. Biolentzia du gai Unai Elorriagaren Iazko hezurrak (Susa, 2014) narrazio, nobela, saiakera, gogoeta, kronika… min eta ezerosoak.

Irakurtzeko pasioa kutsatzea, irakasle onenaren meritua

“Nire ikasleek, 12-14 urte arteko gaztetxoek, 30 eta 100 liburu artean irakurtzen dituzte urtean. Haurrak berak liburuak eta gaiak aukeratzea da sekretua”, dio Nancie Atwell irakasleak.

"Fikzio kontrolatzailea ez zait interesatzen"

Behinola, Etxalarren fortunatu da Antonio Zavala, Bidasoaldeko bertsolari eta bertso galduen arrastoan. Hantxe, Xamuio bertsolariarekin gertatu da, eta hark, Txirrita eta Axuraren bertsoak, gogoan harturik dauzkanak kantatu dizkio Zavalari. Bertso batean, ahantzia du lehen oina. Beltzuria liburuaren azalean ageri diren puntu ilara biak ditugu lehen oin hura, Xamuioren biloba Ixiar Rozasek hainbat gogoeta eginez berreraiki eta baliatu dituenak.

Argizaiolak izekirik dirau,
haize kontra bada ere

Bittor Kapanagak (Otxandio 1925-2011) hizkuntza eta munduari buruz zituen ikuskerak jaso dira Euskera erro eta gara liburuan. Idazle euskaltzalearen lan guztien lehen bilduma da, Gerediaga Elkartearen eskutik argitaratua. Edizio lanen arduradun Juan Martin Elexpuruk lagundu digu aztiaren ospea irabazi zuen otxandiarra apur bat gehiago ezagutzen.

Hau deitzen da POLITIKA

Herriko bozak Piarres Larzabal Auspoa, 1962 Teatroa, daukagu erabat ahaztua. Nahiago nuke bakarrik hemen; aldiz ea nor doan gaur antzokira, are ea nork ateratzen duen testua irakurtzeko kuraia. Eta aitzitik ditugu teatro idazle azkarrak, Piarres Larzabal, aurten jaio zela mendea....

Ondo dago Bilboko Alondegiari Iñaki Azkunaren izena jartzea

Bide azkarretik eta hauteskunde giroan jarri diote Bilboko Alondegiari Iñaki Azkuna izena, iaz zendutako Bilboko alkatea gogora ekartzeko, baita jeltzaleak egin zuen apustua ere, “kulturak hiriaren eta pertsonen eraldaketan eragin zezan”. Erabakiaren eszenifikazioak daukan Citizen Kane ukitua ezin utzi aipatu gabe.

Irakurtzera bortxatuak

EGILEA ::Joxe Manuel Odriozola Txalaparta, 2014

Moralkeria da delitua

EGILEA ::Mariano Izeta Euskaltzaindia, Baztango Udala 2015

Lauaxeta eta Kirikinorenak egin du

Batzuk badoaz eta besteak badatoz dio kaleko esanak, eta horrek zenbait ohitura atzean utzi eta garaira egokitzeko formula berriak asmatzea dakar maiz. Bilbon euskal kulturarako erreferente izan diren liburu denden argiak itzaltzen ari dira, baina sektoreak bizi dituen zailtasunei erronka hartuta dabilenik bada.

Izena direnak eta izenik gabe direnak

EGILEA ::Irati Goikoetxea Ipuin bilduma Erein, 2014

Literatura izango du ardatz ‘111’ aldizkari berriak

111 literatura eta kultura aldizkari berriaren 0 zenbakia aurkeztuko dute asteartean Andoaingo Bastero kulturgunean.

"Ihesaldi baten berri duzunean, sinpatia sentitzen duzu protagonistarekiko"

Tunelak, izarak, mozorroak eta bafleak izenpean, hamar lagunen ihesaldiak edo ihes-saiakerak batu ditu liburu batean Josu Martinezek (Bilbo, 1986), Tene Mujika bekaren laguntzarekin. Hamaika behar zuten hasieran, baina hamaikagarren istorioko protagonistak zain duen auzia ebatzi arte bere ihesaldia ez argitaratzeko eskatu zion. Liburua memoriaren berreskurapenerako ekarpen txikia dela dio, “irri batekin irakurtzeko liburua.

Tripak, burutik paseak

Letrak eta Tripak zuen izenburua joan den otsailaren 20an Sareinak taldeak antolatutako mahai-inguruak. Literatura eta feminismoa ardatz dituen taldeak letra bidez tripak agerian utzi dituzten hiru idazle bildu zituen Basauriko Marienea emakumeen etxean. Sareinaken zortzigarren urteurrenean, Irati...

Haur literatura jostagai, Galtzagorriren aplikazio berriarekin

Anjel Lertxundi eta Antton Olariagaren Maria Goikoak batbirulau! liburua oinarri duen aplikazioa sortu du Galtzagorri elkarteak, Eusko Jaurlaritzaren laguntzarekin.

Printzesa bizardunen harribitxia

Gaueko entziklopedia koxkorra-k umore ona jartzen du etxean. Jolasgurea zabaltzen. Ume-klabean aritzera tentatzen. Horrelako lanak etxero sartu behar lirake. Osasun publikoagatik. Airean gelditu da galdera, Kultura publikoak nola elikatu behar lituzkeen herritarrak txikitatik, zer bermatu behar lukeen.

"Autogestiotik nator eta hortik joko dut beti"

Fermin Muguruzaren indar eta energia handiak ditu Black is Beltza komiki edo nobela grafikoak. Kantaria, Harkaitz Cano idazlea eta Jorge Alderete ilustratzailea egile, iazko kultur produkturik erakargarrienen zerrendan ageri da, merezimendu osoz. Ezustean, ustekabeko liburu ederra dugu irakurgai zorioneko irakurleok, eta aztergai bikaina, aldiz, kritikariek.

"Nola da posible inoiz baino gehiago izatea, eta bukaeraren hasieran egotea?"

Elkarrizketa liburua osatu du Fermin Etxegoien (Oñati, 1966) kazetari eta idazleak Eutsiko diogu? (Erein, 2014) idatziz. Izenburuak dakarren galdera bakar horixe egin die sorkuntzaren profesional autonomo diren hamabi laguni, etorkizunaz, euskara eta euskal kultura salbatuko diren, ez ote diren salbatuko, gogoetan.

Mapa eta lurraldea

EGILEA ::Uxio Novoneyra Itzultzailea ::Koldo Izagirre Pamiela, 1988

Nola kaltetu zuen moralkeriak lehen nobela beltz euskalduna

Ahalegin txalogarria izan da Mariano Izetaren Dirua galgarri berrargitaratzea, baina berrirakurtzen duzunean, nobela moralizatzaile batekin egiten duzu topo.

Nor zen Esteve Materra, lapurtera klasikoz idatzitako lehen obraren egilea?

Best-seller baten idazlea XVII. mendean, baina oso ezezaguna euskaldun gehienentzat: Esteve Materraren Doctrina Christiana liburuaren 1617ko ale bat aurkitu izanak lehen planoan jarri du frantziskotar euskaldunberria.

"Irakurtzearen, idaztearen eta ezer ez egitearen artean banatzen dut denbora"

Frantzia aldeko idazleen artean ezagunetarik, euskaraz ere ohiko bilakatzen ari zaigu Jean Echenoz (Orange, 1947). Gurera itzulia izan den laugarren liburua du 14, Gerla Handiaz ari dena, aurrekoak bezala Gerardo Markuletak euskaratu eta Meettok etxeak argitaratua.

Marinelaren guraso berriak

Pertsonaia mundura ekarri zuen Hugo Pratt hil zenetik 20 urte beteko diren honetan, Corto Maltese bizirik ikusiko dugu berriz, urrirako iragarri duten album berrian. Juan Díaz Canales eta Ruben Pellejero espainiarrei egokitu zaie ikusmin handia sortu duen komikia osatzea eta azkeneko istorioaren jarraipena izango dela aurreratu dute.

Hiltzaile maiteak

Leire Salaberria ::Hiltzaileak Pamiela, 2013 Orrialdeak ::32

Kritika gabe esaidazue nola irtengo naizen plazara

Kontzertu baten itxura dauka Donostiako Kaxilda liburu dendak otsailaren 4ko arratsaldean elkartu den jende kopuruarengatik. Munduan egiteko dauden gauza guztien artean eta, hotzaren beldur, bertan behera utz daitezkeen plan guztiak kontuan izanda, ez da makala. Ibon Egaña Etxeberriaren Izan...

Joseba Sarrionandiaren baikortasuna literaturan (eta etsipena politikan)

ETB1eko Sautrela telebista programak elkarrizketa egin dio Joseba Sarrionandiari. Larunbatean emango dute lehen zatia, 15:00etatik aurrera.

Asto metafisikoak

Aztarnategi arkeologiko kozkor bat baino ez da gaur egun Abdera, baina Greziaren urrezko aroan, duela bi mila urte eta erdi inguru, hiri ospetsua izan zen. Traziako eskualdearen hegoaldean kokatua, Egeo itsasoaren ertzean, besteak beste bi filosofo handi ageri dira bertan jaiotako ilustreen artean:...

Black is argi-iluna

Black is Beltzak sentsazio berarekin utzi nau ni. Erreferentzia zaparrada handiegia, eta istorioari “zerbait” falta zaio.

Dena ez da Charlie: prekarietateak ere hiltzen ditu komikiak Frantzian

500 komikigilek manifestazioa egin dute Anguleman euren erretreta osagarriaren kotizazioa neurtzerakoan egin azken aldaketez kexu.

Literaturak adina merezi duelako

Nonahi aurkituko dituzu irakurle klubak, zeinahi hiritan –bai, Hego Euskal Herrian errazago–. Talde itxitan eta ez hain itxitan, edo plaza izan nahiko luketen inguru zabalagotan antolatzen dira, aurrez hautatutako liburuari norberak lekarkeen optikatik erreparatzeko, eta finean,...

Erri de Luca epaitu dute AHTren kontrako sabotajea defenditzeagatik

Bost urteko espetxe zigorra eskatu dute Erri de Luca idazle italiarraren kontra, 2013an egindako adierazpenengatik.
Multimedia

2015-02-03  |  Literatura

Rosa Luxemburg eta langileen borroka

Hizlariak: Lorea Agirre Jakin aldizkariko zuzendari eta Rosa Luxemburg liburuaren egilea eta Arturo Izarzelaia historialaria. 2015ko urtarrilaren 16an. Irudiak: Rosa Luxemburg Lagunak

2015-02-02  |  Literatura

Asisko Urmeneta - Ahoan bilorik gabe

Asisko Urmeneta irudigilea Iruñean sortu zen eta Oztibarren bizi da egun. Marrazkiarekin zerikusia duen gauza anitzekin egiten du lan: marrazki bizidunak, karikaturak, liburuak ilustratu eta aktualitate grafikoa prentsan. Herria astekariak, Euskal...

2015-01-19  |  Literatura

Itxaro Borda - Ahoan bilorik gabe

"Itxaro Borda naiz, Baionan sortua, Oragarren hazia. Donapaleun, Pauen, Parisen eta Maulen hezia. Azken hamalau urte hauetan berriz bizi naiz Baionan, azkenean, sortu naizen herrian. Ene ofizioa postari da. Ene afizioa, ofizio bilakatzen ari dena emeki emeki, nahiz eta dirurik ez duen...

2014-11-18  |  Literatura

Bernardo Atxaga "Obabakoak"

Bernardo Atxagaren hitzaldia, Bilbo Zaharra euskaltegiak antolatuta.

2014-10-13  |  Literatura

Literatura eta emakumea

Literaturan emakumeari, bere gorputzari eta sexualitateari eman zaion tokia aztergai IDEMtitateak saioan, Itxaro Borda, Arantxa Urretabizkaia eta Iratxe Retolaza idazleekin.

2014-07-14  |  Literatura

Koldo Almandoz "hutsalaren konkistaz"

Koldo Almandoz zinema zuzendariak Werner Herzogen "Conquista de lo inútil" liburuari buruz Zarautzen emadako hitzaldia (2014.06.19)

2014-06-25  |  Literatura

Emakumea eta ama

"La mujer y la madre" liburuaren harira Mari Luz Esteban idazlearen hitzaldia. Aurkezlea: Beñat Sarasola.

2014-05-14  |  Literatura

Xabier Amuriza - "Harri eta herri"

“Arestiren koplak ahoan” hitzaldi-errezitaldia. Arestik, zenbaitetan, erabat bertsolarien modura egiten ditu bere poesiak; beste zenbaitetan, berriz, koplarien modura, kopla legedi zaharrean tajutuak. Xabier Amurizak Arestiren kopla eta bertso sorta batzuk kantatu eta haren...

2014-05-14  |  Literatura

Amaia Lasa eta Itziar Laka - "Harri eta herri"

"Gabriel Aresti gogoan" jardunaldien baitan Amaia Lasak eta Itziar Lakak emandako hitzaldia.(2013-11-19)

2014-02-06  |  Literatura

Literatura eta gerra

Julen Gabiriak koordinatu duen solasaldia. Josi Basterretxea EHUko irakaslea eta Gabriel Arestiren XXIX. ipuin lehiaketaren euskarazko sariaren irabazlea; Gotzon Barandiaran komunikatzailea eta Larrabetzu-Galdakaoko idazlea; eta Laura Mintegi euskal idazlea eta irakaslea. Mahai ingurua...

2014-01-28  |  Literatura

Iruñeko Katakrak gunea

Iruñeko Alde Zaharrean abiatu berri duten gune eta kultura egitasmo berriari buruzko bideo-erreportajea.

2014-01-22  |  Literatura

Patxi Santamaria eta Napoka Iria

Patxi Santamaria eta Felipe Juaristiren poesia errezitaldia Napoka Iria taldearen musikaz lagunduta

2013-10-03  |  Literatura

Anjel Lertxundirekin "aurrez aurre"

Anjel Lertxundik  Bilboko Gutun Zuria Nazioarteko Jaialdian "Etxeko hautsa" bere azken lanari buruz hitz egin zuen. 2012/04/18

2013-09-04  |  Literatura

Eider Rodríguez Idurre Eskisabelekin solasean

Eider Rodríguez idazlea eta Idurre Eskisabel kazetaria literatura sorkuntzari buruz solasean, Gutun Zuria, Bilboko Letren Nazioarteko VI. Jaialdiaren baitan.

2013-08-06  |  Literatura

Bustilehorreko poemak

2010eko abenduaren 19an Azkoitiako Matadeixen, Jose Luis Otamendiren poema errezitaldia Juan Azpillagaren laguntzarekin.

2013-08-01  |  Literatura

Harkaitz Cano eta Goizalde Landabaso solasean

Harkaitz Cano, 2012ko Literaturaren Euskadi Sariaren irabazlea, Goizalde Landabaso kzaetariarekin solastu zen Bilboko Gutun Zuria Nazioarteko VI. Jaialdian.

2013-07-17  |  Literatura

Metaforikoki hizketan

Metaforei buruzko hitzaldi batekin gatoz oraingoan, James Geary hizlari duena, TED ataritik hartutakoa. Geary estatubatuarra da sortzez, baina aspalditik bizi da Londonen. Time aldizkariko lehenengo editorea izan zen Europan. Kazetaria izateaz gainera, idazlea ere bada, eta bereiziki...

2013-06-24  |  Literatura

Inurrien Hiztegia liburuaren irakurketa musikatua

Partaideak: Mariasun Landa (egilea eta irakurlea) Ramon Agirre (aktorea eta irakurlea) Garikoitz Mendizabal (musikoa) J.A. Irigaray (idazlea). 2013.05.21 Irudiak: Koldo Mitxelena Kulturunea

2013-06-13  |  Literatura

Ogella Line - Itxaro Borda Quartet

Literaktum 13 jardunaldien barnean Ogela Lina Itxaro Borda Quarteten kontzertua. [2013.05.10] Irudiak: Koldo Mitxelena Kulturunea

2013-06-03  |  Literatura

Literaturia 2013

Maiatzaren azken egunetik ekainaren 2ra egin da Literaturiaren bosgarren edizioa. Letrak kale gorrira ateratzea du helburu ekimenak. Betiko legez, Larrabetzuko herria hartu du plazatzat.

2013-05-27  |  Literatura

Literatura eta Memoria: suntsipenetik eraiki

Euskal literaturaren azken 50 urteetan indarkeriak izan duen isladaz antolatutako hitzaldia. 2013.03.19 Hizlariak: Harkaitz Cano, Mª Jose Olaziregi, Iñigo Astiz Irudiak: Donostiako Koldo Mitxelena

2013-03-22  |  Literatura

Angel Erro

Literatura eta musika klasikoaren zalea izateaz gain, bi poesia libururen egilea da Angel Erro, ezizenez ezagutzen dugun 34 urteko burlatarra. Elkarrizketa osoa aldizkariaren 2356 zenbakian irakurgai.
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys