Macron legea onartu du Frantziako Kontseilu Konstituzionalak

Ekonomiaren liberalizazioaren aldeko Macron legea onartu du Frantziako Konstituzionalak. Hasierako legearen 308 artikuluetatik 17 soilik bota dituzte atzera, horietatik gehienak forma akatsengatik. 

Frantziaren eta Errusiaren arteko talka Ukrainako gatazka medio

Frantziak Errusiari saldu behar zizkion Mistral gerra itsasontziak. Frantziako presidente Francois Hollandek salmenta eten zuen Errusiak Ukrainiako gatazkan jokatu zuen paperarengatik. 

'Tabloide' britainiarrek asmatu eta 2015eko udako albiste bihurtu dute Calaisko 'etorkinen uholdea'

Herritarrak (alokatutako etxebizitzen jabeak) paperik gabeko etorkinen salatari bilakatuz eta irailerako immigrazioarentzako lege berria iragarriz, David Cameronen gobernu kontserbadorea bere agenda xenofoboa osatuz doa urratsez urrats. Britainiar xeheak are gehiago zukutzeko hartu dituen austeritatezko murruzketa salbaiak disimulatu nahi ditu Cameronek atzerritarren psikosia piztuta. Aurretik, egunkari sentsazionalista -tabloide- nagusiak izan ditu bidegile.

Eliteen ustelkeriak zergatik barkatzen dituzte herritarrek?

Teflon sindromea deitu zaio. Badirudi aberatsak eta agintari politikoak sukaldeko zartaginetan erabiltzen den Teflon famatuzkoa daukatela larruazala: ezer ez zaie eransten, denak egiten die irrist. Lapur edo gaiztagin famak edonor daraman bezala hondamendira, handi-mandien botereak ez du sufritzen horregatik. Zergatik ote da?

Zeintzuk dira Irango akordio nuklearraren irabazle eta galtzaileak?

The Guardian egunkari britainiarrak astelehenean Iran eta 5+1 taldearen artean sinatutako akordioan, irabazle eta galtzaileen inguruko analisia egin du.

Ezkertiar estetikaz mobilizatzen da eskuina orain

Betiko familiaren aldeko manifestazioek Frantziako Estatuan irudikatu dute halako 68ko Maiatz kontserbadore bat. Uhinak sustraiak eduki ditzake globalizazioak herritar askorengan eragin duen panikoan eta azken urteotan kristau katolikoen artean indartu diren talde karismatikoetan. Ezkerrari ostu dizkiote hizkera eta kalearen monopolioa.

Hizkuntza Gutxituen Europako Ituna berresteko beste aukera bat

François Hollande Frantziako Estatuko presidenteak gutuna bidali die alderdikide dituen diputatu bretoi bati eta senatari biarnes bati. Idatzi horren bidez dakigu, beste behin, Hizkuntza Gutxituen Europako Ituna berresteko bidea abian dela. 2012an, ituna berretsiko zuela esan zuen...

'Hizkuntza Gutxituen Europako Ituna mehatxua da Errepublikarentzat'

Mélenchon, eurodiputatua eta Frantziako Estatuko Ezkerreko Alderdiko lehendakarikidea da. Ez zaio batere gustatu François Hollande Estatuko presidenteak Ituna berresteko bidea abian jarri izana.

Bake prozesua desblokeatzeko saioa Parisko Asanblea Nazionalean

Parisko Bake Konferentzia hasi da Frantziako Asanblea Nazionaleko Victor Hugo aretoan. Goiz osoan zehar hainbat ekitaldi izango dira bertan euskal gatazka aztertu eta berau era ordenatuan bukatzeko eskatzeko.

Frantziako Estatuak Hizkuntza Gutxituen Europako Ituna berresteko beste aukera bat

François Hollande Frantziako Estatuko presidenteak gutuna bidali die alderdikide dituen diputatu bretoi bati eta senatari biarnes bati. Idatzi horren bidez dakigu, beste behin, Hizkuntza Gutxituen Europako Ituna berresteko bidea abian dela.

Multinazional kutsakorrenek babestuko dute Parisko Nazioarteko Klimaren goi bilera

Frantziako Gobernuak jakinarazi du urte amaieran Parisen egingo den Klimaren goi bilera (COP21) diruz babestuko duten enpresen zerrenda. Frantziako Kanpo Gaietarako ministro Laurent Fabiusek berri eman du ikatz energian eta erregai fosiletan inbertsio handiak dituzten enpresen parte hartzea. Horien artean daude Renault, Nissan, Air France eta Michelin, besteak beste.

Energia nuklearraren alorrerako laguntza publikoa Frantzian

Electricité de France (EDF) argindar enpresa publiko frantziarrak asmoa du erreaktore nuklearrak eraikitzen dituen Areva –publikoa hori ere– erosteko. Ségolène Royale Ekologia ministroa ados da egitasmoarekin; hura gauzatuz gero, Frantziako energia nuklearraren sektoreari bultzada emango zaio diru publikoz.

Polizien absoluzioak gogorarazi ditu 2005eko gazteen heriotzak eta ondorengo liskarrak

2005eko urrian Frantziako Estatuko kaleak sutan jarri zituen gertakizunaz maiatzaren 18an eman dute epaia: auzitegiak errugabetzat jo ditu poliziak, eta transformagailu elektriko batean ezkutatuta hil ziren bi gazteen heriotza halabeharrari egotzi dio.

Filtrazioa: Soldadu frantziarrek Afrika Erdiko Errepublikan haurrak bortxatu zituzten

Frantziako soldaduek Afrika Erdiko Errepublikan (AEE) bederatzi urte arteko haurrei sexu erasoak egin zizkietela azaleratu du filtratutako txosten batek. Testigantzak jasotzen dituen txostena hedabide batzuei helarazteagatik Genevan Nazio Batuen Erakundeko giza eskubideen goi komisarioa inabilitatu dute.

François Maspero ere hil da

Idazle, itzultzaile eta editore frantziarra ezinbesteko erreferentzia izan zen 1960ko hamarkadako militanteentzat, bere argitaletxean publikatutako liburuengatik.

Zein da zein Donostia 2016ko hizkuntza aniztasunaren goi bileran

Donostiako Miramar jauregian aurkeztu dute 2016ko abenduan egitekoa den hizkuntza aniztasunaren goi bilera. Donostia 2016 eta Kontseilua dira sustatzaileak, baina haiekin batera, nazioarteko hainbat erakundek parte hartuko dute talde antolatzailean.

Frantziako bi boluntarioren gerra abentura Donetskeko “gulag” batean amaitu da

Victor Lenta eta Nikola Perovic frantziar nazionalistak –Donbassen elkarrizketatu genituen komandateak– atxilotu egin dituzte Novorossiako indar armatuek. Torturak, tratu txarrak, boluntarioen espoliazioa eta beste hainbat delitu bizkarreratzen diete.

Mehatxu sinesgarrietan murgiltzeko arriskua Ukraina-Donbassen

Sakonean, ba ote da aukerarik une honetan eskualde hartan diplomaziak bolborari gaina har diezaion?

"Irakurtzearen, idaztearen eta ezer ez egitearen artean banatzen dut denbora"

Frantzia aldeko idazleen artean ezagunetarik, euskaraz ere ohiko bilakatzen ari zaigu Jean Echenoz (Orange, 1947). Gurera itzulia izan den laugarren liburua du 14, Gerla Handiaz ari dena, aurrekoak bezala Gerardo Markuletak euskaratu eta Meettok etxeak argitaratua.

Bestelako mundua lortzeko bidea egingo du Bizi!-k 5.000 kilometroko bizikleta martxan

Bizi! kolektiboak jakinarazi du jendeen borondatezko diru-laguntzekin 61.000 euro biltzea lortu duela eta dagoenekoz bere militanteak lanean ari direla datorren ekainetik irailera Europan barrena 5.000 kilometro burutuko dituen Alternatiba Itzulia prestatzen.

Dena ez da Charlie: prekarietateak ere hiltzen ditu komikiak Frantzian

500 komikigilek manifestazioa egin dute Anguleman euren erretreta osagarriaren kotizazioa neurtzerakoan egin azken aldaketez kexu.

Indarkeriaren aurkako erantzuna

Charlie Hebdo astekariaren aurkako atentatuaren ostean eta ondorengo gertaeren aurrean ezinbestekoa da hausnarketa lasaia eta arrazoizkoa egitea. Atentatua giza eskubideen aurkako eraso benetan larria izan da: bizitza eskubidea, adierazpen eta prentsa askatasuna apurtu nahi izan ditu. Horrelako...

Gezi zuria

Lankideak hil dizkidate sarri. Beste askoren artean, lau aipatzearren, gogoan dauzkat Urkiaga 1937an, Galindez 1956an, Portell 1978an, eta Galdeano 1985ean. 2015a ez da baketsu esnatu gremiokoentzat, hor da Parisko atentatua Charlie Hebdo aldizkariaren aurka. Ofizio arriskutsua omen da...

Eta Gerra Handiak Charlie Hebdo ere harrapatu zuen

Tamalez ez da egia suertatuko Luz marrazkilariaren desioa, sarraskiaren hurrengo asteko Charlie Hebdoren azalean margotua: “Barkatuta dago dena” dio Mahomak eskuetan daukalarik “Je suis Charlie” eslogana. Potentzia handiek munduaren mapa geopolitikoa berrantolatzeko hasitako borrokak laster atal odoltsu berriak ekarriko ditu.

Ospearen izenean

Andy Warholek zioenez, bakoitzak bere ospea eskuratuko du. Gehitu zuen laurdentxo batek bakarrik iraunen duela. Gaur egun ezagutzen dugun mundu mediatiko numerikoan edonor eror liteke Warholek profetizatu zuen tranpan. Facebook kontuak sortuz, milaka Tweetak igorriz, Whatsappa baliatuz, armiarma...

Ni ere…

...Charlie Hebdo naiz, astekariaren aurkako erasotik landa. Aitor dut nire ironiarako joera formateatu zutela denboran Caburen edo Wolinskiren marrazkiek. Ondorioez axolatu gabe idazteko eta pentsatzeko jaidura itsu horretan tematzeko ausardia edo inkontzientzia zor diegu askok. Urtarrilaren 7an...

Handitan izan nahi dudana

CHARLIE HEBDO, ez naiz eta banaiz. Nik ere antzerako burutazioak izan ditut Parisko 12 hilketen ondorengo uneetan, Pello Zubiria Argiako kazetariak bere blogean azaltzen zuen bezala. Ez naiz eta banaiz. Igandeko Parisko manifestazioan herritarren artean egongo nintzateke hildako kazetariekiko...

Bukatu dira bromak Europan

Charlie Hebdoren aurkako atentatuaren erreakzioek begi bistan jarri dituzte Europan une honetan nagusitzen ari diren joera politikoak. Bi mutur, eskuinekoa bata eta islamista bestea, aurkezten zaizkigu arrisku nagusitzat. Eta “segurtasunaren” mesedetan eskubideak kentzea proposatzen dute agintariek: horiek dira indarkeria egoerak gaina hartu duenean protagonista altxa diren aukerak. Ezkerrak ba ote du ezer esateko?

Frantziako bazter auzoetan immigranteek darabilten 'beste' hizkuntza hori

Frantseseko hitzen silaba batzuk atzekoz aurrera jarri eta besteek ez ulertzeko moduan hitz egiten dute Parisko auzo pobreetako gazteek. Immigranteen seme-alabak dira, ez dira frantses sentitzen. Frantsesa frantsesen hizkuntza dela diote, haiek “beste” hizkuntza bat hitz egiten dute.

12 atxilotu Parisen, Charlie Hebdoren aurkako erasoari lotuta

Gutxienez hamabi pertsona atxilotu dituzte ostegun gauean Pariseko hainbat puntutan, joan den astean Charlie Hebdo aldizkariaren aurkako erasoarekin zerikusia izan dezaketelakoan.
Multimedia

2015-01-12  |  Frantzia

Charlie Hebdo, adierazpen askatasuna edo islamofobia?

Charlie Hebdo aldizkari satirikoaren aurkako erasoa adierazpen askatasunari mugak jarri behar zaizkion ala ez eztabaida berriz piztu du gurean ere. Martxelo Diaz, Haritz Paskual eta Uxue Barkos kazetariekin hitz egin dute Ahotsa.info-ko lagunek, baita Katakrak liburudendako kidea Hedoi...

2013-03-08  |  Frantzia

El gran salto p´atrás

Zer geratzen zaigu gizarte-eredu frantsesetik hogeita hamar urteko neoliberalismoaren ondoren? Pribatizazio sistematikoa eta merkatuen irentsi-nahia aseezinak dira. Soziologo, kazetari, ekintzaile, paperik gabeko, ijito, errefuxiatu politiko eta artistek publikoa den horren lapurreta...

2012-11-23  |  Frantzia

Banlieues. Pariseko erreboltak

2005eko urriaren 27an, Ziad Benna eta Bouna Traoré gazteak Pariseko periferian hil egiten dira poliziak jarraitzen dituen bitartean. Hurrengo asteetan 8.700 auto erretzen dira eta 2.700 pertsona atxilotu egiten ditu poliziak. Kolonialismoaren bortizkeria gordinik agertzen da metropoliaren...

2012-10-04  |  Frantzia

Euskara ezagutzeko eskubidea

2003ko azaroaren 27an Barakaldoko Sasiburu euskara elkarteak antolatutako mahai-ingurua, Zutik alderdiak Barakaldon zuen egoitzan. Ondorengo lagunek parte hartu zuten:  - Gabi Basañez, EHE taldeko kidea  - Igor Arroyo Euskal Herriak bere Eskola taldeko kidea  - Zigor...

2011-12-15  |  Frantzia

Vascuencearen legea 25 urtez

2011ko abenduaren 15ean Vascuencearen legeak 25 urte: urte gehiegi euskararen normalizazioa galerazten, urte gehiegi nafarren hizkuntza-eskubideak urratzen... baina, hala ere, ezin izan dute herritarren euskaraz bizitzeko nahia makurrarazi. Aitzitik, nahi hori inoiz baino indartsuagoa da...

2011-10-19  |  Frantzia

Ekologisten aurkako oldarraldia zezenketa batean

Joandako urriaren 8an Frantziar Estatuko Rodilhan herrian zezenketen aurkako ekintza baketsua burutu zuten hainbat ekintzailek. Zezenketa ikustera zein parte hartzera joandakoen erantzun bortitza jasotzen du 14 minutuko bideo honek.

2011-06-10  |  Frantzia

Lucio

Anarkista asko izan dira munduan, eta dira oraindik ere. Ugari izan dira kausaren alde lapurretan edo kontrabandoan arituak. Oso gutxi izan dira Ché-rekin estrategia-eztabaidan jardunak, edo Eldridge Cleaver Pantera Beltzen buruari lagundu diotenak. Bakarra izan da, horri guztiari batuta,...

2011-06-07  |  Frantzia

José Bové:" Demokrazia berrasmatu behar da"

José Bové globalizazio alternatiboaren aldeko munduko pertsonaiarik ospetsuenetakoa da. Frantziako nekazaritza-sindikalismoan hasita, desobedientzia zibileko ekimenei esker lortu du ospea, batik bat laster janaren kontra egindakoen ondorioz. Berarekin izan gara Bruselako bere...

2010-03-22  |  Frantzia

Frantziako eskualdeetako hauteskundeen emaitzak

Ezkerra nagusi berriz ere Estatuan, Akitanian eta Iparraldean. Nicolas Sarkozyren UMP izan da galtzaile.

2008-04-21  |  Frantzia

68ko maiatza Parisen

40 urte pasa dira 1968ko maiatzetik. Zer geratu zaigu udaberri hartatik? Dokumental labur honetan bildu ditugu urte hartan Parisen ikasle ziren hiru pertsonaren testigantzak.
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys