Bangladesheko arropa fabrikan hildako emakumeak gogoan

1.130 lagun hil ziren Bangladesheko Dhakan hiriburuan, eraikina erorita, 2013ko apirilaren 24an. Erdiak baino gehiago emakumeak ziren, eta besteak beste, Benetton, Mango, Inditex eta El Corte Ingles arropa markentzat jantziak egiten zituzten, lan baldintza gogorretan. Emakumeen Mundu Martxak ekitaldiak antolatu ditu bigarren urteurrenean.

Oholtzako haragietatik harago

Bertsolaritzan, literaturan eta beste arte-adierazpen batzuetan gertatu bezala, musikagintzara ere ari dira iristen, pixkana-pixkana, feminismoaren aldarriak, berdintasunaren aldeko ekimenak. Oro har, emakume musikarien jarduna ipini du erdigunean azken urteotako mugimenduak: dela horien funtzioa taula gainean, dela horien ikusgarritasuna hedabideetan… Musika, ordea, agertokian gertatzen dena baino askoz gehiago da, eta oholtzako haragietatik harago joan beharra azpimarratu dute zenbaitek.

Harreman berdinzaleetan ere jokabide guztiak ez dira parekideak

Negoziazio prozesuak bikote berdinzaleetan izeneko ikerketa lana aurkeztu du Amaia Agirre soziologoak. Euren burua parekidetzat duten bikoteen arteko botere harremanak aztertu ditu. Proiektua urtarrilaren 21ean aurkeztu zuen EHUko Filosofia eta Hezkuntza Zientzien Fakultatean, Donostian.

Badator Emarock eguna

Heldu den apirilaren 25ean Emarock Eguna egingo dute Aretxabaletan. Goizeko 11:00etan emango zaio hasiera ekitaldiz betetako egun oparo honi eta goizaldeko 01:30etara luzako da. Ororen gainetik zuzeneko musika izango da protagonista (10 artista eta taldetik gora ariko dira), baina tailerrak, bazkari herrikoia eta pailazo emankizun bat ere izango dira gozagai.

"Elkarrekin eta Anitzak: Proposamenak partekatzen" liburua aurkeztuko da gaur

Sorgin eta Anitzak, Euskal Herriko emakume migratuekin lan egiten duen elkarteak liburua aurkeztuko du gaur, Bilboko Hika Ateneoan 19:00etan. "Elkarrekin eta Anitzak: Proposamenak partekatzen" izenburupean, 2014an emakume etorkinekin egindako tailerretan bildutako hausnarketak batzen ditu. Bideoan dugu ikusgai tailer horietako bat.

Ainhoa Güemes: Subjektu politiko feminista aldarrikatzetik Euskal Estatu feministara

Ainhoa Güemes kazetariaren ustez, subjektu politiko feministaren aldarrikapena da Euskal Herriko eremu sozio-politikoan azken urteetan egin den aldarrikapenik sendoena. Orain, Euskal Estatu feministaren aldeko aldarrikapenak indarra hartu duela dio uriola.eus webgunean idatzitako iritzi artikuluan.

Milia Lasturkoaren itzala

Erdi Aro garaiko jauntxoen munduan, baldintza bitxietan hilik suertatzen zenaren oroitzaz eta omenez eresiak ontzeko ohitura zegoen, gehienetan emakumeen ahotsez, izan ahizpak, kasu honetan bezala, izan arrebak, izan ere sendiek horretarako ordaintzen zituzten emazteak. Herriz herri ibiltzen ziren eta plainiderak bertsotan orraztatzea zuten bizi-bidea. Milia Lasturren ahizparen izenaz, nehor ez da gogoratzen. Guztiak bai, aldiz, gertakariaz eta gertakariaren zergatiaz.

Feminismoa beherapenetan

Feminismoaren medaila zintzilikatzea gustuko dugu eta gero eta elkarte, talde, erakunde, pertsona… gehiagok gehitzen dio etiketa feminista bere buruari. Berdintasunaren alde nagoenez, feminista naiz. Kito.

Botereari uko egiteko ordua

Indartsu ari da mugimendu feminista, eta zenbait diskurtso eta praktika gizartean barneratzea lortu du dagoeneko. Berdintasunaren bide horretan, non kokatzen dugu eta kokatu behar dugu gizonok gure burua? Baliagarriak al dira gizon taldeak? Nola jokatu behar dugu benetan harreman orekatuak garatzeko eta ildo horretan zer dute hobetzeko herri mugimendu eta antolakundeek? Jabetzen al gara ditugun pribilegioez eta zeintzuei eta nola egin behar diegun uko? Ala ez gaude horretarako prest? Azken finean, posizio hegemonikoa utzi eta bigarren lerrora igarotzea erasotzat hartzen du hainbatek. Horretaz guztiaz eztabaidatzeko mahaiaren bueltan elkartu ditugu Miren Aranguren Bilgune Feministako kidea, Jokin Azpiazu soziologoa eta Ander Bergara Emakundeko teknikaria.

"Beldurra lekuz aldatuko dugu!"

Sagardotegi garaian jazotzen diren (eta eragiten dituzten) eraso sexista, baboseo eta oro har jarrera matxistak salatu eta kaleak emakumeek berreskuratzeko manifestazioa egin dute martxoaren 14an Hernaniko kaleetan.

Latinoamerikan emakume elkarteak eta mugimendu feministak elkarrekin

Duela hamar urte, El Salvadorretik etorri zenean horrexek harritu zuen Ana Murcia feminista: hemen emakume elkarteak eta talde feministak ez dira elkarlanean ari.

Emakumeen ekarpenak ikusarazteko

Herriari zerbait ekarri dioten emakumeak ezagutarazteko asmoz jarri zituzten martxan duela bost urte Mariasun Landa Sariak Errenteria-Oreretan. Martxoaren 8aren bueltan banatu ohi dira. Eta, pixkanaka, erreferentzialtasuna hartzen ari da herriko idazle ezagunenetarikoaren izena daukan zita. Eredu...

Mahoma profetak ez zuen esan emakumea jotzerik zegoenik

Feminismo islamiarrak dio islamaren abiaburuan emakumea ez zela diskriminatzen. Erlijio horren garapenak bestelako bidea egin du. Mugimendu horrek Koranaren berrirakurketa etengabe egin behar dela aldarrikatzen du.

Jule Goikoetxea: “Biltzen hasia da Feministen Estatu Kontseilua, lobby feminista”

Info7 irratian zientzia politikoetako irakasleari eginiko elkarrizketa mamitsuaren pasarteak bildu ditugu: euskal estatugintzaz, biolentzia politikoez, mugimendu ezkertiarretan erreproduzitzen diren botere-harremanez...

Indarkeria matxistatik aske diren bizitzak irudikatu dituzte, Asun Casasolaren omenez

José Diego Yllanes iruindarrak Nagore Laffage hil zuen 2008ko Sanferminetan. Alabaren hilketagatik justizia egiteko, gertakaria ahanzturan ez erortzeko eta indarkeria matxistaren aurkako lanean tinko aritu da Asun Casasola irundarra. Bere omenez antolatu duten ipuin lehiaketak harrera arrakastatsua izan du.

Soinekoek ilusio optikoak eragin ditzakete, indarkeria matxistak ez ordea

Urdina eta beltza ala zuria eta urrekara? Seguruenik zuri ere erakutsiko zizuten soineko famatua. Orain indarkeria matxistaren aurkako kanpaina batean erabili dute.

"Askatutako emakumeak izan ezean, ez da Kurdistan askerik izango"

Ernaik, Askapenak eta Bilgune Feministak gonbidatuta, Kurdistango bi militantek hitzaldi-bira egin zuten Euskal Herrian, otsail amaieran. Melike Yaşar da horietako bat. Kurdistango askapen mugimendua izan dute hizpide, bertan emakumeen mugimenduak eta gazteenak daukan garrantzia azpimarratuta. Ikuspegi sozialista tradizionalenetik bestelako eredu bat proposatzera igaro dira kurduak, eta, erasoak gorabehera, horretan dihardute buru-belarri.

Lan prekarietateak eta soldata desberdintasunak emakume aurpegia dute

Kapitalismoak sortu eta azken urteetako krisiarekin areagotu den lan prekarietateak eta soldata desberdintasunak emakume eta gizonei eragiten die. Baina datuek behin eta berriro baieztatzen duten moduan, emakumeak dira gehien sufritzen dutenak. Emakume aurpegia dute. Lan prekarietatearen kasuan...

Artearen historia berrirakurtzen

Artista italiar ahantziari eskainitako erakusketa, Pasioa Carol Ramaren arabera, aukera ezin hobea da artearen historiografia nagusia kritikoki berrirakurtzeko. 70 urtetan zehar egindako 200 bat lan, XX. mendeko artearen toki komunak zalantzan jartzeko.

Emakumeak duintasunaren aldeko borroka ehuntzen

Martxoaren 8a Emakumeen* Nazioarteko Eguna dela aprobetxatuz, milaka kilometrora dagoen arren egunero “ukitzen gaituen” errealitate bati buruz hausnartzea iradoki nahi dugu. Asiako ehungintzaren industriari buruz ari gara (Asian ekoizten da munduko arropa guztiaren % 60). Sektore...

Afrikan feminismoa: sustrai gutxikoa eta akademikoa

Afrikan pentsaera feministaren lanketa unibertsitateko intelektualen eskuetan dago. Feministak urri dira herrietan, aldiz emakume taldeak asko.

4.000 emakume inguru berdintasunaren aldeko lasterketan

Kirolean emakume eta gizonen arteko berdintasuna sustatzen duen lasterketa da Lilatoia. 26. edizio arrakastatsua egin zuten igandean Donostiako kaleetan.

Badator Sagar Moreen Iraultza

Martxoaren 14an beltzez jantzitako emakumeek hartuko dituzte Hernaniko kaleak. Ekintza honek sagardotegi boladan ugari izaten diren eraso sexisten aurkako mezua zabaldu eta autodefentsa feministaz erantzuteko deia egingo du.

"Euskal Herria da gure herria eta Nafarroa gure estatua"

Feminista, aurrerakoia, euskalduna eta oraindik PSNko bertso askea, baina denbora gutxirako. Ainhoa Aznarezekin izan gara.

Tripak, burutik paseak

Letrak eta Tripak zuen izenburua joan den otsailaren 20an Sareinak taldeak antolatutako mahai-inguruak. Literatura eta feminismoa ardatz dituen taldeak letra bidez tripak agerian utzi dituzten hiru idazle bildu zituen Basauriko Marienea emakumeen etxean. Sareinaken zortzigarren urteurrenean, Irati...

Gorputzak bertsotan

Duela hiru hamarkada arte gizonezko gorputzak bakarrik ari ziren plaza publikoan. Nola sartu dira emakumeen gorputzak bertsolaritzan? Uxue Alberdik Pikara Magazinen argitaratutako artikulutik pasarte hauek nabarmendu ditugu.

Berdin eragiten al dio antidepresibo berak gizonari eta emakumeari?

Gizonen eta emakumeen sistema hormonalak, anatomiak eta metabolismoak ez dira berdinak, eta sendagaiek desberdin eragiten die batari eta besteari. Hala ere, entsegu klinikoetan botikak ia erabat gizonekin probatzen dituzte, emakumeen sistema hormonala nahasgarritzat hartzen delako.

Alutik! guk nahi duguna sartu eta atera

Emakume nerabeek aluan zer sartu erabaki dezakete, baina ez zer atera, hori guraso eta politikarien kontua da.

"Emakume pribilegiatu gutxi batzuk toki batetik bestera mugitu dira, hori da egin den guztia"

Nancy Fraser politologo eta feminista estatubatuarra da. Bere ustez, emakume multzo batek baino ez du lortu boterea hartzea. Haiek gizonekin lehiatzen dira, eta gizonen jarrerak imitatzen dituzte. Egiturak bere horretan segitzen du: produkzio ekonomikoa eta erreprodukzio soziala ez dira uztartu.

Emakume indigenek uko egiten al diete beren eskubideei euren herria defendatzeagatik?

Sylvia Marcos-ek “Más allá del feminismo. Caminos por andar” liburua aurkeztu du Mexikon. 20 urte bete dituen mugimendu zapatistan emakumeek eginiko lorpenez eta feminismoa deskolonizatu beharraz dihardu.
Multimedia

2015-04-24  |  Feminismoa

Dantzan: erabakitzeko eskubidearen aldeko lorpen feministak

Euskal Herrian abortatzeko eskubidearen aldeko borrokaren eta garaipen feministen ahotsak bistaratu nahi ditu dokumentalak. Abortatzeko eskubidearekin lotutako borroka feministen erronkak eta gakoak jaso dituzte horretarako.

2015-03-30  |  Feminismoa

Euskalgintza eta feminismoa

Zarauzko Sare feminista, Presio-eltzea eta Korrika kulturalaren eskutik, Onintza Irureta Azkune Argiako kazetaria, Lorea Agirre Dorronsoro Jakin aldizkariko zuzendaria eta Idurre Eskisabel Larrañaga antropologoa eta irakaslea feminismoaz eta euskalgintzaz solastu ziren Zarauzko Putzuzulo...

2015-03-26  |  Feminismoa

Feminismoa: euskal estatuaren zutabe?

Hizlariak: Arantza Santesteban, Ainhoa Etxaide eta Saioa Iraola. Zumaiako Maddi Gallastegik gidatu zuen EHBilduk antolatutatako saioa. (2015/02/26)

2015-03-06  |  Feminismoa

Kurdistango emakume ekintzaileak Euskal Herrian

Ernai, Askapena eta Bilgune Feministak gonbidatuta, Euskal Herrian izan dira Melike Yasar eta Nursel Kilic Kurdistango ekintzaileak. Kurduen borrokaren, emakumeen parte hartzearen eta Konfederalismo Demokratikoaren inguruko hitzaldiak eman dituzte Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan, eta hainbat...

2015-03-04  |  Feminismoa

Kurdistango erresistentzia eta emakumeen borroka

Melike Yasar ekintzaile kurduak Donostian otsailaren 19an emandako hitzaldia. Herri kurduaren erresistentziaren historia, bilakaera eta egungo egoera azaltzen ditu, emakumeak borrokaren erdigunean kokatuz. Konfederalismo demokratikoa zertan datzan ulertzeko gakoak plazaratzen ditu.

2015-02-16  |  Feminismoa

Punka eta feminismoa

Sistemaren kontrako "mugimendu" gisa ezagutzen dugun punkak, emakumeen borroka barneratu zuen? Punkari iraultza hori ere egitea eskatzea zilegia da? Zer ekarpen egin dio punkak feminismoari eta zein feminismoak Punkari? Gai hauen inguruko hausnarketa egin dute IDEMtitateak saioan,...

2015-02-09  |  Feminismoa

Euskal Estatua, baina feminista?

Erabakitzeko eskubideaz eta Euskal Estatuaren sorreraz hainbeste hitz egiten den une honetan, hitz egin al da estatu berri horretan, emakume eta gizonek izan luketen tokiaz? Ezberdintasunean oinarritutako genero-sistemari aurre egingo al dio Euskal Estatuak? Ezer gutxi hitz egin da honi buruz,...

2015-01-28  |  Feminismoa

Ekonomia feminista eta sozialaren proposamenak

Duindduz!-ek antolaturiko hitzaldian Andoni Egiaren eta Uzuri Aboitizen interbentzioak. Uzuri Aboitiz antropologian doktoregaia da eta Andoni Egia Hiriikk At kooperatiba eta Buruntzaldeako garapen agentziaren izenean mintzo zen. 2014 abenduaren 18an, Lekeition.

2015-01-19  |  Feminismoa

Itxaro Borda - Ahoan bilorik gabe

"Itxaro Borda naiz, Baionan sortua, Oragarren hazia. Donapaleun, Pauen, Parisen eta Maulen hezia. Azken hamalau urte hauetan berriz bizi naiz Baionan, azkenean, sortu naizen herrian. Ene ofizioa postari da. Ene afizioa, ofizio bilakatzen ari dena emeki emeki, nahiz eta dirurik ez duen...

2014-12-17  |  Feminismoa

Emakume Abertzaleon VI. Topaketa Feministak

Iraultza feminista egiteko prest eta gogotsu azaldu dira Emakume Abertzaleen VI. Topaketa Feministetan Ondarroan bildu diren 600 emakumeak. Euskal Herriaren burujabetza feminista erdiesteko jarduna egokitzeko beharra ikusi du Bilgune Feministak, eta horren inguruko eztabaida ematea izan da...

2014-12-12  |  Feminismoa

Emarock: "Iragana, oraina eta geroa"

Emarock proiektuak emakume musikariei protagonismoa ematea du helburu. Emakumeen presentzia geroz eta handiagoa bada ere, oraindik hutsune asko daude eta egoera hori aldatzeko lanean ari da. Hausnarketarako dokumentala da. Zergaitik daude horren emakume gutxi musika munduan? Galdera horretatik...

2014-12-04  |  Feminismoa

Lan merkatuaren banaketa sexuala

Emakumeek lan merkatuan oraindik ere ikusten dituzten jarrera eta oztopoak aztertu dituzte IDEMtitateak saioan. Horretarako, hiru emakumerekin izan dira:  Ainhoa Etxaide (LAB), Saioa Iraola (Bilgune Feminista) eta Ainara Miron. Beraien bizipen pertsonaletik hitz egin dute.

2014-10-30  |  Feminismoa

Emakumea bertsolaritzan

Emakumeek bertsolaritzan duten paperaz eta aitortzen zaizkien rolez aritu dira IDEMtitateak saioaren atal berri honetan. Emakumeak badaude oholtza gainean, baina nola? Arau propioekin ala aldez aurretik gizonezkoek ezarritakoekin? Emakumeen sexualitatez kantatzen al da? Eta egiten denean ere,...

2014-10-27  |  Feminismoa

Amatasuna eta feminismoa

Gurasotasuna, askotan, kontziente ala inkontzienteki amatasunera mugatzen dugu. Nola bizi ditu emakume feminista batek amatasunak ekarri ohi dituen berdintasun desorekak bikotean? Nola bizi dute amatasuna beste herrialde batzuetan? erantzunak IDEMtitateak saioan.

2014-10-15  |  Feminismoa

Zertan datza transfeminismo izeneko hori?

Josebe Iturrioz Lópezek Gasteizko Emakumeen Berdintasunerako eta Jabekuntzarako Eskolan emandako hitzaldia.

2014-10-02  |  Feminismoa

Andrabanda: "Danborrak erabiltzen ditugu kalea ere gurea dela aldarrikatzeko" #ArgiaEguna

Ondarroako Andrabanda talde feminista Argia Egunean. Babeslea:

2014-08-29  |  Feminismoa

Potxuak kaleak hartzen

Lekeitioko Emakume Taldearen hastapenetatik, gaur egun arteko ibilbidea eta borrokak jasotzen dituen dokumentala da. Urte hauetan egindako ekintza ugariak gogora ekartzen ditu. [2011, 19min] Egileak: Eider Etxebeste eta Maialen Kaltzakorta

2014-05-06  |  Feminismoa

Emakume brasildarrak: hedabideetako ikonotik errealitatera

Brasil munduko bostgarren herrialderik handiena da, bai hedaduran baita biztanle kopuruan ere, 200 milioi pertsona baino gehiago dituelarik. Emakumeak hauen erdia baino gehiago dira eta herrialdearen lan indarraren % 50, ordaindu gabeko zaintza lanak kontuan hartu gabe. Brasilen elkarrekin bizi...

2014-04-08  |  Feminismoa

Gure gorputza eta erabakia

Dantza, festa eta aldarrikapena batu ziren Iruñean mugimendu feministak antolatutako manifestaziorik jendetsuenean. Abortuaren erreformari ezetz borobila esateko, gure gorputzak ez daudela salgai zabaldu zuten milaka lagunek lau haizetara.

2014-04-02  |  Feminismoa

Abortatzeko eskubidea

Abortatzeko eskubidearen alde kalera ateratzea ezinbestekoa da Topatu.info-k elkarrizketatu dituen Mugimendu Feministako hiru kideen arabera. Ildo horretan, apirilaren 5ean Iruñean "gure gorputza gure erabakia" lelopean egingo den manifestazioan parte hartzeko deia egin dute.

2014-03-17  |  Feminismoa

Rajoy gorritu zutenak mintzo

Martxoaren 8an Euskadiko PPk kongresua egin zuen Donostiako Kursaalen. Lau feministak Espainiako presidentearen hitzaldia etetea lortu zuten, "Aborto ilegal, violencia estatal" eta "gure gorputza, gure erabakia" oihuekin.

2014-03-11  |  Feminismoa

Abortu eskubidearen aldeko flashmoba, Iruñean

2014ko martxoaren 8aren harira, Iruñean, abortu doako eta librea aldarrikatzeko antolatu zuten flash mobaren irudiak.
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys