Piztu Ezazu Argia 970x90

Lorearen muin zitalak

Egun bereko alarguna anitzetan hautematen da, Zuberoan bederen, edozein adinetako abeslarien ezpainetatik isurtzen. Maddi Oihenartek adibidez zuzenean ematen duenean, emozioa gora doa, mailaz maila eta ahotsa beti perpaus zati berdinarekin behaztopatzen da: “zitru urez üküzten nizün astian egün batian”… xuxurlatzear dagoelarik. Hamazazpigarren mendeko krimen honen lekukotasun poetikoak erraiak nahasten dizkigu oraindik ere. 

Nola egin leku kabitzen ez dakienari

Uztailaren 17-19 bitarteko asteburuan hartuko dute leku Eako Poesia egunek hamabigarren urtez. Poesia ardatz, askotariko emanaldiekin ondu dute egitaraua, “poesia ezin da kabitu” lelopean.

Joxe Azurmendi, zutik eta biluzik

Arestiren hitzetan, “poesia ezin da kabitu”, eta ezin kabitu ibiliko gara Ean uztailaren 17tik 19ra. Ohitura bihurtu den moduan, Eako poesia egunak hasiko dira ostiralean iraganari begira: aurten Alaitz Aizpuruk emango duen hitzaldiarekin.

"Ez dizkiot jainkoari adarrak jarri, baina gustatzen zait adarra jotzea"

Altza, 1948. Hogeita lau urtez idazle profesional moduan aritu zen, Elkar argitaletxearen bitartez. Ordea, 2013ko urrian, osasun arazoak zirela eta, erretiroa hartu zuen. Joan Mari Irigoienek esklerosia pairatzen du eta jarduna gutxitu behar izan du. Hala ere, idazten jarraitzen du. Bi urtetako kronika fakultatiboa liburua horren froga.

Habil, eraikan bizirik!

Atharratzen, eskuinera bihurtzean Alozetik hara, beste mundu batean urtzen gara. Mende urrunetako eresien lurraldean hain zuzen. Bosmendieta eta Ahüzki mendi tontorren maldan hedatzen da Bereterretxen Kantorea izeneko abestiko tragedia zilarraren itzala… Euskal artista entzutetsuenek airarazi dizkigute kopla hauek, Kalakan taldearen bertsio kasik raperoa dugula belarrian azken aldion.

Iñaki Zabaleta: "Literaturak ez du balio eskluientea izan behar"

Akelarre elkarteak antolatuta, VI. irakurraldi publikoa egin zen Hendaian, maiatzaren 27an. 100 lagun inguruk irakurri zuten Iñaki Zabaleta Urkiolaren 110. Streeteko geltokia nobela. Egun berean solastatu ginen egilearekin.

Hiria eta ezkontza

Hirira doan bidea Natalia Ginzburg Itzulpena: Pello Lizarralde Igela, 2001 “Esan ohi da haur asko dagoen etxea alaia dela, baina nik ez nuen batere alaitasunik aurkitzen gurean”. Delia da modu horretan mintzo dena. Hamazazpi urteko neskatoa. Bost neba-ahizpen artean...

Nola egin aurre ikasgelan testuliburuaren aginteari

Unibertsitatearen atarian, eta euskal literaturaz ia arrastorik ez. Betidanik izan da literaturzalea espezie gutxitua. Auzia jakintza da ordea, ez zaletasuna. Zer dela eta dute egungo gazteek euskal literaturari buruzko hain ezagutza urria? Arrazoiak askotarikoak izango dira, ziur asko: aisialdi eredu gero eta pasiboagoa, erreferentzia gero eta globalagoak... eta hezkuntzak ere izango du zerikusirik. Egun eskolan literatura irakasteko ereduaz mintzatu dira Idurre Alonso, Amaia Serrano eta Ur Apalategi irakasleak. 

Aurten galdu ezin dituzun bost zita

Maiatzaren azken asteburuan ospatuko da aurten euskal letren plaza Zarautzen, bigarrenez iaz Larrabetzutik hona salto egin ostean. Lehen aldiz gai baten bueltan osatu dute egitaraua: Ardoa. Huts eginez gero, literaturzale, galdu izanaz damutuko zaren bost proposamen bildu ditugu jarraian, aipatu gabe utzitakoek ere hainbeste merezi arren.

Behinola elkargune, orain zer?

Euskal literatur sistemaren osasuna epaitzeko ekoizpenari erreparatu ohi zaio: liburu kopurua, aniztasuna, kalitatea, salmentak…  Beste bide bat hautatu dugu guk diagnostikoa egiteko. Uztan baino, landareetan jarri dugu arreta: zein bilakaera izan dute behinola idazle taldeek martxan jarritako argitaletxeek? Zergatik sortu dira berriagoak? Bada gehiagoren beharrik? Lagin murritz baina adierazkorra hautatu dugu erantzunak aurkitzeko.

Koldo Izagirrek 'Lorea Gernika, andrazko bat' aurkeztuko du maiatzaren 27an

Lorea Gernika, andrazko bat liburua aurkeztuko du maiatzaren 27an Koldo Izagirrek.

Nork dio irakurtzen ez dakienak ezin duenik idazten irakatsi?

Hitz xinpleenak ere irakurtzetik oso urrun dago zortzi urteak bertan dituen neskatoa. Heldua hasi zaio "Ipotx jauzkaria" irakurtzen: Erregek neska gazte bat gazteluko gelan itxi zuela eta lastoa urre bihurtu ezean hil egingo zuela. Gauez ipotxa agertu zaio eta neskak esaten dio: "biharko lortzen ez badut hil egingo naiz". - "Hil egingo NAIZ?!!!!" "Hil egingo NAUTE" idatzi behar zen hor!

Egun bat Bartzelonan

Kataluniako hiriburuan izan dira Bernardo Atxaga eta Manuel Rivas, Unibertsitate Autonomoko euskal eta galiziar lektoreek gonbidatuta, Sant Jordi bezperan. Saio bat eguerdian, bestea arratsean. Baina ez ote zen izan continuum bat, goizean hasi eta gaueko ordu txikietan bukatu zena. Noski, lan orduetatik kanpo esandakoak ez ditugu hemen jasoko. Gaua gauekoentzat. Hauek dira egun argitan esan zituztenak.

'Ametsak ere zain', Mikel Antzaren poema gordinak

Ametsak ere zain poema liburua argitaratu berri du Mikel Antzak Susarekin. Preso dagoenez, Reauko kartzelatik igorritako testu baten bidez eman ditu liburuari buruzko azalpenak.

Bartzelonan bai jakin

Literaldia. Noiz: apirilaren 10etik maiatzaren 9ra. Non: Bartzelona. Webgunea: literaldia.com

Mikel Peruarenaren 'Su zelaiak' liburuak irabazi du 111 Akademiaren Saria

Ohar labur hau esateko Mikel Peruarena Ansaren Su zelaiak nobelak (Susa, 2014) irabazi duela 111 Akademiaren Saria.

Nonbait bada zerbait johan ez dena!

Xipri Arbelbide apaiz eta idazleak Euskal Herriko hainbat elizen argazkiak bildu ditu 'Euskal Elizaren Historia' liburuan.

Milia Lasturkoaren itzala

Erdi Aro garaiko jauntxoen munduan, baldintza bitxietan hilik suertatzen zenaren oroitzaz eta omenez eresiak ontzeko ohitura zegoen, gehienetan emakumeen ahotsez, izan ahizpak, kasu honetan bezala, izan arrebak, izan ere sendiek horretarako ordaintzen zituzten emazteak. Herriz herri ibiltzen ziren eta plainiderak bertsotan orraztatzea zuten bizi-bidea. Milia Lasturren ahizparen izenaz, nehor ez da gogoratzen. Guztiak bai, aldiz, gertakariaz eta gertakariaren zergatiaz.

Gabriel Arestiren kontzentrazio-kanpoetan

Arrazoia dute: porlanaren abiadura handiko hedapenak badu zerikusia bizimoduak eta hizkuntzak suntsitzearekin.

"Denok gaude biolentziaren gurpil horretan sartuta"

Esaten du hiztegiak “biolentzia” hitza latinezko “violentia” hartatik datorrela, “violentus” du adjektibo, hau da, “etenik gabe indarra erabiltzen duena”. “Vis” ageri da haien jatorrian, alegia, “indarra”. Euskaraz bortxakeria, bortizkeria, indarkeria, biolentzia eta beste ditugu. Biolentzia du gai Unai Elorriagaren Iazko hezurrak (Susa, 2014) narrazio, nobela, saiakera, gogoeta, kronika… min eta ezerosoak.

"Fikzio kontrolatzailea ez zait interesatzen"

Behinola, Etxalarren fortunatu da Antonio Zavala, Bidasoaldeko bertsolari eta bertso galduen arrastoan. Hantxe, Xamuio bertsolariarekin gertatu da, eta hark, Txirrita eta Axuraren bertsoak, gogoan harturik dauzkanak kantatu dizkio Zavalari. Bertso batean, ahantzia du lehen oina. Beltzuria liburuaren azalean ageri diren puntu ilara biak ditugu lehen oin hura, Xamuioren biloba Ixiar Rozasek hainbat gogoeta eginez berreraiki eta baliatu dituenak.

Argizaiolak izekirik dirau,
haize kontra bada ere

Bittor Kapanagak (Otxandio 1925-2011) hizkuntza eta munduari buruz zituen ikuskerak jaso dira Euskera erro eta gara liburuan. Idazle euskaltzalearen lan guztien lehen bilduma da, Gerediaga Elkartearen eskutik argitaratua. Edizio lanen arduradun Juan Martin Elexpuruk lagundu digu aztiaren ospea irabazi zuen otxandiarra apur bat gehiago ezagutzen.

Ondo dago Bilboko Alondegiari Iñaki Azkunaren izena jartzea

Bide azkarretik eta hauteskunde giroan jarri diote Bilboko Alondegiari Iñaki Azkuna izena, iaz zendutako Bilboko alkatea gogora ekartzeko, baita jeltzaleak egin zuen apustua ere, “kulturak hiriaren eta pertsonen eraldaketan eragin zezan”. Erabakiaren eszenifikazioak daukan Citizen Kane ukitua ezin utzi aipatu gabe.

Lauaxeta eta Kirikinorenak egin du

Batzuk badoaz eta besteak badatoz dio kaleko esanak, eta horrek zenbait ohitura atzean utzi eta garaira egokitzeko formula berriak asmatzea dakar maiz. Bilbon euskal kulturarako erreferente izan diren liburu denden argiak itzaltzen ari dira, baina sektoreak bizi dituen zailtasunei erronka hartuta dabilenik bada.

Literatura izango du ardatz ‘111’ aldizkari berriak

111 literatura eta kultura aldizkari berriaren 0 zenbakia aurkeztuko dute asteartean Andoaingo Bastero kulturgunean.

"Ihesaldi baten berri duzunean, sinpatia sentitzen duzu protagonistarekiko"

Tunelak, izarak, mozorroak eta bafleak izenpean, hamar lagunen ihesaldiak edo ihes-saiakerak batu ditu liburu batean Josu Martinezek (Bilbo, 1986), Tene Mujika bekaren laguntzarekin. Hamaika behar zuten hasieran, baina hamaikagarren istorioko protagonistak zain duen auzia ebatzi arte bere ihesaldia ez argitaratzeko eskatu zion. Liburua memoriaren berreskurapenerako ekarpen txikia dela dio, “irri batekin irakurtzeko liburua.

Tripak, burutik paseak

Letrak eta Tripak zuen izenburua joan den otsailaren 20an Sareinak taldeak antolatutako mahai-inguruak. Literatura eta feminismoa ardatz dituen taldeak letra bidez tripak agerian utzi dituzten hiru idazle bildu zituen Basauriko Marienea emakumeen etxean. Sareinaken zortzigarren urteurrenean, Irati...

Haur literatura jostagai, Galtzagorriren aplikazio berriarekin

Anjel Lertxundi eta Antton Olariagaren Maria Goikoak batbirulau! liburua oinarri duen aplikazioa sortu du Galtzagorri elkarteak, Eusko Jaurlaritzaren laguntzarekin.

"Autogestiotik nator eta hortik joko dut beti"

Fermin Muguruzaren indar eta energia handiak ditu Black is Beltza komiki edo nobela grafikoak. Kantaria, Harkaitz Cano idazlea eta Jorge Alderete ilustratzailea egile, iazko kultur produkturik erakargarrienen zerrendan ageri da, merezimendu osoz. Ezustean, ustekabeko liburu ederra dugu irakurgai zorioneko irakurleok, eta aztergai bikaina, aldiz, kritikariek.

Nola kaltetu zuen moralkeriak lehen nobela beltz euskalduna

Ahalegin txalogarria izan da Mariano Izetaren Dirua galgarri berrargitaratzea, baina berrirakurtzen duzunean, nobela moralizatzaile batekin egiten duzu topo.
Multimedia

2015-07-21  |  Euskal literatura

Zer da Erractus?

Erractus ikuskizunaren harira, solasean aritu dira Jule Goikoetxea, Kattalin Miner eta Danele Sarriugarte. Erraiak eleberriaren eta Tractatus poesia liburuaren arteko obra da Erractus. Hirurak ere ezagunak dira lotsarik gabe egurra banatzeagatik han eta hemen, eta horren seinale baino ez da...

2015-07-09  |  Euskal literatura

Anjel Lertxundi "Harri eta herri" liburuaz

Anjel Lertxundi idazlearen "Harri eta herri" Gabriel Arestiren liburuari buruz.

2015-05-12  |  Euskal literatura

Odolean daramagu

2015eko Literaturia, euskarazko Literaturaren festa, sustatzeko eginiko film laburra. Zuzendaria: Juanfe Garces Gidoilaria: Bertol Arrieta Aktoreak: Ander Lipus, Patxi Santamaria, Ainhoa Alberdi, Iraia Elias, Beñat Aristi

2015-05-07  |  Euskal literatura

Joxe Azurmendi (Abesoj Aidnanoirras – 35 urte idazten)

Joxe Azurmendiren hitzaldia Bilbo Zaharra euskaltegian.(2015-03-05) Joxe Azurmendi Zegaman jaioa 1941ean. Euskal idazle, filosofo, entsailaria eta poeta. Etika, politika, hizkuntzaren filosofia, teknika, euskal literatura eta filosofia orokorrean izan dira gai bere artikulu eta...

2015-04-13  |  Euskal literatura

Danele Sarriugarte 'Aulkian Jesarrita'

Danele Sarriugarte Mochales idazle, itzultzaile eta Argiako kolaboratzaile elgoibartarra Aulkian Jesarrita sortaren hirugarren saioan elkarrizketatu dute.

2015-03-30  |  Euskal literatura

Maialen Lujanbio eta Harkaitz Cano (Abesoj Aidnanoirras – 35 urte idazten)

Maialen Lujanbio bertsolariaren eta Harkaitz Cano idazlearen solasaldia Bilbo Zaharra euskaltegian. MAIALEN LUJANBIO: Hernanin jaioa 1976ean. Bilbon egin zituen Arte Ederretako ikasketak. Ikastolako bertso-eskolan hasi zen bertsotan, eta 15 urterekin ekin zion plazaz plazako ibiliari....

2015-02-03  |  Euskal literatura

Rosa Luxemburg eta langileen borroka

Hizlariak: Lorea Agirre Jakin aldizkariko zuzendari eta Rosa Luxemburg liburuaren egilea eta Arturo Izarzelaia historialaria. 2015ko urtarrilaren 16an. Irudiak: Rosa Luxemburg Lagunak

2015-01-19  |  Euskal literatura

Itxaro Borda - Ahoan bilorik gabe

"Itxaro Borda naiz, Baionan sortua, Oragarren hazia. Donapaleun, Pauen, Parisen eta Maulen hezia. Azken hamalau urte hauetan berriz bizi naiz Baionan, azkenean, sortu naizen herrian. Ene ofizioa postari da. Ene afizioa, ofizio bilakatzen ari dena emeki emeki, nahiz eta dirurik ez duen...

2014-11-18  |  Euskal literatura

Bernardo Atxaga "Obabakoak"

Bernardo Atxagaren hitzaldia, Bilbo Zaharra euskaltegiak antolatuta.

2014-10-13  |  Euskal literatura

Literatura eta emakumea

Literaturan emakumeari, bere gorputzari eta sexualitateari eman zaion tokia aztergai IDEMtitateak saioan, Itxaro Borda, Arantxa Urretabizkaia eta Iratxe Retolaza idazleekin.

2014-05-14  |  Euskal literatura

Xabier Amuriza - "Harri eta herri"

“Arestiren koplak ahoan” hitzaldi-errezitaldia. Arestik, zenbaitetan, erabat bertsolarien modura egiten ditu bere poesiak; beste zenbaitetan, berriz, koplarien modura, kopla legedi zaharrean tajutuak. Xabier Amurizak Arestiren kopla eta bertso sorta batzuk kantatu eta haren...

2014-05-14  |  Euskal literatura

Amaia Lasa eta Itziar Laka - "Harri eta herri"

"Gabriel Aresti gogoan" jardunaldien baitan Amaia Lasak eta Itziar Lakak emandako hitzaldia.(2013-11-19)

2014-02-06  |  Euskal literatura

Literatura eta gerra

Julen Gabiriak koordinatu duen solasaldia. Josi Basterretxea EHUko irakaslea eta Gabriel Arestiren XXIX. ipuin lehiaketaren euskarazko sariaren irabazlea; Gotzon Barandiaran komunikatzailea eta Larrabetzu-Galdakaoko idazlea; eta Laura Mintegi euskal idazlea eta irakaslea. Mahai ingurua...

2014-01-22  |  Euskal literatura

Patxi Santamaria eta Napoka Iria

Patxi Santamaria eta Felipe Juaristiren poesia errezitaldia Napoka Iria taldearen musikaz lagunduta

2013-10-03  |  Euskal literatura

Anjel Lertxundirekin "aurrez aurre"

Anjel Lertxundik  Bilboko Gutun Zuria Nazioarteko Jaialdian "Etxeko hautsa" bere azken lanari buruz hitz egin zuen. 2012/04/18

2013-09-04  |  Euskal literatura

Eider Rodríguez Idurre Eskisabelekin solasean

Eider Rodríguez idazlea eta Idurre Eskisabel kazetaria literatura sorkuntzari buruz solasean, Gutun Zuria, Bilboko Letren Nazioarteko VI. Jaialdiaren baitan.

2013-08-06  |  Euskal literatura

Bustilehorreko poemak

2010eko abenduaren 19an Azkoitiako Matadeixen, Jose Luis Otamendiren poema errezitaldia Juan Azpillagaren laguntzarekin.

2013-08-01  |  Euskal literatura

Harkaitz Cano eta Goizalde Landabaso solasean

Harkaitz Cano, 2012ko Literaturaren Euskadi Sariaren irabazlea, Goizalde Landabaso kzaetariarekin solastu zen Bilboko Gutun Zuria Nazioarteko VI. Jaialdian.

2013-06-24  |  Euskal literatura

Inurrien Hiztegia liburuaren irakurketa musikatua

Partaideak: Mariasun Landa (egilea eta irakurlea) Ramon Agirre (aktorea eta irakurlea) Garikoitz Mendizabal (musikoa) J.A. Irigaray (idazlea). 2013.05.21 Irudiak: Koldo Mitxelena Kulturunea

2013-06-13  |  Euskal literatura

Ogella Line - Itxaro Borda Quartet

Literaktum 13 jardunaldien barnean Ogela Lina Itxaro Borda Quarteten kontzertua. [2013.05.10] Irudiak: Koldo Mitxelena Kulturunea

2013-06-03  |  Euskal literatura

Literaturia 2013

Maiatzaren azken egunetik ekainaren 2ra egin da Literaturiaren bosgarren edizioa. Letrak kale gorrira ateratzea du helburu ekimenak. Betiko legez, Larrabetzuko herria hartu du plazatzat.

2013-05-27  |  Euskal literatura

Literatura eta Memoria: suntsipenetik eraiki

Euskal literaturaren azken 50 urteetan indarkeriak izan duen isladaz antolatutako hitzaldia. 2013.03.19 Hizlariak: Harkaitz Cano, Mª Jose Olaziregi, Iñigo Astiz Irudiak: Donostiako Koldo Mitxelena
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys