Hona demokrazia berria Wall Streetetik etorria: 'Dolar bat = Boto bat'

  • Dio Ammar Belhimer abokatu eta ekonomialari aljeriarrak finantzen munduko burtsa nagusia den Wall Streetek irudikatzen dituela neoliberalismoaren bi titiak: espekulazioa eta zorpetzea. Ordena neoliberala nagusitu da munduan, bera da 90eko hamarkadatik inolako ez kontra-botererik eta ez araurik onartzen ez duen jainko berria. Munduan ez da salbuespenik geratu finantza merkatuen kontrolpetik.

Pello Zubiria Kamino @pellozubiria
2017ko urriaren 08a
Politico hedabidetik hartutako argazkian Hillary Clintonen ondoan Lloyd Blankfein Goldman Sachs bankuko buru nagusia. Berea bezalako finantza erakundeek eragindako krisi betean esan zion kazetariari: “Ni ez naiz bankero bat baizik, Jainkoaren lana egitera
Politico hedabidetik hartutako argazkian Hillary Clintonen ondoan Lloyd Blankfein Goldman Sachs bankuko buru nagusia. Berea bezalako finantza erakundeek eragindako krisi betean esan zion kazetariari: “Ni ez naiz bankero bat baizik, Jainkoaren lana egitera behartua”. Oinezko jendearengandik gero eta urrunago bizi den eliteak lortu du, dio Ammar Belhimerrek, demokraziaren mamia eraldatzea, “buru bat = boto bat” izatetik “dolar bat = boto bat” bihurtzera.

“Munduaren bihotzaren jabe egin da Diru jainkoa eta hor datza lehenbiziko terrorismoa, esan du Frantzisko aita santuak. Ordena neoliberalaren oinarrian dagoen Washingtoneko Kontsentsuaren arauak definitzeko parafraseatu behar bagenitu Moisesi Sinai mendian Jainkoak emandako Hamar Manamenduak, integrismo neoliberalaren dekalogo txundigarria osatuko lukete: dena pribatizazio eta liberalizazio ekonomiko, banku zentralak hazkundeaz ahaztuta inflazioa eta gehienez ere prezioen egonkortasuna ez den beste ezeri erreparatzen ez diotenak, errealitatearen deformazioa, ebaluazioen jainkotzea, justiziarekiko mesprezua, kasta baten nagusitasuna, sekuritarismoaren ametsa...”.

Ammar Belhimer (1950) mintzo da horrela Wall Streeten hamar manamendu berriak liburuan. New York, Londres, Brusela edo Shanghaiko pulpituetatik urrun Aljerren argitaratu duenez, ez du gure artean oihartzun handiegirik izan. Aldiz, zenbaiten ustez Belhimer ausartu da XXI. mendeko kapitalismoaren analisia egitean Thomas Pikettyren erradiografia famatuaren mugak haustera. Beste hainbat libururen artean Terrorisme, face caché de la mondialisation publikatu berri duen Richard Labévièrek eman dio oihartzuna Europan.

Zuzenbidean doktore, unibertsitateko irakasle eta kazetaria da Belhimer. Zenbait hedabideren sorreran parte hartua da, agintarien zentsura sufritua ere bai. 1998ko liburu batean aztertua zuen Aljeriaren kanpo-zorra eta 2016ko Udaberriak basamortuetanen Tunisiatik Siriara mundu musulmana inarrosi duten udaberri famatuak analizatu ditu.

Aljeriatik begiratuta, Belhimerrek ikusten du kapitalismo finantzarioak azken muturreraino eraman duela ekonomiaren arau gabetzea, azkenean geratzeko munduaren jabe absolutu. 1996an Davosen, Munduko Ekonomi Foroaren baitan, Hans Tietmeier Alemaniako banku zentraleko buruak iragarri zuen gisan: “Finantza merkatuek gero eta gehiago jendarme lana egingo dute. Politikariek ulertu behar dute hemendik aurrera finantza merkatuen kontrolpean daudela eta ez bakarrik norbere herrialdeko eztabaiden menpe”.

Zazpi urte lehenago, 1989an aipatu zen lehenbizikoz Washingtoneko Kontsentsua, Sobiet Batasunaren blokea hondoratutakoan mundu osoari aplikatzeko bide horri bilakatu zutena. Nazioarteko erakunde eta itun finantzieroek geroztik formula bera aplikatu diote larrialdian dagoen edozein herrialderi: sektore publikoa desegin, zerbitzu publikoak pribatizatu, subentzioak galarazi, enpleguan malgutasuna eta prekariotza ezarri, oinarrizko beharretan ere (ura, hezkuntza, osasuna...) etekinaren legea nagusitu.

Ipar aberatseko langileok formularekin nozitu dugu gure lanpostu askoren deslokalizazioa. Hego aldetik begiratuta, ordea, Belhimerrek ohartarazten digu haiek ere ez dituela aberastu deslokalizazioak. Enpresak bai eraman dituzte Hego aldera baina horiek sortutako balioa, aberastasuna, berriro Iparrera eramateko hainbat tresna erabilita: atzerriko inbertsioen zerga gabetzeak, zor publikoaren kobraketa...

Islandian bezala, agintariei “Ez” esan

Munduko elite aberatsenaren zigorgabetasuna noraino iristen den azpimarratzeko, Belhimerrek aipatzen du munduko banku handienetakoa den Goldman Sachseko lehendakari Lloyd Blankfeinek kazetari bati esandako hura: “Ni ez naiz bankero bat baizik, Jainkoaren lana egitera behartua”. 2008ko krisitzarraren beroenean botatako harropuzkeria.

Neoliberalismoak ondorio politiko nagusien artean ekarri du botere guztia eskuratu duen oligarkiaren nabarmenkeria, “negozio munduaren eta politikaren arteko inzesto eten gabea”. Bush aita-semeetatik hasi eta Silvio Berlusconigandik segituz Donald Trumperaino azken 30 urteotako zerrenda osatzen hastea ez du merezi. Errusian eta bestetan begiratuz gero, eredua mundu osoan nagusitu dela ezin uka.

Kontua da neoliberalismoaren logika bete-betean sartu dela armadetan ere. AEBetako militarren ikerketak daramatzan DARPA agentziak, esaterako, burtsetan petrolio merkatuaren espekulaziorako erabiltzen diren aurreikuspen tresnak darabiltza bere estrategiak finkatzeko. Horrela, “globalizazioaren bideragarritasuna eta egongorasuna” AEBen interes nazional hil ala bizikoen mailan kokatu dute, hau da, gerra justifikatzen duten interesen mailan.

Ekialde Hurbileko gerra berrien atzean ere, esan du Belhimerrek Reporters aldizkari aljeriarrean, dago petrolio konpainiek eta arma saltzaileek osatutako munduko aliantza, haiek agintzen baitiete zer egin bai Mendebaldeko gobernuei eta bai petrolio ekoizleei. “Gerra horiek petrolioaren prezioa igotzen dute, negozioaren marjinak eta konpainien etekinak bezala. Estatu Batuek gerrak abiatu dituzte ez prezioa merke edukitzeko baizik eta petrolioa garesti atxikitzeko”.

Hasi bai baina amaierarik ez duten gerra horien bidez mundializazioak, dio Belhimerrek, nazio-estatuak suntsitzen ditu horien ordez ezartzeko merkatuek antolatutako gobernantza globala: “Estatuen papera hartu duten subjektu berriok, finantza enpresa subiranook, mamitzen dute eredu mafioso orokortu bat, zeinaren ezaugarriak baitira metropolian pentsamendu ekonomikoaren militarizazioa ezartzea eta atzerrian ekonomia bortxaz itxuraldatzea”.

Zer daukagu gaur? Sistema demokratiko berria demokrazia totalitario bat da. Dolar bat = Boto bat araua nagusitu da, terrorea halabehar bihurtuz, ultra-eskuindarra indartzen, ezkerra galduta, klase ertainak gain behera, morroiaren sindromea edonon...

Etorkizuneko arrisku nagusiak? Enpresa birtualak eta finantza sistemak dirua gero eta gehiago espekulaziora bideratzea, paradisu fiskaletatik internetez kudeatutako funtsen bidez. 2035a bitartean amaituko omen da inperio amerikarraren nagusitasuna, mundua polizentrikoa izanen da. 2050 ingururako merkatua ez da aseko urruneko kontrolarekin eta herritarren artean sustatuko da nork bere burua kontrolatzea industriak horretarako sortutako objektuen bidez. Horrela aurreikusten du Belhimerrek mundua pasako dela merkatuzko demokraziak edukitzetik demokraziarik gabeko merkatua izatera: “Planeta mailako merkatuak urratuko ditu demokraziaren legeak, demokrazia izatez lokala baita”.

Itxaropenik? Islandia aipatzen du beti Belhimerrek. Kanpo zorraren krisiaren erdian, 2010ean Islandiako herritarrek “Ez” handi batez erantzun zieten zor ez legezkoak pagarazi nahi zizkieten politikariei. “Krisiari aurre egiteko lehenbiziko erreakzio burutsua izotzetatik iritsi zitzaigun” dio desertu ertzetik.

Kanal hauetan artxibatua: Globalizazio neoliberala  |  Aljeria

Globalizazio neoliberala kanaletik interesatuko zaizu...
Apple iruzur fiskalean munduko txapeldun izendatu du ATTACek

“Apple, lapurreta mundiala” izenburuarekin azaroaren 9an ATTAC erakundeak zabaldu duenez, 2002tik gaurdaino sagar koskatuaren multinazionalak 16.000 milioi euroko zergak utzi dizkio pagatzeke Europar Batasunari. Berrikitan "Paradise Papers" agirietatik eskuratutako informaizoek berretsi dute Applek segitzen duela iruzur estrategia berean.


Mezulari prekarioak kooperatiban antolatzen Deliverooren aurrean

Bartzelonan ari dira bat osatzen, Parisen beste bat kasik prest daukate, Toulousen ba omen dago bat martxan... Hiri handietan jaki azkarrak jatetxeetatik etxebizitzetara banatzen dituzten bizikletazko mezulariak kooperatibetan antolatzen hasi dira, Deliveroo bezalako konpainiek horietako asko kaleratu ostean. Milioika jende prekariotzara kondenatu dituen 'Gig Economy' delakoaren barruan duintasunez bizirauteko ahalegina da, zailtasun askoren artean ernea.


Dema itzela Irlandan: Apple eta mundu guztia versus gizon bakarra

Planetako jende burutsuenei uneoroko zoriona zerbitzatzen dien Apple multinazionalak Irlandan eraiki nahi du Europako datu biltegirik handiena, 850 milioi euroko inbertsioa datozen 15 urteetan. Ordaindu gabeko zergetan lehendik milaka milioi ostu dizkien arren, irlandar ia guztiek nahi dute Applek berriro hauta ditzan bere negozioetarako. Ez denek, ordea. Bada norbait jarraitzen duena epaitegietan borrokan urrezko sagarraren asmoaren kontra.


2017-09-26 | Topatu.eus
Aske utzi dute David Rincon gaztea, ez haatik zigorrik gabe

Urte eta erdiko espetxe zigorra eta hiru urteko baldintzapekoa jarri diote Bilboko gazteari. G20aren aurkako protestetan atxilotu zuten, eta Hanburgon epaitu dute.


Irailaren 25ean epaituko dute David Rincon Hanburgon; manifestaziora deitu dute ostiralean

Herriok Erabaki taldeak prentsaurrekoa eskaini du David Rinconen eta Hanburgon atxilotu zituzten beste gazteen askatasuna aldarrikatzeko. David Rincon irailaren 25ean epaitua izango da Hanburgon; atxiloketa salatzeko eta G20aren aurka manifestaziora deitu dute ostiralerako, Bilbon. Arratsaldeko 19:30ean bilduko dira Arriaga plazan, eta Euskal Herriko herritar guztiei deia luzatu diete bertaratzeko eta parte hartzeko. Hanburgon G20aren kontrako manifestazioetan atxilotu zituztenak epaitegietatik... [+]


2017-09-01 | Estitxu Eizagirre
Munduko aberatsenen zerrendan Euskal Herriari lotutako hiru izen

Forbes aldizkariak zabaldu du 2017ko munduko aberatsenen zerrenda. Euskal Herriarekin zuzenki lotutako hiru izen hauek ageri dira: 693. postuan eta 2,9 mila milioi dolarren jabe Juan-Miguel Villar Mir (OHL enpresa); 973. postuan 2,5 mila milioi dolarren jabe Daniel Francisco Maté Badenes (Suitzan bizi den donostiarra); eta 1.795. postuan 1,1 mila milioi dolarren jabe Jose Maria Aristrain (ArcelorMittalen jabe olaberriarra).


2017-08-29 | Unai Brea
G20aren inguruko liskarrengatik atxilotutakoak epaitzen hasi dira Hanburgon

Astelehenean abiatu da Hanburgoko Probintzia Auzitegian uztailaren 7 eta 8an G20 goi bileraren karietara izandako liskarrengatik atxilotutakoen aurkako epaiketa. 100 lagunetik gora epaituko dituzte, tartean David Rincón 31 urteko bilbotarra.


Hanburgo, gerra ezkutuaren erakusleiho hautsia

Hanburgon "gerra eremuetako irudiak" ikusi ahal izan direla titulatu dute komunikabide askok uztailaren 7an eta 8an ospatutako G20 bileraren kontrako protesten harira. Protestak espektakulu mediatiko, eta ondorioz, ilusio bilakatzeko saiakeran baina, estaltzen saiatzen diren horixe izendatu besterik ez dute egin: gizartea uneoro zeharkatzen duen gerra, gizartea bera uneoro eratzen duen guda.


2017-07-18 | Xalba Ramirez
Googlek politika publikoetan eragiteko milioiak gastatu ditu ikerketa baten arabera

Campaign for Accountability enpresak egin duen txosten baten arabera, politika publikoei buruzko 329 ikerketa finantzatu ditu Google konpainiak 2005 eta 2017 artean. Egileek 4.300 eta 350.000 euro artean jaso zuten eta %26k ez zuen finantziazio iturria aitortu.


2017-07-16 | Unai Brea
Munduko nekazari txikiek Euskal Herrian dute hitzordua

La Via Campesinak, munduko laborari elkarterik handienak, Euskal Herrian egingo du VII. Nazioarteko Biltzarra. Globalizazioari modu bateratuan aurre egiteko jaio zen antolakundea duela 24 urte; ordutik asko hazi eta sendotu da, politika neoliberalak areagotu diren hein bertsuan. Derioko apaiztegian batuko diren mundu osoko ehunka ordezkariak multinazionalen oldarraldiaz, nekazari txikien defentsaz eta lurra berreskuratzeaz jardungo dira, besteak beste. Elikadura burujabetzaz, bi hitzetan... [+]


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude