Berta Cáceres bizirik

June Fernandez @marikazetari
2016ko martxoaren 27a

Hondurasko Agua Zarca proiektu hidroelektrikoaren kudeatzaileek, “Ibaiak ez dira saltzen, zaintzen eta defendatzen baizik” leloa froga bezala erabili zuten Berta Cáceres eta beste bi aktibista auziperatzeko, indarkeria bultzatzeagatik.

2014an Berta Cáceresek bere egoeraren berri eman zuen Pikara magazinean. Hondurasko Estatuaren, armadaren eta enpresen manipulazio eta kriminalizatze saiakerak deskribatu zituen. Orain dela aste batzuk tiroz hil zuten Berta. Gobernuaren krimen politikoa izan zela argi dute bere senide eta lagunek.

“¡Viva Honduras!”, oihukatu zuen 2004an Federico Trillo Espainiako defentsa ministroak El Salvadorreko tropak agurtu behar zituenean. Hanka-sartze horrek ertamerikarrenganako interes eta errespetu falta adierazi ei zuen. Nori axola Honduras edo El Salvador? Zer dakigu herri horiei buruz? Bortizkeria handia dago. Nikaraguara lehendabizikoz joan nintzenean, nire familia kezkatu zen, oso herrialde arriskutsua zelakoan. “Ez, Nikaragua lasaia da, El Salvador, Guatemala eta Honduras dira arriskutsuak”, lasaitu nituen. Estatubatuarrei iseka egiten diegu, Mexiko eta Espainia nahasten dituztelakoan, baina guretzat ere berdinak dira Nikaragua, Honduras edo El Salvador. Zer ideia datozkigu burura? Gerrillak, txirotasuna, delinkuentzia antolatua.

2009an Hondurasen estatu kolpea babestu zuten AEBek. Subiranotasuna defendatzen duten gobernu eta erakundeak AEBen etsaiak izan dira beti. Berta Cáceresen erailketaren berri izan nuenean Twitterrera jo nuen eta, besteak beste, galdetu nuen ea Felipe Gonzálezek Hondurasera joateko asmorik zuen, hango disidentziarekin elkartzeko. Podemosek Espainiako Legebiltzarrera eraman zuen Berta Cáceresen hilketaren salaketa. Ada Colauk dolu ekintzetan parte hartu zuen. EH Bilduk sare sozialen bidez gaitzetsi zuen krimena. Badaezpada, Googlen “PSOE Berta Cáceres” idatzi dut. Ez dut ezer aurkitu. Ezta “PNV Berta Cáceres” idatzi dudanean ere. Multinazionalen lagunek (edo zerbitzariek) disidentziak bakarrik aipatzen dituzte ekimen ezkertiarrei zilegitasuna kendu nahi dietenean.

Euskal Herriko zein Estatuko gizarte mugimenduetan, ordea, Berta Cáceresek bizirik dirau. Bilboko martxoaren 8ko manifestua inoiz baino internazionalistagoa izan zen. Errefuxiatuen aldeko elkartasuna adierazi genuen feministok, Europa xenofoboa gaitzetsi genuen, Turkiako poliziak hildako kurduak gogoratu genituen, baita Berta Cáceres ere.

Ibaien eta basoen defentsa antikapitalista, antikolonialista eta antipatriarkala dela azaltzen zuen berak. Militarizazioak naturaren, herri indigenen eta emakumeen gorputzen gaineko kontrol eta bortizkeria dakarrela. Pikaran kontatu zuen bere buruaren kontrako mehatxuek kutsu sexuala zeukatela. Eta emakume indigenek ibaien garrantzia espirituala azaltzen zutenean –neskatxen espirituak uretan bizi direla– botere patriarkal eta arrazistaren isekekin topo egiten zutela.

Idurre Eskisabelek dio zapalkuntza anitzen sare korapilatsua sortzea dela kapitalismoaren estrategia. Norbanako batzuen militantzia bikoitzez harago, borroken konpartimentalizazio handia sumatzen dut gurean. Kostatzen zaigu frackingaren, etxe kaleratzeen eta feminizidioaren kontrako borroken arteko indarrak batzea. Euskal Herriko diskurtso feministak zeharo antikapitalistak dira, baina praktika politikoan oraindik borroken intersekzionalitatearen ideia hori gauzatzeko pausoak falta zaizkigu. Hori izan daiteke, gurean, Berta Cáceresen ondarea.


Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
Osasun arloa eta zapatariak: onenaren herrialdean

Aski da ETBko albistegiak ikus-entzutea gure irudimenean hau sar dadin, alegia, Gasteizko gure gobernuak kudeatzen duen edozerk, emaitza bakarra duela: emaitzarik onena. Zalantzarik gabe sinetsarazi nahi digute Euskadin politikariek printzipio perfekzionista bat dutela, eta horretarako, herrialdeko hedabiderik onenen indarra erabiltzen dute, onena garela guri sinetsarazteko.


Memoria selektiboa

Arrazoi du Goiak: Jose Luis Alvarez Enparantzak, Txillardegik, badauzka ezaugarri asko, tartean Donostiako alkateak elkarrizketa honetan erabiltzen duen hizkuntzak estandar arautua izan zezan egindako lan titanikoa, zeina gabe ez den posible ezta elkarrizketa bera ere, hizkuntza gaur egun ulertzen dugun moduan belaunaldi horri zor diogulako.


2018-01-22 | Ainhoa Azurmendi
Sagardo denboraldiaren irekiera

Hernaniarra naiz. Sagardozalea. Eskubaloira jokatu dudan hogei urteetan ezagutu ditudan emakume gehienek, nazioarte mailan jokatutako kirolari handiak barne, nik bezain beste gozatzen zuten sagardotegian garaipenak ospatzen genituenean, edo talde sentimendua kupel artean sustatzen genuenean. Eta oraindik ere elkarrekin sagardotegira joateko usadioa mantentzen dugu. Halaber, ezagutzen ditut sagardoa eta sagardotegia oso gustuko duten emakume arraunlariak, futbolariak, judokak, pilotariak,... [+]


Lehen pausoa

Eusko Jaurlaritzaren eskariz eta Paco Etxeberriak gidatuta aditu talde batek egin duen torturari buruzko txostena, aspaldi egin beharreko urratsa zen, eta askorentzat berandu iritsi arren ongi etorria, zalantzarik gabe. Hala ere, gauzak ondo egingo badira, beste pauso askoren arteko lehena izan beharko luke honek, eta ez, itxura guztien arabera, egin nahi dutela ematen duena: arlo honekiko zorra kitatuta dagoela esan, eta tiradera baten barrenean utzi, betiko ahaztuta.

Beste pauso askoren... [+]


2018-01-21 | Asier Blas
Ezker eraldatzailea bizirik dago Latinoamerikan

Mundua polo bakarreko egitura inperialista batetik polo anitzetako egitura baterako trantsizioan dago. Berri ona da, potentzien arteko pisu eta kontrapisuen joko horrek soberania esparru autonomoak eta eraldatzaileak jaio edota indartzeko abagunea sortu baitu. Testuinguru horretan garatu ziren Latinoamerikako ezkerreko gobernuak. Zoritxarrez oasi bat izan dira indar progresisten panoraman. Bitartean, munduko ezkerreko indar hegemonikoak noraezean egon dira.

Ezkerreko puristek maiz kritikatu... [+]


2018-01-21 | Nerea Ibarzabal
Pelikula

Beldurrezko pelikulen alderik okerrena amaitzen diren unean iristen da, ondorengo orduetan eta datozen gauetan –batzuontzat behintzat–. Filma bera hazi bat ereitea baino ez da, gainerakoa zure buruak egingo baitu, askoz hobeto eta askoz errealago.  

Horrela, pertsona ausartaren mozorroa erori eta komunetik logelarako ibilbidea korrika igarotzen harrapatuko duzu zeure burua, korridoreko argia piztuta. Ez duzu hankarik eta besorik izarapetik aterako, beroak itotzen egon arren... [+]


Lurrin kirastuak

Telebista isiotu dudan bakoitzean, lurrin iragarkiak ikusi ditut, zientoka. Pentsatzen hasita nago hatsa dariola gabiltzala, hainbeste perfumatu beharra badugu. Baina era berean, spot horiek ez dute usaimenik irudikatzen. Gaitza da, bai, usainak (edozein) pantaila zeharkatzea, baina flasko zoragarri horiekin beste promesa batzuk iradokitzen dizkigutelakoan nago: edertasuna, erromantzea eta sexua.

Nerabezaroan bazen kolonia eslogan bat: tanta bat, musu bat. Sasoi zoro hartan, maitasun guran,... [+]


2018-01-21 | Bea Salaberri
Peko errekatik, maldan gora

Urte berrian gaude eta honetan zehar Euskaraldiaren garapena etorriko zaigu, araiz, herriz herri eta egunez egun. Gu oraino gaude begira abenduko lehen egunei, zeinetan burutu baitugu BAM –Baiona-Angelu-Miarritze– euskaraz ekimena. Hogei ginen hastapenean eta, usteak gainditurik, mila inguru ginen heltzean.

Astez aste antolaketaren lehen bilkuraz geroztik, iragan da denbora, finkatu eragileak eta juntatu partaideak. Gaur jada segipena nola eman dugu gogoetagai. Dagoeneko... [+]


2018-01-19 | Lander Arbelaitz
Menderatua da beti diskriminatzaile

Nahiko oharkabean igaro da euskaldunoi aste honetan eman diguten kolpea. Hitz potoloz jositako titularren bitartez kontatu zaigu EAEko Auzitegi Gorenak indargabetu egin duela Gipuzkoako Foru Aldundiaren Euskararen Normalizazio Plana, erdaldun elebakarrak “diskriminatzen” dituela argudiatuta. Zer gertatu da baina? Euskaldunek erdaldunak diskriminatu? Nola baina?


2018-01-18 | Pablo Sastre
El Procès, ikuspegi libertario bat

“Prozesua” dela-ta, badira, Kataluniako libertarioen artean, nazio-arazorik badenik ukatu eta borroka hau beraiena ez dela esaten dutenak; badira mugitzen den edozeri jarraitzeko prest egon eta independentziaren aldeko oldearekin era oportunistan eta akritikoan bat egin dutenak; eta badira, azkenik, prozesuan modu kritikoan eta aktiboan parte hartzen dutenak ere.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude