Salto antzezlana

Bizitzan ematen diren jauziez, bakarrizketa poetikoa

  • Metrokoadroka Sormen Laborategiaren eta JB Pedradas antzerki taldearen elkarlanetik sortutako lan berria dugu Salto. Umorezko bakarrizketa poetikoa da, Oier Guillanek idatzi eta Javi Barandiaranek antzeztua. Pako Revueltas izan dute zuzendari artistikoa eta Idoia Beratarbide atrezzoaz eta jantziez arduratu da. Antzerkian bakarrizketarik ez dela diote, bai, aldiz, publikoarekiko elkarrizketa.

Myriam Garzia
2014ko urriaren 12a
Urriaren 12an, Pasaiako Umorezko Antzerki jardunaldietan egingo dute aurre-estreinaldia eta hil bereko 23an estreinaldia, Bilboko BAD jaialdian.
Urriaren 12an, Pasaiako Umorezko Antzerki jardunaldietan egingo dute aurre-estreinaldia eta hil bereko 23an estreinaldia, Bilboko BAD jaialdian.

“Salto egiteak ezberdintzen nau hildakoetatik/ azazkalak luzatu ala ez,/ ilea luzatu ala ez./ Salto egiteak. Salto egiteak ezberdintzen nau./ Salto egiteak soilik”. Poema batetik abiatzen da Salto antzezlana, Oier Guillan eta Javi Barandiaranen elkarlanean sortutako bakarrizketa poetikoa. Bizitzan eman beharreko jauziez dihardu antzezlanak, oholtzara ateratzea bera ere salto egitea delako.

Pertsonaia, aktorea eta testuegilearen arteko mugak lausotu egiten dira umorezko bakarrizketa poetiko honetan, bat eta beste nahasteraino. “Pertsonaia bat ikusiko dugu gela itxi baten barruan sei maniki-bururekin hizketan, obsesio bakarra duela: Salto egiteak ezberdintzen nau hildakoetatik”. Pertsonaiaren azpian aktorea sumatuko dugu tarteka, pertsonaiaren larrutik sartu-atera dabilena, publikoa zuzenean itauntzen duena” azaldu digu Oier Guillanek, bakarrizketaren mamiaz galdetuta.

Bizitzan hainbat jauzi eman beharra daukagu eta saltoaren esapideak anitzak izan daitezke. Javi Barandiaran aktorearen aburuz, “ametsez, obsesioez, koldarkeriaz, bakardadeaz, ezintasunaz, eromenaz, nitaz eta zutaz” hitz egiten digu bakarrizketak. “Oso egoera partikularretik jaio den gaia da, eta era berean oso unibertsala da” jarraitu du Oier Guillanek. “Gutariko bakoitza salto baten aurrean sentitzen zen bere bizitzan, proiektu hau abiatu genuenean. Baina era berean, edonor egon da inoiz bere bizitzaren norabidea markatu duen erabaki baten aurrean, modu kontzientean hartu ditugu guztiok edo gehienok inoiz horrelako erabakiak. Pertsonalak izan daitezke saltoak, edo jendarte batek taldean emandakoak” dio testuaren egileak.

Bi sortzaileen arteko hartu-emanak

Zuzendaritza artistikoan Pako Revueltas eta atrezzoan nahiz jantzien hautaketan Idoia Beratarbide aritu badira ere, Oier Guillanek eta Javi Barandiaranek elkarrekin sortutako antzezlana dugu Salto. Hala ere, “Pakok, bere abizenak adierazten duen moduan, lana iraultzen lagundu digu, iritsi gineneko puntutik haratago bultzatuz. Idoia Beratarbidek estetika zehatz eta koherente bat eman dio lanari, gu geu gustu gutxiko edo gusturik gabeko pertsonak baikara. Eta ideiak ere eman dizkigu, estetika zehazteaz aparte” esan digu Javi Barandiaranek.

Sorkuntza prozesua, “lasaia, oso lasaia” izan dela iritzi dio Javi Barandiaranek. Oier Guillanek, berriz, zera dio: “lasaia bai, baina era berean trinkoa, prozesu guztiak izaten diren modukoa. Javik eta biok denbora luzea daramagu elkarrekin lanean eta kolaboratzen –Gorria (2002), Eskubiko pareta (2003) edo Poza (2012) antzezlanak eta beste kolaborazio mordo bat–. Antzeko momentuan iritsi gara proiektu honetara”.

Puntu berera heldu dira sortzaile biak bakarrizketa honetan, sorkuntza prozesuan norbere esperientzia partekatuz. Baina non dago errealitatea eta fikzioaren arteko muga? Zer du sortzaileena Salto obrak?: “Dena eta ezer ere ez. Dena, egin nahi genuen zerbait delako, eta hortaz gurea delako. Ezer ere ez, antzerkigintzan dena asmatuta edo esanda dagoelako, eta horrez gain, guk ez dugulako nahi ezer asmatu edo ezer berririk esan, edo nahi bai baina ezin, eta hortaz ez delako gurea” dio aktoreak. “Oso pertsonala da, gure proiektuak idatzi eta sortzerakoan erabat inplikatzen garelako esaten dugun horretan. Era berean, antzerkia da, jolasa; umore absurdua eta poesia artifizioak izatera irits daitezke, eta hala ere oso gureak izan”.

Umorea eta poetikotasuna dira antzerki-bakarrizketa garaikide honen osagaiak. Umoreak eta garaikidetasunak ez dute inoiz harreman esturik izan. “Zaila da barre egitea eta garaikidetasun kutsu serioa batzea”, iritzi dio Guillanek. Barandiaran, ordea, ez dator bat: “Umoreak, antzerkian, ez du zertan komediaren kluba izan beharrik, umorea oso gauza serioa da. Guk ez dugu ‘garaikidetasun’ delako hori bilatzen. Gure lana garaikidea da bizirik gauden heinean, baina izan daiteke klasikoa, edo modaz pasatakoa. Edozein kasutan, garaikidetasuna eta umorearen artean hautatu beharko bagenu, umorea hautatuko genuke”.

Testuaren konplexutasunaz Barandiarani galdetuta, honoko azalpena eman digu: “Testua badago, eta testu horrekin borrokan ari den aktore bat ere bai. Borroka horretatik pertsonaia bat sortzen da eta pertsonaia horrek jolastu egiten du, hori guztia saltsa estetiko batean egosten da eta zerbitzatu egiten da”. Ez da bakarrizketa konplexua, ziurtatu digunez, “oso basikoa da, gu geu basikoak garelako. Beraz, edozein pertsona basikok uler dezake zertaz ari garen, eta batzuei beraiez ari garela irudituko zaie”. Guillanen aburuz, “umorea barra-barra dauka bakarrizketak, eta poetikotasunik ere badu dezente. Ez da batere konplexua. Orain arte publiko txikiekin egin ditugun frogetan, nor bere saltoez gogoeta egitera eramaten duela ikusi dugu, eta gainera, jendeak oso ondo pasatzen duela. Niri asko interesatu zait beti bakarrizketa poetikoekin esperimentatzea, testuari dagokionean; kasu honetan horrelako testu mota batek zein bide har dezakeen ikusi ahal izan dut. Funtsean, aktoreari zein publikoari bere esperientziatik asko jartzeko aukera eman dezake horrelako testu batek”.

Datorren urriaren 12an, Pasaiako Umorezko Antzerki jardunaldietan egingo dute aurre-estrenaldia eta hil bereko 23an izango da estreinaldia, Bilboko BAD jaialdian. Publikoari erakusteko gogoz daude bi sortzaileak, “sufritzeari uzteko behingoz, edo beste era batean sufritzen hasteko, gauzak nola hartzen diren” dio Barandiaranek. Guillanek ere izan du azken hitzik oholtzara eramateko momentuaz: “Publikoari erakusteko gogoz nago neu ere, baina gozatzen amaitzeko, edo beste era batean gozatzen hasteko. Funtsean, publiko aurrera ateratzea salto egitea delako”.

Kanal honetan artxibatua: Antzerkia

Antzerkia kanaletik interesatuko zaizu...
2017-09-28 | Jokin Oregi
Goenkale, markesaren erretratua
MULTIMEDIA - Antzezlana

Goenkale telesailak 18 urte bete zituen urtean, antzezlana prestatu zuten Pausoka eta Glu Glu ekoiztetxeek, 2013ko uztailera arte izan zen ikusgai Euskal Herriko hainbat antzokitan.

Ondorengoak dira, Jokin Oregiren zuzendaritzapean, antzezlaneko aktoreak: Xabier Perurena (Ibon), Ylenia Baglietto (Eider), Felix Arkarazo (Andoni), Maria Cruickshank (Itxaso), Yannick Vergara (Rakel) eta Carlos Nguema (Nelson).


Gure bide galduak
MULTIMEDIA - Antzezlana

Franco hil ondorengo lehen urteetan kokatua, baserri girotik –Zubietatik– hirira –Errenteriara– Magisteritza ikasketak egitera doan neska baten gogoetak ditu ardatz antzezlanak.

zuzendaritza: dejabu panpin laborategia
antzezleak: Miren Alkala, Iñigo Aranbarri, Maria Alonso, Urko Redondo, Ainara Gurrutxaga
musikaria: Arantxa Vicedo. Klik!
testuak: aktore taldea + ainara gurrutxaga, oier guillan
jantziak: pat
argi diseinua: ander fernandez
kartela: ibai... [+]


2017-09-19 | Uriola.eus
Euskal kanta eta literaturaz, umoretsu eta kantari, Mikel Martinez eta Patxo Telleria

Lutxo Egia idazleak aurkeztu eta zuzenduko du gaur, hilak 19, Bidebarrieta Liburutegiko ekitaldi aretoan, Eztabaidak Literaturarekin zikloaren baitan, 19:30ean hasiko den solasaldia.


2017-09-17 | Patxi Larrion
Hor dira geure paperak

Joana Etxartek idatzia, Jean Pierre Recaltek zuzendua eta Altzai eta Lakarriko herriek jokatua. Iruñeko Baluarten, irailaren 10ean eman zen Joanikot pastoralaren kronika.


Azken portua
MULTIMEDIA - Antzezlana

Didi eta Gogo dira Azken Portuko biztanle bakarrak, eta denbora luzea da ez dutela barkurik ikusi itsaso zabaletik portura iristen. Gogo zaharrak ez du jada egun hura gogorazten.

Dena den, Didi gaztearen jakinminak Gogoren oroimenetan murgiltzera eramango gaitu, Euskal Herriko arrantzaleen garaiak, Enbata barkuaren azken bidaia eta Krixpin gaztearen abentura zoragarriak biziko ditugu.

Aktoreak: Urko Redondo eta Ainara Gurrutxaga
Musikaria: Ander Fernandez
Zuzendaritza: Dejabu


Txan fantasma
MULTIMEDIA - Antzezlana

Mariasun Landak idatzitako ipuinean oinarrituta dagoen txotxongilo antzezlana,

Aktoreak: Ainhoa Etxebarria eta Santiago Ortega
Egilea: Mariasun Landa
Argiztapena: Arantza Flores
Argazkia: Jose Romero, Celes Ruiz, Aitor Etxebarria
Ekoizpena: Pantzart, Bihar Taldea


2017-09-11 | Patxi Larrion
Hor dira geure paperak

Irailaren 10ean Iruñean jokatu zen Joanikot pastoralaren kronika.


2017-09-10 | Reyes Ilintxeta
"Euskarak erabat estekaturik nauka eta pastorala ene pasioa da"

Lanean dabil buru-belarri Gerardo Mungia. Irailaren 16an, Etxalarren, Karmen Etxalarkoa pastorala estreinatuko dute, eta bera da egilea. Luze-zabal azaldu digu zer prestatu duten ehundik gora lagunen artean. Beste zer kontaturik ere badu iruindarrak, euskara nola ikasi eta aberastu duen esan digu. 1980ko hamarkadan Iruñean heroinak hamarnaka gazte nola eraman zituen ere gogoratu du.


Arrastoak
MULTIMEDIA - Antzezlana

Oreretako antzerki taldeak bidaia emozional bat proposatzen digu. Memoriaz, iraganeko gatazkek isildutako istorioez, belaunaldiak lotzen dituzten hariez, galderak egitearen garrantziaz mintzo da Arrastoak. Narrazioa nagusi, antzezlanak Lur protagonistaren istorioa kontatzen digu, ama ezagutu ez duen gaztea, halako batean ama hilik agertu eta erantzunen bila hasiko da. Bere mamuen kontra egin beharko du Lurrek.

Antzerki taldea: Dejabu Panpin Laborategia.

Testua: Oier Guillan eta Dejabu... [+]


Plisti plasta
MULTIMEDIA - Antzezlana

0 eta 3 urte bitarteko umeei zuzenduriko obra. Protagonistak xaboi burbuilak dira. Formen mugimenduez eta txotxongilo, pailazo eta koloretako ilargiez baliatzen da, Kveta Pacovskaren ilustrazioetan oinarrituta. Azkuna Zentroan eginiko estreinaldia; 2017/01/04


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude