Irakurleen zizare jendea

Jakoba Errekondo
2013ko urtarrilaren 20a
Artemisia abrotanum. Hau da bizio-belar jatorra, askorentzat.
Artemisia abrotanum. Hau da bizio-belar jatorra, askorentzat.

Landare kontuen txoko honetako nire kontularitza baldarrean zortziehungarrena idazten ari naiz. Eta hemezortzi urte eskaseko asteroko jardun hau zuri zor dizut. Zuriak ez diren eskerrak zuri. Irratiko 28 urteotako milaka saioetan entzulearekin piztu den harreman zuzena sotilagoa da hemen, meheagoa. Ba al da, non da irakurlea? Mizpiraren inguruko azkenekoei ekarpenak egin dizkieten irakurleak zu zuek denen eredu: Ibon, JR eta Martin, hau bizipoza eman didazuena. Lilura hutsa ez zara behintzat eta...

Irudipenen eta ametsen jokoetatik... Zer irudipen eta zer amets, egiazko maisu zarete. Balizko irakurlearekin harremana sotilagoa, baina irakurlearekin zorrotza. Mizpira, Mespilus germanica, lekuko. Santi Onaindia karmeldar ohorezko euskaltzainak bere Euskaldunak eta osasuna liburuan mizpira “bizioai alde-eragiteko be” ona dela dioela jaso nuen. Eta nire motzean, apaiz batek zionez, bizioa sexuarekin lotu nuen. Hor etorri zaizkit, ordea, irakurleak bizioa (“bixixoak”) hesteetako zizarea ere badela esanez. Eta arrazoi izango dutela iruditzen zait. Mizpira kozkorra, beraz, hesteetako zizareak botatzeko ona da.

Eta irakurle iragarle igarleek abiatutakotik, libratzerakoan zizare horiek ere libratzeko egokiak diren landareak bilatzeari ekin diot. Bizio-belarra, zizare-belarra... azaltzen dira bai batean eta bestean. Gehienentzat Artemisia abrotanum da bizio-belar jatorra (zizare-belarra eta artamixa ere deitzen zaio). Zizareak kaleratzeko bezala, haizeak botatzeko eta beherakoa mozteko ona omen. Bada zizare garbitze lan horri nola edo hala lotu zaion beste landare ugari ere: mota-belarra (Tanacetum vulgare), otsababa emea, mingaizto-belarra eta lupu-belarra deitutakoa (Helleborus viridis), erruda (Ruta sp.), ezker-aihena (Humulus lupulus), iratze arra (Dryopteris filix-mas), intxaur beltza (Juglans nigra)...

Intsektuak uxatzen dituzten landare horiek mikatzak dira, gustu txarreko izerdia edo kirats jasanezina dute. Badira pozoi puxka bat duten zizareen aurkako beste batzuk ere: sabia (Chenopodium sp.), tabakoa (Nicotiana tabacum)... Azken hori ahoan txikitu eta irentsi.

Baratxuria (Allium sativum) ere oso ona omen da. Baratxuri begi bat txikitu eta koilarakada pare bat urekin nahastuta hartu, egunero. Zizare jendea uxatuko duzu, baita bestelakoa ere.

Kanal honetan artxibatua: Landareak

Landareak kanaletik interesatuko zaizu...
2016-02-14 | Jakoba Errekondo
Espainiak 1-Iranek 3

Sona gehien duen azafraia, Crocus sativus, espainiarra da. Mundu guztiak azafrai espainiarra saltzen du. Munduan ekoizten den azafrai ugari Espainiara joaten da, eta bertakoa balitz bezala saltzen da. Ikaragarrizko lapurreta dago antolatua. Garestia da, oso garestia, eta iruzurra latza.

Espainian Mantxan, babestutako jat

...

Ametsetako baratzea bezain betea da Jakoba Errekondoren liburua

Ametsetako baratzea bezain betea da Jakoba Errekondoren liburua. Baratzea bizi nahi duenarentzat aholkuz betea. Baina baita baratzeaz pentsatu nahi duenarentzat ere. Edo bizitzaz hausnartu.


2015-10-13 | Jakoba Errekondo
Etxe pareko lizarra noiz moztu?

Kaixo Beñat. Lizarra mozteko sasoi onena udaberria da. Izerdi berria indarrean dakar eta zuk egingo dizkiozun zauri horiek di-da batean orbaindu eta itxiko ditu.


2015-07-15 | ARGIA
Abian da Bizi Baratzea bloga, baratzezainen topalekua

Bizi Baratzea-k bloga izango du gaurgero. Bertan liburuari buruzko albisteak jasoko ditugu, hurrengo aurkezpen-solasaldiak iragarriko ditugu… baina batez ere blog hau baratzezainen topalekua izatea nahi dugu. Bidali zuen zalantza, galdera eta iritziak, denon artean euskal baratzezaintzaren unibertso oparoa moldatzeko. Ikasiz eta irakatsiz. Emanez eta hartuz.


2015-06-09 | ARGIA
Gernikako azokara iritsi da Bizi Baratzea

Astelehenean 11:00etan hasi zen barazki postuen artean festa, Trazola Sagardoa eta Txakolina, Eguzki Borda gazta eta trikitia lagun. Jende pila inguratu zen liburua sinatuta eskuratu eta Jakoba Errekondori aholkua eskatzera. Liburuaren egileaz batera, Remenetxeko sommelier den Jon Andoni Rementeriak eta ARGIAko kide Iraitz Agirrek parte hartu zuten hitzaldian.


2015-06-03 | ARGIA
“Egungo gauzarik iraultzaileena baratzea da"
MULTIMEDIA - solasaldia

Jakoba Errekondoren hitzaldia Hernaniko Karabelekon, ARGIArekin batera argitaratu duen "Bizi Baratzea" bere azken liburuaren harira.


2015-04-28 | ARGIA
Bizi Baratzea liburuaren aurkezpena, gaur Donostian

Orain dela pare bat aste kaleratu genuen Bizi Baratzea, Jakoba Errekondoren liburua, eta gaur egingo dugu hedabideen aurreko aurkezpen nagusia, Donostiako Bretxa azokan, eguerdiko 12:00etan.


2014-12-02 | Laborari
Palestina, olibondoen arteko gatazka

Urri amaieran Euskal Herriko laborari eta herritarrez osatu ordezkaritza bat izana da Palestinan lurralde okupatu honetako erakundeekin elkartzeko. ELB sindikatuaren izenean Ana Bados joan da. Egonaldi laburrean ikasitakoen berri eman du.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA