Aukera bikaina naziogintzarako
  • EAE-KO herritarrek badute lehendakari berria, Iñigo Urkullu. Baina Urkullu ez da euskal gizarteko lehendakaria, Ibarretxe lehendakariak behin eta berriz errepikatzen zuen gisan. Ona litzateke Urkulluk behin eta berriz harri berean estropezurik ez egitea. Lurrak oihuka dio ez dela euskal herritar guztien lehendakaria.

Xabier Letona @xletona
2012ko abenduaren 23a
EAEko lehendakari Iñigo Urkullu.
EAEko lehendakari Iñigo Urkullu.

Baina Iñigo Urkullu da goreneko erreferentzia instituzionala gainerako lurraldeetako abertzaleentzat ere. Hori ere kontuan hartu beharko du Urkulluk, erakargarri izateko beste lurraldeak bere horretan aintzat hartzea ezinbestekoa baita. Gainera, interesgarriena ez da erakartzea, elkarrekin zerbait erakargarria eskaintzea baizik. Nazioa egiteko talaia bikainean da lehendakari berria, abertzale batentzat egungo pribilegiatuena seguruenik. Nazio-jorran aritzeko une biribila da begien aurrean.

Ez da erretorika, naziogintzarako aukera bikaina da krisia. Bake prozesu bat gauzatu beharra ere bai, besteak beste, datozen urteetan elkarbizitzarako oinarrizko zutabe berriak finkatuko direlako. Eta zeintzuk dira naziogintzaren beharrik larrienak egun? Bat, lana sortu eta banatu (eta bitartean, krisiaren ondorioak banatu eta partekatu); bi, bake prozesua gauzatu; hiru, euskal nortasunaren defentsa eta garapena.

Euskal hiru esparru administratiboetan ari dira gertatzen mugimendu interesgarriak.  Ipar Euskal Herrian txikitasunetik nola egin behar den lan erakusten digute egunero, hainbat esparrutan gainera: nekazaritzan, bestelako gizartearen eraikuntzan, Elkargoaren aldarrikapenean, Baionako Bake Foroaren eraikuntzan… Hegoaldetik begiratuta, harrigarria da ikustea hain jende desberdina hainbat helburu eta aldarrikapenenen gurdiari tiraka.

NAFARROAN ere badira mugimendu interesgarri ugari, bai kalean eta baita instituzioetan. Kaleak oso era esperantzagarrian egin du bor-bor hainbatetan, agian greba orokor deialdietan ikusi da argien hori, baina ohikoan ere langile eta sektore asko ari dira galbidean diren eskubideen aldeko borrokan. Izango al du horrek eraginik hurrengo hauteskundeetan?

Pentsatzekoa da baietz, eta gainera, UPNk bere kongresua martxora aurreratu ondoren, bolo-bolo dabil aurreratuko direla. Aspaldiko partez, oposizioak gobernua eskuratzeko aukera izango du itxura guztien arabera. Gaitza PSN UPNren uztarritik aske irudikatzea, ezta? Baina hori da alderdi garrantzitsu gisa bizirik irauteko duen aukera bakarretakoa. Ezkerra, baskismoa eta abertzaletasuna, horra alternatibaren lapikoan berriz egosi beharreko osagaiak. Bere garaian arrakastatsua izan zen NaBai, eta epe laburrean ere hala izan beharko luke, ez hauteskunde koalizio moduan egituratua, baina bai gobernu alternatibari begira.

Orduan, Roberto Jimenez lehendakari? Gaitza, halako arrainarekin PSNk nekez aterako duelako behar adina boto, baina ez dirudi oraingoan nafar sozialisten baitatik beste Fernando Purasik ager litekeenik. Datozen asteetan asko hitz egingo da balizko alternatiba honen inguruan eta nola egituratu ahal izango litzatekeen. Dena gaitza, baina dena posible.

ETA EAE-N?   Hasteko, jeltzaleek autogobernuaren inguruko mugimenduak agindu dituzte legealdi bukaerarako, eta hori bera kilikagarria da kontuan hartuta PSE-PP bikotearekin azken lau urteetan autogobernu gaietan izandako monotonia. Estatus berriaren iragarpena, inoizko Legebiltzar independentzia zaleenean. Urrats berriak noiz  eta azken 30 urteetako Madril zentralista eta inposatzaileenean. Bai, txinpartak ikusteko aukera handiak dira, areago 2014an Katalunian autodeterminazio eskubidearen erreferenduma egingo bada.

Aukerak bai, baina logikoena da estatusak eragindako txinparta handirik ez ikustea. 50 urteko biolentzia zikloa ez da alferrik iragan eta hemen bake prozesua gauzatu behar da lehenik. Iraganari begiratu, nork bere jarduerak aztertu eta kritikatu, heldu biktima guztien gaiari, presoei, estatusari… eta elkar bizitzaren zutoina berriak jarri. Ezin da independentziarik egin 600 preso kartzelan utzita. Gero gerokoak.

Urkulluk prozesu horren puntan egon behar du, baina ez bakarrik. EAJ, EH Bildu eta PSOEren prozesu partekatua izan behar du, Eusko Legebiltzarrean bai, baina ez hor bakarrik. Baionako Foroak unibertsitate batetik etor daitezkeen balore garrantzitsuenetakoak jaurti zituen iragan astean: bakea eta kohesioa. PP bakarrik batuko da gurdira, euskal gizartearen presioak eta presio instituzionalak horretara behartzen dutenean.

ASTEKARIA
Azkenak

Eusko Jaurlaritza kanaletik interesatuko zaizu...
2016-02-02 | ARGIA
35 orduko lan-astera itzuliko da EAEko administrazio publikoa

Euskal Autonomia Erkidegoko administrazio publikoko langileak 35 orduko lan-astera itzuliko dira 2016an. ETBren esanetan, erabakia astearteko bileran hartu du Eusko Jaurlaritzak eta horrela, EAEn dauden ia 70.000 langile publikoek 2012an kendu zieten lanaldia berreskuratuko dute.


2016-01-29 | ARGIA
Espainiari txartel gorria atera dio Europak hizkuntza gutxituen esparruan

Espainiak ez du Erregio edo Gutxiengoen Hizkuntzen Europako Ituna betetzen: hori da joan den astean Europako Batzordeko ministroen komiteak onartutako jarraipen txostenaren ondorioa, Patxi Baztarrika Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako sailburuordeak adierazi duenez.


2015-12-22 | Unai Brea
EAEko aurrekontuetako 350 milioi euro AHTra bideratzea salatuko dute Donostian

AHT Gelditu! plataformak elkarretaratzera deitu du abenduaren 23an, Eusko Jaurlaritzak Donostian duen Andia kaleko egoitzaren aurrean, 2016ko EAEko aurrekontuetan Euskal Y-aren obretarako aurreikusitako dirutzagatik (350 milioi euro) protesta egiteko. Mobilizazioa arratsaldeko 18:00etatik aurrera egingo dute.


2015-12-17 | Iker Salaberria
Euskarazko errotulazioa saltoki handietan
Diruz lagundutako amnistia legala

Imajina ezazu zergak ordaintzeari uztea erabakitzen duzula, demagun… bost urtean zehar. Bosgarren urtean, ogasunetik hots egiten dizute, legea errespetatu eta urte horretan dagokizun deklarazioa egiten baduzu, sei mila euroko laguntza esleituko dizutela esan dizutela. Hau da, diruz lagundutako amnistia fiskala.


2015-12-10 | ARGIA
Giza eskubideen nazioarteko eguna
Frankismoaren krimenen kontrako kereila daraman plataformak Ren Cassin saria jaso du

Gasteizen egindako ekitaldian, Eusko Jaurlaritzako Bake eta Bizikidetzarako idazkaritza nagusiak giza eskubideen arloko saria eman die plataformako kideei.


2015-11-27 | Unai Brea
Frackingarekin lotutako proiektuak EAEko aurrekontu proposamenetik kanpo

Eusko Jaurlaritzak 2016rako aurrekontu proiektutik ezabatu du SHESA enpresa publikoak Burgos iparraldean, Angosto-1 izeneko baimen-eremuan, egin gura dituen hidrokarburo esplorazioaren aipamena. Hala, hidrokarburo ez-konbentzionalak aurkitzea espero den eremu guztietan datorren urtean lanik egingo ez dela aditzera eman du Lakuak, egun batzuk lehenago Enara Handia eremuari buruzko aipamena ere kendu eta gero –eremu horri dagozkio Subilla Gasteizen egitekoak ziren zundaketak– .


2015-11-25 | Unai Brea
Benetan frackingari uko egin dio Eusko Jaurlaritzak?

Enara Handia eremuan hidrokarburoak bilatzeko proiektua kendu du Eusko Jaurlaritzak 2016ko aurrekontu-proposamenetik. Baina... EAEn hidrokarburo ez-konbentzionalak esploratzeari uko egin diola esan nahi du horrek? Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan frackinga erabiltzea eragozten duen legeak badu etorkizunik?


2015-11-19 | Unai Brea
Jaurlaritzak Burgosen hidrokarburo prospekzioak egitearen kontra agertu dira Bilbon

Burgos iparraldeko frackingaren aurkako taldeak deituta, elkarretaratzea egin dute azaroaren 21ean Bilbon, SHESA enpresa publikoaren egoitzaren aurrean. SHESAk, AEBetako Petrichor eta Cambriarekin batera, Angosto-1 izeneko eremuan hidrokarburoak bilatzeko baimena du. Mobilizazioaren deitzaileen esanetan, proiektua nahikoa aurreratuta dago, eta laster hasi behar omen dira zulatzen Loma de Montija herrian –Euskal Herritik 30en bat kilometrora–, Angosto-A izeneko zundaketa-gunean.


Eusko Jaurlaritza enpresarien defentsan, ELAk prekarietatea salatzeko hasitako kanpaina dela-eta

Angel Toña Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuak sindikatu abertzaleari aurpegiratu dio “pertsona zehatzen irudia kaltetzea”.