Hala Bediren egitasmoa

Euskara hutsezko emisioa helburu

  • Hedabide asko kinka larrian direnean, asmo berri bat sortu da Arabako hiriburuan. Orain ele bitan diharduen Gasteizko Hala Bedik euskara hutsean hasi nahi du bigarren emisioa.

Miel Anjel Elustondo
2012ko maiatzak 20

Iragan otsailean, 34 irrati lizentzia adjudikatzeko lehiaketaren oinarriak aurkeztu zituen Eusko Jaurlaritzak. Haietarik herena euskarazkoak izango dira. Horretan, Gasteizko Hala Bedi irrati libreak bi lizentzia lortu nahi ditu, bata euskaraz hasiko duen emisioarentzat nahiko luke; gaztelaniazkoarentzat, berriz, bestea. Egitasmoaren arduradunek –irratiaren batzarreko kideek–, azaldu digutenez, lehendik dator asmoa: “Hala Bedi irratian euskara hutsezko emisioa sortzeko ideia ez da berria, duela hamar bat urte ere kolektiboak aipatu zuen. Arrazoiak agerikoak dira: Araban sekulako hutsunea daukagu. Ez dago euskaraz eta bertan ekoizten den irratirik, Aiaraldeko esperientzia izan ezik, hau da, Uhinak irratia. Hala Bedin nolabaiteko erantzukizuna ere sentitzen genuen”. Gogo hori areagotu baino ez da egin Jaurlaritzak lizentzia berriak banatzeko lehiaketa abiarazi duenean.

Egitasmoa definitzen ari dira oraindik, nahiz eta orain artean Hala Bedik erakutsi duen bidetik joko duten: “Autogestioa eta asanblada izango ditu oinarri, eta jendearen parte-hartzeari esker joango da indartzen. Gasteizen horrelako egitasmo bati ekiteko aukera eta baliabideak dituen bakarrenetakoak gara, eta horregatik hartu genuen erabakia”.

Hala Bedi euskaraz

Ele bitan jardun du orain arte Hala Bedik, %40 euskaraz, gainerakoa gaztelaniaz. Proportzio horri eutsirik ere, ordea, euskara hutsezko bigarren emisioa dute helburu. Ez dira hutsetik abiatuko, dena den: “Azken urteotan aurrera egin du Hala Bedi irratiak euskarazko produkzioan. Bera da Araban euskarazko ekoizpen propioa daukan irrati bakarrenetakoa. Horra, esaterako, arratsaldeko ‘Zebrabidea’ saioa, hiru ordu irauten duen magazina”. Baina ez da adibide bakarra. “Denetariko irratsaioak sortu dira euskaraz azken urteotan, eta barrura begira ere nabarmena da euskarak egin duen bidea, duela urte batzuetatik hona. Emisio elebidunak bere bidea egingo du, bai, eta gero eta euskara gehiago sartzea litzateke naturalena; hori da gure asmoa, behintzat”. Hala ere, euskara hutsezkoa dute xede berri: “Gure irratiarentzat inflexio puntu bat da erabaki hau, ezinbestean”.

Asmoa plazaratu dute, eta abian da laguntza biltzeko kanpaina ere. Leloa ere badu: Geureak eta bi ematera goaz. “Lehen helburua jendeak proiektu berria ezagutzea izango da. Bigarren urratsa, bazkide berriak egitea, aurrerantzean bi irrati baten prezioan izango dutela aldarrikatuz”. Hirugarren helburua izango da garrantzizkoena: “Datorren urteari begira, emisioarekin hastea. Badakigu lan egin beharko dugula proiektua aurrera ateratzeko behar ditugun bazkide guztiak lortzeko, eta egitasmoa indartzeko jendeak parte har dezan ere saiatu beharko dugula, baina ez dago beste aukerarik. Jendeak euskarazko irrati baten beharra ikusten duen neurrian beraien laguntza ematea nahi genuke eta horretarako gure asmoen berri eman beharko diegu Arabako biztanleei”. Erakundeek lagunduko duten ikuskizun da. Hala Bedik, bestalde, ez du nortasun zeinurik galdu nahi. “Guretzat autogestioa oinarrizkoa da. Etorkizunean erakunde publikoetatik diru-laguntzak hartzea ez da guztiz baztertzen, ez gara dogmatikoak horretan, baina momentuz ez dugu bide hori hartuko eta argi daukagu gure diru baliabideak inoiz ez direla erakunde publiko edo pribatuen diru-laguntzen eskuetan egongo”.

Krisi aroan baitezpadakoa da biziraupen ekonomikoa. Hedabide asko kolokan den garaian, isildu den sasoian, gorago jaso nahi du bere burua Hala Bedik. “Gure biziraupena erakunde publiko eta pribatuen eskuetan ez dagoen neurrian, lasai gaude. Autogestioak horixe erakutsi digu, lortu beharrekoa geure kabuz lortu beharko dugula, horretarako ditugun baliabideak aprobetxatzen”. Ahal denean, dena; ezin denean, ahal dena: “Aukera dagoenean indar egiten eta ezin denean, berriz, daukazunarekin konformatzen. Asko esatea da beharbada, baina datozen urteetan autogestioa eta ‘do it yourself’ filosofia pil-pilean egongo direla esango genuke”. Kritika hitzik ere badute erakundeekiko morrontzaren inguruan. “Azken urteetan proiektu gehiegi jarri dira instituzioen momentuko borondatearen esku, eta horrek baditu arriskuak. Guk jendarteak babesa ematen digun neurrian egingo dugu aurrera. Maiz errepikatzen da, eta balioa galdu duen zerbait ere bada, baina gure bazkiderik gabe Hala Bedik ez dauka zentzurik, beraiek dira benetan irrati honen arima”.

Inoiz esan dutenez, “freskoa, hurbilekoa, zirikatzailea eta gustu eta adin guztietarakoa” nahiko lukete Hala Bedi, hala oraingo ele bikoa, nola euskara hutsezkoa. Eta lanean ari dira, hori horrela izan dadin. Lehenik eta behin, prestaketa lanak egingo dituzte uda atarian. “Ekainaren hasieran tailerrak egingo ditugu nahi duen guztiarentzat. Unibertsitatean egingo den hitzaldi batekin hasiko dira tailerrak eta hiru egunez ariko gara irratia egitea zer den ikasten. Zerbait dinamikoa eta parte hartzailea izango da. Tailer hauetatik etorkizuneko proiektuan parte hartuko duen jendea ateratzea espero dugu. Datorren ikasturtean ere egingo ditugu beste tailer batzuk, denon artean proiektua zehazteko eta edukiz betetzeko”.

Hala Bedik irrati modu jakin bat egiten duela erakutsi du orain arteko ibilian eta, ageriko denez, horrixe eutsiko dio euskarazko emisioan ere. “Guretzat oso garrantzitsua da Gasteizko elkarteek beraien ahotsa edukitzea gure irratian. Beste komunikabideetan entzuten ez diren edo isilarazten diren gizarte eragileek eta kolektiboek beraien lekua izango dute euskarazko irratian. Horrekin batera, beste irrati batzuetan entzuten ez diren musika taldeak zein beste irratietan lantzen ez diren gaien inguruko saioekin osatu nahi genuke programazioa”. Zehazteko moduan dira asmoa, gainera. Dena ez da gaurkotasuna izango: “Aisialdia, sexua, bidaiak, sukaldaritza... jendearekin hitz egin beharko da lehenengo eta gero pausoz pauso aurrera egin. Martxan jarri ahala, aliantza berriak sortuz joango dira, hori seguru”. Aliantza horietan, Arrosa irrati sarea dute lehenengo lagun, hau da, Euskal Herri osoko hainbat irrati biltzen dituena. Herri eta eskualde mailakoak, gehienak. “Bai, garrantzi berezia ematen diogu Arrosa irrati sareari, horrek eman dezakeenari. Bertan elkartzen garen Euskal Herriko irratien artean, pauso berriak eman beharko ditugula aurreikusten dugu”.

Kanal hauetan artxibatua: Euskarazko hedabideak  |  Irrati libreak

Euskarazko hedabideak kanaletik interesatuko zaizu...
2016-12-06 | Eriz Zapirain
Gaur irekiko ditu ateak
MULTIMEDIA - dokumentala

Euskaldunon Egunkariaren sorrerari buruzko dokumentala. Euskarazko lehen egunkariaren sorrera itxaropentsua da lanaren ardatza.

2003an itxiarazi zuten "Euskaldunon Egunkaria", zuzendaritzako kideak torturatu eta 7 urte beranduago epaitu zituzten, ETAko kideak zirelakoan. Guztiak absolbitu dituzte.

...

Euskarazko hedabideen kontsumoak gora egin du: %32 zortzi urtean

Egun, euskaraz hitz egiteko gai direnen %45ek egunero kontsumitzen ditu euskarazko hedabideak, CIES enpresak kaleratutako datuen arabera. Euskarazko komunikabideen kontsumitzaileen kopurua %32 igo da azken zortzi urteetan.


2016-12-05 | ARGIA
Durangoko Azokan Argia-jende asko ari da hurbiltzen salgunera, erostera, agurtzera edo zoriontzera

Jende asko ari da pasatzen Durangoko Azokako ARGIAren gunetik, bai bertako proiektuak erostera, bai harpidetza egitera, informazioa jasotzera edo, besterik gabe, apur bat hitz egitera eta zorionak eta animoak ematera.


Erronkei heltzeko gertu bukatu dituzte jardunaldiak toki komunikabideetako ordezkariek

Orain dela 25 urte Arrasaten egin ziren Tokikom jardunaldi haiek gogoan baina gaur egungo erronkak abiapuntu direla egin dituzte Komunikazio lokala esparru globalean jardunaldiak tokiko komunikabideek Arrasateko Polo Garaian.


2016-10-21 | Sustatu
Euskaldunok Twitterren partekatzen ditugun informazio-iturriak

Twitterreko euskarazko jarduna jaso eta aztertzen duen Umap-ek euskaldunok Twitterren partekatzen dugun informazioari buruzko analisia egin du. Horretarako 14.500 txiolari euskaldunen jarduna aztertu dute, 2016ko urtarriletik ekainera bitartean argitaratutako txioak kontuan hartuta.


2016-09-21 | ARGIA
Hekimenek aldaketa esanguratsuak ikusten ditu euskal hedabideen 2016ko diru-laguntzetan

Herri Hekimenerko euskarazko hedabideak biltzen dituen elkartea kexu da 2016ko diru-laguntza nagusienak oraindik ez direlako banatu. Aurten iInstituzio nagusienetatik hedabideek jasoko dituzten diru-laguntzen balantze zehatza egiten du kaleratutako agirian.


2016-09-17 | Gaizka Izagirre
Sorrera pozgarri bati buruzko kronika

Denok dakigun bezala, 2003an Espainiako gobernuak euskaraz idatzitako egunkari bakarra ixteko agindu zuen: Euskaldunon Egunkaria. Egunkaria itxi eta bere zuzendaritzako partaideak torturatu egin zituzten. ETAko kide zirela esan zuten.


Xorroxin irratiak sabotajea salatu du

Igande eguerdian Xorroxin irratiaren emisioa eten egin zen, Baztandarren Biltzarra eguneko zuzenekoan lanean zeudela. Argindarraren kaxako fusible bat ostu zuen norbaitek. "Ez dakigu nork eta zein asmorekin egin zuen", azaldu digu irratiko kide Josetxo Apezetxeak.


2016-07-01 | Uztarria
'Uztarria'-ko kazetari bat identifikatu du Ertzaintzak eta Mozal Legearekin mehatxatu

Azpeitia Zutik mugimenduaren batzarrari argazkiak ateratzen ari zela identifikatu zuten kazetaria. Mozal Legearen balizko ondorioez ohartarazi eta ertzainak agertzen ziren argazkiak ezabatzeko agindu zioten.


Antxeta Irratiak Donostialdean emititu ahalko du, Espainiako Auzitegi Gorenak baimena berretsi ostean

Hego Euskal Herrian legalki arituko den euskarazko lehen irrati komunitarioa da. Lau urteren ostean, behin betiko erabakia hartu du epaileak.


2016-05-30 | ARGIA
'Egunkaria'ren sorrerari buruzko 'Gaur irekiko ditu ateak' filma estreinatu dute Docs Barcelona jaialdian

Docs Barcelona nazioarteko film dokumentalen jaialdian estreinatu da Euskaldunon Egunkariaren hasiera kontatzen duen Gaur irekiko ditu ateak, aste honetatik aitzina Euskal Herrian ere ikusi ahal izango dena. Eriz Zapirainen lana Latitud atalean lehiatu da Espainiako eta Latinoamerikako beste bost finalistarekin.


Koordenatuak eman, eztabaidak sustatu

Jalgi ekimenaren barruan euskal kultura nola komunikatu eztabaidatu da ostegunean. ARGIAtik begirada hau eskaini dugu.


FM 98.3 dialean emitituko du Eukalerria irratiak astelehenetik aurrera

Astelehenean hasiko da Eukalerria irratia FMko 98.3 frekuentzian emititzen. Legezkotasun, indar eta kalitate osoz.


2016-05-20 | ARGIA
Antxeta Irratiak Donostia eta inguruetan emititzeko lizentzia lortu du

Arrosa Sareak pozik agertu da Antxeta Irratia Donostialdean entzun ahal izango delako. Erredakziora bidali duten ondoko agirian egin dute haien balorazioa.


2016-05-17 | Berria egunkaria
Prentsaren trantsizio digitala
MULTIMEDIA - erreportajea

Etengabeko aldaketan daude komunikabideak mundu zabalean. Euskarazko hedabideak ez dira salbuespena. Berrikuntza teknologikoetara, kontsumo modu berrietara eta aro digitalera egokitzen ari dira. Euskarazko komunikazio esparruan erreferentziazko sei ordezkarien iritziak jaso ditu: Alberto Barandiaran Hekimen euskal

...

2016-04-27 | ARGIA
Publizitate beherakada dela-eta, bilera eskatu dute euskal hedabideek Gipuzkoako Aldundian

Hedabide euskaldunak biltzen dituen Hekimen elkarteak bilera eskatu dio Gipuzkoako Foru Aldundiari, erakunde horrek iragarritako publizitate instituzionalaren beherakada aztertzeko. 2015eko aurrekontuarekin alderatuta, erdira jaitsiko du euskarazko hedabideetako publizitatea Gipuzkoak, 568.702 eurotik 235.000ra.


Erdira jaitsiko du euskarazko hedabideetako publizitate instituzionala Gipuzkoako Aldundiak

Gipuzkoako Foru Aldundiak 700.000 euro bideratuko ditu hedabideetako publizitate instituzionalera. Diru kopuru horren herena zuzenduko dute euskarazko hedabideetako publizitate instituzionalera: 235.000 euro.


2016-04-04 | Zebrabidea
Xabier Landabidea: "Euskarazko hedabideen irismena eta erdarazkoena ezin dira berdin neurtu"

Xabier Landabidea Deustuko Unibertsitateko ikerlari eta irakaslearekin hitz egin dute Arrosa Sareko Zebrabidea saioan. Eusko Jaurlaritzak hedabide euskaldunen alorrean modan jarri zuen irismenaren kontzeptuaz aritu dira.


ASTEKARIA Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude