Zur bera


Jakoba Errekondo
2011eko azaroaren 27a
Haritz amerikarra (Quercus rubra).

Intsinis pinu beltza (Pinus radiata) bezala Ameriketatik ekarritako bi zuhaitzek nire udazkenaren paisaia erretzen dute. Akuiluak idiaren saihetsean bezala, sast! Sastatekoa begietan. Kolore deigarrienak, inondik ere, gustuko ez ditudan bi zuhaitz horienak. Ikaragarrizko zurak emango zituztenaren ustetan basozaleek ekarri eta hedatutakoak.

Norteko haritza edo haritz amerikarra bata, Quercus rubra. “Rubra” hitzak dioen eran, udazkenean hostajea gorri-gorri jartzen du, eskarlata. Zura ere halakoxea du, gorrizta. Haritz, erkametz, ametz eta arte, bertako quercustarrenaren aldean eskasa du egurra. Hori gutxi balitz, geurean gaitzak erabat jota dago, norteko harizti sano bat topatzea ez da erraza. Ipurditik eraitsitako zuhaitzen bat ez bada, arba osoak jausita edo zuhaitzean bertan ihartuta dauden adarrak ikusiko dituzu. Gaitzak jo eta eraitsi, eta aurrera egiten duten zuhaitz bakanek erdipurdiko zura... Alde hortik! Aitatzen didan guztiari norteko haritzik inolaz ere ez aldatzeko gomendioa ematen diodala urteak dira.

Haritz hori gorriz janzten duen jostun beraren titarea sumatzen da bigarrenaren udazkeneko soinekoan ere. Hori-hori, urrezkoa hau, urrutira ere nabarmena. Idi-bihotz arbola edo tuliparbola, Liriodendron tulipifera; hitzez hitz, idi-bihotza edo tuliparen tankerako liliak ematen dituen zuhaitza. Hori ere amerikarra, Mendi Harritsuetan eta Ohio ibaiaren arroan basatia. Ale bakan batzuk badira, han eta hemen, kale, parke eta baratzeetan. Basoan, ordea, sailean jartzen dela ez da urte asko. Kategoriako zura ematen zuela izan zen zuhaitz hori aldatzen hasteko aitzakia. Horixe aitzakia! Horrek ere egur makala ematen baitu. Populus nigra, makalarenaren tankerakoa, gehienez ere 480 kilo metro kuboko. Zeharo eskasa. Papera egiteko eta asko jota hilkutxetarako.

Bi zuhaitzok, baina, uztarri batean behinik elkartu daitezke: azkar hazten dira. Tuliparbolak hamaika urtean hamabost metroak harrapa ditzake. Basozale diruzale, zaletasun bikoitzaren emaitza. Eta begietan min.


Azkenak
ETAren desarmatzearen asteburuan ekitaldi alternatiboa antolatuko du PPk

EAEko PPren idazkari nagusi Amaia Fernandezek iragarri du bere alderdiak ekitaldi alternatibo bat antolatuko duela ETA desarmatuko den asteburuan. ETAri “ez” esan zion “gizarte zibilari” eman nahi diote protagonismoa.


2017-03-29 | ARGIA
Hasier Etxeberriaren heriotzak eragindako erreakzioak

Hasier Etxeberria idazle eta kazetariaren heriotzak erreakzio soka luzea eragin du sarean.


2017-03-29 | ARGIA
Hasier Etxeberria hil da

Hasier Etxeberria elgoibartarra hil egin da, Berriak zabaldu duenez. 60 urte zituen eta minbizia diagnostikatu zioten, Zuzeun Minbizia dut artikuluan kontatu zuenez.


2017-03-29 | Xabier Letona
EAJ-PSE: egonkortasuna ardatz, ezer alda ez dadin

EAJk eta PSE-EEk Eusko Jaurlaritzarako lotutako koalizio gobernuak azken legealdiko doinu lasaiarekin jantzi du datorrena ere. Aurrekoaren jarraikortasuna izango da nagusi. Ekonomia eta enplegua ardatz, EAJk azken urteetan saldu duen egonkortasuna indartzen saiatuko da bikote historikoa. PPk, gainera, indartu egin dezake  egonkortasun hori. Eta tentsiorik gabeko giro horretan, jeltzaleek estatutu berri bat bideratu nahi dute.


Ikasle presoak klasean egon daitezen eskatzeko, kartzela-martxa egingo dute Osnyra

Ikasle presoei “elkartasuna adierazi eta jasaten ari diren jazarpena” salatzeko, apirilaren 5erako eta 6rako antolatu du Prest!-ek (Ikasle mugimenduko presoen sostengurako taldeak) martxa Osnyko —Paris ingurua— kartzelara.


Korrika: hogei edizioetako kanten bilduma

37 urte igaro dira AEKk lehenengo korrika antolatu zuenetik. Lekukoak egindako ibilbideen, leloen, abestien eta omendutako pertsonen errepasoa egin dugu.


2017-03-29 | ARGIA
Bideo bilduma: Istiluak Parisen poliziak jatorri txinatarreko pertsona bat tiroz hil ostean

Paris kanpoaldean poliziak jatorri txinatarreko Shaoyo Liu bere etxean tiroz hil ostean, justizia eske manifestazioa egin dute bigarren gauez komunitate asiarreko dozenaka lagunek. Istiluak izan dira poliziarekin eta 35 manifestari atxilotu dituzte, Le Nouvelle Observateur-en irakur daitekeenez.


2017-03-29 | Topatu.eus
Osasungintza euskalduntzearen aldeko itxialdia asteazkenetik ostegunera Leioako Campusean

Medikuntza Graduko euskarazko matrikulazioa behera doala-eta egoera gero eta okerragoa dela salatu du Medikuntza Asanbladak. Dekanotzaren konpromiso falta gaitzetsi dute.


Lankidetza-hitzarmena sinatu du lehen aldiz Iru˝eko Udalak Korrikarekin

Azken kilometroan Joseba Asironek eta zinegotziek eginen dute korrika. Gehienez 50.000 euroko diru-laguntza izanen du Korrikaren amaierako azpiegiturak ordaindu ahal izateko.


2017-03-28 | Estitxu Eizagirre
Mahai-ingurua: Bizitza erdigunera ekartzeko moduez

Martxoaren 25ean, Bilguneak antolatuta, Ekonomia Foro Feminista egin zen Azpeitian. Bertan Mari Luz Esteban (EHU), Silvia Carrizo (Malen Etxea), Cristina de la Cruz (REAS Ecosolfem) eta Helena Franco-k (Ogasun diputatu ohia) proposatutakoa irakur dezakezue, edo osorik ikusi, bideoan.


ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude