Zur bera


Jakoba Errekondo
2011eko azaroaren 27a
Haritz amerikarra (Quercus rubra).

Intsinis pinu beltza (Pinus radiata) bezala Ameriketatik ekarritako bi zuhaitzek nire udazkenaren paisaia erretzen dute. Akuiluak idiaren saihetsean bezala, sast! Sastatekoa begietan. Kolore deigarrienak, inondik ere, gustuko ez ditudan bi zuhaitz horienak. Ikaragarrizko zurak emango zituztenaren ustetan basozaleek ekarri eta hedatutakoak.

Norteko haritza edo haritz amerikarra bata, Quercus rubra. “Rubra” hitzak dioen eran, udazkenean hostajea gorri-gorri jartzen du, eskarlata. Zura ere halakoxea du, gorrizta. Haritz, erkametz, ametz eta arte, bertako quercustarrenaren aldean eskasa du egurra. Hori gutxi balitz, geurean gaitzak erabat jota dago, norteko harizti sano bat topatzea ez da erraza. Ipurditik eraitsitako zuhaitzen bat ez bada, arba osoak jausita edo zuhaitzean bertan ihartuta dauden adarrak ikusiko dituzu. Gaitzak jo eta eraitsi, eta aurrera egiten duten zuhaitz bakanek erdipurdiko zura... Alde hortik! Aitatzen didan guztiari norteko haritzik inolaz ere ez aldatzeko gomendioa ematen diodala urteak dira.

Haritz hori gorriz janzten duen jostun beraren titarea sumatzen da bigarrenaren udazkeneko soinekoan ere. Hori-hori, urrezkoa hau, urrutira ere nabarmena. Idi-bihotz arbola edo tuliparbola, Liriodendron tulipifera; hitzez hitz, idi-bihotza edo tuliparen tankerako liliak ematen dituen zuhaitza. Hori ere amerikarra, Mendi Harritsuetan eta Ohio ibaiaren arroan basatia. Ale bakan batzuk badira, han eta hemen, kale, parke eta baratzeetan. Basoan, ordea, sailean jartzen dela ez da urte asko. Kategoriako zura ematen zuela izan zen zuhaitz hori aldatzen hasteko aitzakia. Horixe aitzakia! Horrek ere egur makala ematen baitu. Populus nigra, makalarenaren tankerakoa, gehienez ere 480 kilo metro kuboko. Zeharo eskasa. Papera egiteko eta asko jota hilkutxetarako.

Bi zuhaitzok, baina, uztarri batean behinik elkartu daitezke: azkar hazten dira. Tuliparbolak hamaika urtean hamabost metroak harrapa ditzake. Basozale diruzale, zaletasun bikoitzaren emaitza. Eta begietan min.


Azkenak
2016-05-01 | Lander Arbelaitz
Donostian kaiaren pribatizazioa salatu dute arrantzaleen lonja okupatuz

Maiatzaren lehena baliatuz eta Europako Kultur Hiriburutzaren testuinguruan, Donostian arrantzaleen lonja izandakoa okupatuz hiri eredua eta kaiaren pribatizazioa salatu dute hainbat lagunek. Lehenik performance bat egin dute eta ondoren salaketa eta egun osoko egitaraua jakinarazi dute.


Ikurrina erakustea debekatu dute Eurovisionen, Estatu Islamikoren parean jarriz

Eurovision jaialdian banderak erakusteko bete beharreko baldintzak iragarri dituzte Official flag policy txostenean; Julien Pernici kazetariak Twitter bidez eman du berria aditzera. Erakutsi ezin daitezkeen banderen zerrenda iragarri dute, tartean da ikurrina, Estatu Islamikoaren banderaren pare. Maiatzaren 14an egingo dute Eurovision jaialdia, Stockholmen (Suedia).


Iodo pilulak Belgikan, balizko istripu nuklearren prebentziorako

Herrialdeak dituen 11 milioi biztanleei iodo pilulak emango dizkie Belgikak, balizko istripu nuklearren aurrean prebentzio neurri gisa. Gaur-gaurkoz, Belgikak Tihangeko eta Doeleko zentral nuklearrak ditu martxan. Bertako herritarrek iodo pilulak hartzen dituzte.


2016-04-29 | ARGIA
Fabrika bat okupatu dute Gasteizen gazte-prekarietatea salatzeko

Hala Bedi irratiak argitaratu duenez, 40 bat gaztek Gasteizko "El Gorbea" fabrika okupatu dute ostiral honetan.


Eurovisionek aldatu egin du banderen zerrenda, baina ikurrinak debekatuta jarraitzen du

Eurovision jaialdian banderak erakusteko bete beharreko baldintzak iragarri dituzte Official flag policy txostenean eta hautsak harrotu ditu: hasiera batean, erakutsi ezin daitezkeen banderen artean ezarri dute ikurrina, Estatu Islamikoarenaren pare.


Otegiren Europako bidaiaz erreportaje zabala egin du 'The Guardian'ek

Arnaldo Otegi Sortuko idazkari nagusiak bidaia egin du Europan barrena. Irlandan, Ingalaterran eta Belgikan izan da azken egunetan, eta, besteak beste, Jonathan Powell, Bertie Ahern eta Gerry Adamsekin biltzeaz gain, Europako Parlamentua ere bisitatu du.


Mozal Legea indargabetzeko eskatu dute Zumaiako eta Barakaldoko udalbatzetan

Barakaldoko udalbatzako alderdi politiko guztiek, PPk izan ezik, onartu dute Axier Lopez ARGIAko kazetariari ezarritako isunaren aurkako mozioa.


2016-04-28 | ARGIA
Nafarroako Gobernua sostengatzen duten lau indarrak hauteskunde orokorretara elkarrekin joatea proposatu du EH Bilduk

EH Bilbuko bozeramaile Adolfo Araizek dei egin dio Ahal Duguri Nafarroako Gobernua sostengatzen duten lau indarren hautagaitza bateratuaren ideiarekin bat egin dezan ekainaren 26ko hauteskunde orokorretarako.


Dispertsioa ikusarazi nahi dute 400 furgonetarekin maiatzaren 7an, Mirentxin Egunean

Euskal presoen sakabanaketarekin amaitu behar dela aldarrikatzea eta “salbuespen neurriek” eragiten duten elkartasuna omentzea dira maiatzaren 7ko Mirentxin Egunaren xede; egun osoko egitaraua antolatu dute horretarako.


2016-04-28 | Uriola.eus
'Aundiya' filmak 1866ko Londres bihurtu du Bilbo

Duela aste bi ekin zioten Aundiya filmaren grabazioari, eta zortzi astez, Euskal Herriko hainbat lokalizaziotan jardungo dira. Gaur, Bilboko Zabalgunean egon dira aktore eta tekniko ugari lanean, gezurretako elur eta guzti, lau eszena grabatzen.


2016-04-28 | ARGIA
Aņorgatarrek ere, astebetez euskaraz bizitzeko konpromisoa hartu dute

Donostiako egiatarren ekimenari eutsi diote Añorga auzokoek. Maiatzaren 2tik ekainaren 3ra bitarte kuadrillak astebetez euskara hutsean bizitzen saiatuko dira.


2016-04-28 | ARGIA
EAJk eta PSE-EEk ateak itxi dizkiote Uliako mintegien parkearen inguruko galdeketari

Uliako mintegien parkea arriskuan jarriko lukeen operazio urbanistikoaz herri galdeketa egiteari uko egin dio Donostiako Udaleko plenoak, EAJren eta PSE-EEren botoekin.


2016-04-28 | ARGIA
Usurbilek eskatu dio Diputazioari erraustegia bertan behera uztea

Usurbilgo udalak osoko bilkuran eskatu dio Gipuzkoako Foru Aldundiari Zubietako erraustegi proiektua bertan behera utz dezala. Apirilaren 26ko batzarrak erabaki zuen EHBilduren aldeko botoekin eta EAJ eta PSEko zinegotzien abstentzioarekin.

ASTEKARIA
Azkenak
EGILEA