Munduko aberatsenen zerrendan Euskal Herriari lotutako hiru izen

  • Forbes aldizkariak zabaldu du 2017ko munduko aberatsenen zerrenda. Euskal Herriarekin zuzenki lotutako hiru izen hauek ageri dira: 693. postuan eta 2,9 mila milioi dolarren jabe Juan-Miguel Villar Mir (OHL enpresa); 973. postuan 2,5 mila milioi dolarren jabe Daniel Francisco Maté Badenes (Suitzan bizi den donostiarra); eta 1.795. postuan 1,1 mila milioi dolarren jabe Jose Maria Aristrain (ArcelorMittalen jabe olaberriarra).

Estitxu Eizagirre @eeizagirre
2017ko irailaren 01a

Juan-Miguel Villar Mir: Bizkaiko Labe Garaiak eta OHL

1931n Madrilen jaioa. 1960ko hamarkada amaieran Bizkaiko Labe Garaietako lehendakari izan zen, baita bere taldeko kide ziren Mediterraneoko Labe Garaiena eta Hidronito Españolakoa.

1987an Bizkaiko Labe Garaiek Obrascón eraikuntza enpresa erosi zuten pezeta bakarrean, eta 1999an Obrascón egungo OHL bilakatu zen (Obrascón Huarte Lain). Egun OHLko lehendakaria da.

Villar Mir taldea ere sortu zuen, hainbat sektoretako enpresak biltzen dituena: Villar Mir Energia (energia), Ferroatlántica (altzairu eta metalgintza), Fertiberia (ongarriak) eta OHL eta Pacadar (eraikuntza).

Politika, noblezia, futbola eta ustelkeria: Haziendako ministro izan zen 1975-1976 artean. 1995ean eta 2006an Real Madril futbol taldeko lehendakari izateko aurkeztu zen baina ez zuen bere nahia lortu. 2011ko otsailean Villar Mirko markes izendatu zuen Espainiako Juan Carlos erregeak. Ustelkeriari lotutako Lezo traman ikertua izan da 2017ko maiatzean.

Urtarrilean Saudi Arabiara Espainiako erregearekin joandako enpresen artean zegoen OHL.

Daniel Francisco Maté Badenes: Metalen salerosketa

Donostian jaioa 1963an, egun Suitzan bizi da. Mineralak salerosten dituen Glencore enpresako akziodun nagusietariko bat da. Maték kudeatzen du Glencore-ren zinkaren alorra eta mundu mailan nagusi da, 12 herrialdetan (batez ere Latinoamerikan) dituen 24 mehatze, 7 fundizio eta 6 birfindegiekin.

 

Jose Maria Aristrain de la Cruz: Arcelor-Mittal eta iruzur fiskalik handiena

1963an Olaberrian jaioa. Aitarengandik (Jose Maria Aristrain Noain) herentziatzarra jaso zuen berau 1986an hil zenean: Olaberrian 1955ean eraikitako altzairugintza fundizioa eta Espainiako Estatuan zabaldu zena, Espainiako pertsonarik aberatsena bihurtuz.

Urteekin altzairugintza enpresa handiak elkartzen joan ziren: Espainiako Estatuan Aceralia pribatizatu zuten (Jose Maria Aristrain de la Cruzek %11 zuen); Europan Frantzia, Espainia, Belgika eta Luxenburgoko enpresa handiek Arcelor sortu zuten eta ondoren mundu mailan, Mittalek Arcelor eskuratzean. Arcelor-Mittalen %2a Aristrainena dela uste da.

Tubacex enpresaren %11 erosi zuen 2014an.

Espainiako finka handienetakoa den Valdepuercasen (Cáceresen) jabe da eta arraza garbiko zaldi haztegi bat du, baita zezen haztegi bat ere.

2005-2009 urte artean 210,98 milioi euroko iruzurra egin izana egotzita, epaiketa zain dago egun. Bere egoitza Suitzan zegoenaren itxurak egin zituela eta Luxenburgoko jarduerak ezkutatu zituela uste du fiskaltzak. 15 delitu fiskal egin izanaz salatzen du fiskaltzak eta 64 urteko espetxe zigorra eta 1.400 milioi euroko isuna eskatzen ditu haren kontra. (Irakurri gehiago Castellanako Paperei buruz.)


Globalizazio neoliberala kanaletik interesatuko zaizu...
Oaxakatarrei ekonomia berdeak bortizkeria iraunkorra eraman die

Mexikoko Oaxakan Tehuantepec istmoa bilakatu da munduko haize-errota parke handienetakoa, erregai fosilak kiskaltzea gutxitu gabe energia berriztagarrietan txapeldun agertu nahi duten korporazio handien erakusleiho. Ekonomia ustez berdeak hor erakusten du, ordea, itzalpeko aurpegi itsusia: natur baliabideen lapurretaz kexu diren herritarrei konpainiek, gobernuak eta militarrek intentsitate apaleko gerraz erantzuten die. Kontrainsurgentzia zaharraren aplikazio berriak.


'Negozioen sekretuak' babesteko aitzakiaz, alerta jotzaileak mututu

Herritarren oharkabean dator lege berria. 2016an Europako Parlamentuak gehiengo handiz onartu ostean, Frantziak bere legedira egokitu du martxoaren 28an eta laster eginen du gauza bera Espainiak. Enpresen sekretuak konkurrentziaren espioitzaren begiradatik babesteko idatzi dutela diote legegileek, baina herritarrak ohartarazten dituzten alerta jotzaileen lana isilaraztea du helburu kazetari eta ekintzaile askoren ustez. Lobbyek isilpean egin dute azioa orain ere.


Eta nola bizi behar dugu KFCren oilasko hego kurruskaririk gabe?

Behi zoroen krisia aspaldi ahazturik, oilasko jale zoroen larrialdia zabaldu da otsailean Britainia Handia eta Irlandako jendeen artean. KFC multinazionalak uharteotan dauzkan ia 1.000 jatetxe frankiziatuen bi herenek ateak itxi behar izan dituzte logistika arazo konponezin batengatik. Bertan jaten bezala etxerako otordua haietatik eramaten ohitutako milaka jende aste luzez ibili omen da noraezean. Elikadura industrial globalizatuak horrelakoak eragiten ditu tarteka.


Pekinek Mendebaldeari esan dio: "Ito zaitezkete zeuen plastiko zikinetan"

Urtarrilaren 1ean Txinak bete du 24 motatako hondakinen inportazioa debekatzeko erabakia. Biharamunetik Europan eta Ipar Ameriketan gainezka daude teorian birziklagarriak diren hondakinen biltegiak eta ez agintariek eta ez enpresek ez dute asmatzen epe laburrean zer egin, batik bat plastiko hondarrekin, mundu osoko zabor esportazioen erdia Txinak hartu baitu orain arte. Txinak ohartarazia zuen ez duela munduaren zabortegi izaten jarraitu nahi.


"L'Empire contre ATTAC" Parisen: Applek auzitegietan estali nahi ditu bere iruzurrak

Astelehenean zen, otsailaren 12an, epaiketaren eguna Parisko auzitegian: planetako multinazionalik erraldoienetakoa den Apple mugimendu altermundialisten ikurretakoa den ATTAC elkartea auzitegietan itotzen ahalegintzeko auzi saioa. Parisko goi epaitegiaren atarian militanteek “L’Empire contre ATTAC” antzeztu dute Stars War saileko film berri bat bailitzan, filmaren bigarren atalaren frantsesezko tituluaren hitzekin jolas eginez. Inperioa kontraerasoan datorrela, alegia…... [+]


Elitea %1 aberatsena? Mintza gaitezen ondoen bizi den beste %20az ere

2008an krisi handia lehertu zenetik, eta bidenabar Occupy Wall Street mugimenduak metropoli aberatsenetako plazak inarrosi zituenetik, asko zabaldu zen “geu gara %99” ideia, alegia piramide sozialaren gailurreko populazioaren %1 aberatsenak zanpatzen gaituela azpiko gainerako %99ak. Egia osoa pittin bat konplexuagoa da. Gizartearen piramidean garrantzia berezia daukate goiko %20 aberatsenek ere, azken hamarkadotako garapenari etekin gehien atera diotenek.


2018-01-10 | ARGIA
Macriren "eraso neoliberala" salatu eta argentinarrei elkartasuna adierazi diete sindikatu ugarik

Argentinan gertatzen ari denak “biziki larritzen” dituelako, ohar bateratua atera dute LAB, ESK, STEILAS eta Espainiako Estatuko hainbat sindikatuk. Macriren gobernua “eraso neoliberala” egiten ari dela uste dute, eta ondorengoa bilatzen duela: lan baldintzen prekarizazioa, gastu publikoaren murrizketa, sektore publikoaren pribatizazioa, eta honekin batera, askatasunen eta oinarrizko eskubide zibilen deuseztapena. Argentinako herriaren erantzuna azpimarratu nahi dute.


21 urte nahikoa dira! MME nekazaritzatik kanpora!

Merkataritzaren Munduko Erakundea eta Elikadura Burujabetza kontzeptu antagonikoak dira. Lehenbizikoaren helburua da urratsez urrats mundu osoan merkatu “libre” bat eraikitzea, baita nekazaritzan ere, ekoizpena oztoporik gabe eramateko munduko leku batetik bestera, produkzio-kostu txikienak dituen tokian kokatuz. Horren ondorioz, munduko eskualde bakoitza espezializatu egiten da bere testuinguruan merkeena den ekoizpena egiten. Lehiaketa horretan, ikuspegi sozialak, lokalak,... [+]


2017-12-13 | Unai Brea
Merkataritzaren Munduko Erakundearen gailurra asteazkenean bukatuko da Buenos Airesen, protesta artean

Abenduaren 10etik 13ra bilduta dago Munduko Merkataritza Erakundea (MME) Buenos Airesen. Gai-ordenan, besteak beste, nazioarteko salerosketetarako arau berriak adostea eta merkataritza elektronikoaren liberalizazioa daude. Milaka lagunek protesta egin dute gailur osoan zehar, MMEri “herrien eta naturaren espoliazioa” arautzeko helburua baizik ez duela leporatuta.


Apple iruzur fiskalean munduko txapeldun izendatu du ATTACek

“Apple, lapurreta mundiala” izenburuarekin azaroaren 9an ATTAC erakundeak zabaldu duenez, 2002tik gaurdaino sagar koskatuaren multinazionalak 16.000 milioi euroko zergak utzi dizkio pagatzeke Europar Batasunari. Berrikitan "Paradise Papers" agirietatik eskuratutako informaizoek berretsi dute Applek segitzen duela iruzur estrategia berean.


Eguneraketa berriak daude