Hiru euskal enpresa aberastu dira gehien Ibex-35ean, baina nola?

  • Gamesa, Azkoyen eta Faes Farma euskal enpresak dira 2015ean Espainiako Estatuko burtsan euren balioa gehien handitu dutenak. Egoera ekonomiko positiboa, ostera, ez da langileen egoerarekin bat joan. Gamesa eta Azkoyen enpresetan lanuzteak eta protestak izan dira azken urteetan.

Asier Arrate Iruskieta @AsierArrate
2016ko urtarrilaren 07a
Datu ekonomiko orokorrak emaitza baikorragoak eskaintzen dituzte, baina letra txikiari erreparatzean bestelako irakurketak agertzen dira.

Haize errotak eta haize-sorgailuak ekoizten dituen Gamesa enpresa bizkaitarraren balioa %109 igo da 2015ean Ibex-35ean, eta indize espainiarreko balore hoberena bilakatu da. Aurten, ordea, Gamesaren egoera ekonomikoa ez da izan albiste nagusia: azaroan, Espainiako Auzitegi Gorenak baliogabetu egin zuen enpresak 2010ean egindako enplegu-erregulazioko espedientea. EEE horren ondorioz Altsasuko lantegia itxi eta 150 langile kaleratu zituen Gamesak.

Horrekin batera, Gamesak Espainiako Estatuan zituen beste lau fabriketako behin-behineko langileen kontratuak etetea erabaki zuen. ELAk salatu zuen enplegu-erregulazioko espedientea aurkeztu zenean 115 milioi euroko etekinak zituela Gamesak, eta diru laguntza ugari jaso zituela.

Vending makinak ekoizten dituen Azkoyen enpresa nafarrak %132,5 igo du bere balioa 2015ean. Iaz, lau lanuzte egin zituzten langileek euren hitzarmen kolektiboa defendatu eta lan baldintzak hobetzea eskatzeko.

Faes Farma farmazeutikoak lortu du hirugarren suspertze handiena Ibex-35ean. Enpresa bizkaitarraren balioa burtsan %64,5 igo da 2015ean. Aipatzekoa da, erakunde publikoek gastu farmazeutikoan murrizketak egin badituzte ere, Faes Farmaren irabaziak %3 igo direla 2015ean. Arrazoietako bat Bilastina antiestaminikoaren salmenten igoera izan da, nahiz eta, botika horren inguruko txosten negatiboa kaleratu zuen Osakidetzak 2012an, bere eraginkortasun eza eta prezio garestia nabarmenduz.

Ekonomia doa gora ala prekarietatea?

Aipatutako enpresen adibideak erakutsi dezakete azken urteko joera zein izan den. Datu ekonomiko orokorrak emaitza baikorragoak eskaintzen dituzte, baina letra txikiari erreparatzean bestelako irakurketak agertzen dira.

Aurtengo ekainean, 2012ko otsailetik lehen aldiz, 200.000 langaberen langa jaitsi zen Hego Euskal Herrian; 193.160 langabe daude gaur egun. 20.397 langabe gutxiago izan dira 2015ean. Enpresa askoren egoera onen eta langabeziaren azken datuek hobera egitearen atzean gobernu eta patronalek ekonomiaren suspertzea ikusi dute; sindikatuek aldiz, lan prekarietatea.

Langabeziaren azken datuen inguruan LABek adierazi du susperraldiaren onurak ez direla modu justu eta zentzuzkoan sumatzen ari lan munduan: “Sortzen den enplegua prekarioagoa eta geroz eta okerrago ordaindua da”. Euskadiko CCOOk bat egin du baieztapen horrekin: “Langabezia jaitsi arren, ezin dugu esan datuak positiboak direnik, kontratazioa prekarioa delako, denbora laburrerako eta partziala”.

2015. urtean sortu den enplegu guztiaren %94 inguru aldi baterakoa izan da; %6 inguru mugagabea.

Kanal hauetan artxibatua: Enpresak  |  Prekarietatea  |  Burtsa  |  Langile borroka

Enpresak kanaletik interesatuko zaizu...
AHT eraikitzeko diruaren %30 Espainiako hiru multinazionalek bereganatu dute

Euskal Y delakoaren esleipenetan Isolux-Corsan, Acciona eta ACS konpainia espainiarrak dira gehien jaso dutenak. Euskal jatorriko enpresak atzealdeko bagoietan geratu dira.


2017-11-07 | Andoni Mikelarena
Langile esplotazioaren aurkako etiketak Turkian Zarako jantzietan

Turkiako Bravo enpresak Zararentzat lan egin ohi zuen, orain ordea, enpresa itxi eta azken hiru soldatak ez dizkiete ordaindu langileei. Langileek aldarrikapenak arropetako etiketetara eraman dituzte.


Siemens-Gamesak langileen %22 kaleratu nahi ditu, "eolikoen merkatuan liderra izateko"

Siemens-Gamesak 2.000 langiletik gora ditu Hego Euskal Herrian. Neurriak munduko 24 herrialderi eragingo die. Bi enpresak elkartu osteko sei hilabeteetan galerak izan dituzte, Gamesak fusioaren aurretik irabazi opariak izan arren. Elkartzearen benetako arrazoia akziodunek sekulako irabaziak patrikara eramatea izan zela salatu du LABek.


2017-11-02 | Unai Brea
Zergatik da hain garrantzitsua Monsantorentzat glifosatoa defendatzea?

2016ko hasieratik bosgarren aldiz, Europako Batzordeak ez du lortu EBko estatu kideen gehiengoa glifosato herbizidari baimena luzatzearen alde agertzea. Indarrean dagoen baimena aurtengo abenduaren 31n iraungiko da, eta beste hamar urterako berritu nahi du Batzordeak, erabilerari inolako mugarik ipini gabe.


2017-10-31 | Unai Brea
Giza eskubideak nazioarteko merkataritzaren gainetik: oztopoz betetako helburua

Urriaren 23tik 27ra Genevan egin da hirugarren lan saioa –2015 eta 2016koen ostean– transnazionalen giza eskubideekiko erantzukizuna arautzeko. Helburu hori betetze aldera, itun lotesle bat sortzeko NBEren agindua du gobernu arteko lantalde batek; ez da erronka erraza, besteak beste Europar Batasuna prozedura zango-trabatzen ari delako. Lantaldearen bileran izan zen Erika González, OMAL multinazionalen behatokiko (OMAL) ikertzailea, eta hark eman digu Genevako saioaren berri.


2017-10-13 | Unai Brea
Monsantoren eskuliburua: zientzialarien lana desitxuratu, pozoia saltzen jarraitzeko

Urriaren 25ean glifosato herbizidaren merkaturatze-baimena luzatu edo eteteaz bozkatuko dute Europar Batasuneko estatu kideek. Aurtengo abenduaren 31n iraungiko da gaur egun indarrean dagoen baimena, eta Europako Batzordeak beste hamar urterako berritzea proposatu du, 2015ean IARC erakundeak –minbizia aztertzen duen OMEren menpeko organismoa– glifosatoa seguraski kantzerigenoa dela esan arren.


2017-10-09 | Juan Mari Arregi
Katalunian enpresa exodoa?

Kataluniako prozesu soberanistak Espainiako Estatuko botere guztiak bat egitea ekarri du independentzia lortzea eragozteko. Erasoaldiak ez du aurrekaririk, eta euskaldunoi abisu moduan, Kataluniako herritarrak beldurtu eta itotzeko ari dira aurrera eramaten. Gobernua, monarkia, tribunalak, auzitegiak, poliziak… Denak bat, herri borondatea ezagutua eta onartua izan ez dadin.


2017-09-28 | Xalba Ramirez
'Basque Country' markak bultzatzen duen eredu neoliberala salatu dute GKEek

EAEko GKEen koordinadorak salatu du “Basque Country” nazioarteko markak ez duela inolako irizpide sozial, laboral edo ekologikorik jarraitzen, “soilik tekniko-enpresarialak direnak”.


2017-09-04 | Unai Brea
Bayerrek Monsanto erostea zer ondorio izan dezakeen ikertu nahi du Europak

Europako Batzordeak iragarri du sakon aztertu nahi duela Bayer konpainiak Monsanto erosteak kalterik egingo ote dion pestiziden eta hazien merkatuari. Bruselak adierazi du fusio-operazioa burutzeak bi arlo horietako munduko enpresarik handiena sortuko lukeela, eta horrek lehiakortasuna gutxitzeko arriskua dakarrela.


2017-08-28 | ARGIA
Euskal Herriko bost enpresak Saudi Arabiara bidaiatu zuten Espainiako erregearekin

Felipe VI.ak urtarrilean Riaden egin zuen bileran Espainiako Estatuko 22 enpresak parte hartu zuten. Tartean Euskal Herriko bostek, CAF, IDOM, Mondragon, OHL eta Sener-ek hain zuzen.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude