Hiru euskal enpresa aberastu dira gehien Ibex-35ean, baina nola?

  • Gamesa, Azkoyen eta Faes Farma euskal enpresak dira 2015ean Espainiako Estatuko burtsan euren balioa gehien handitu dutenak. Egoera ekonomiko positiboa, ostera, ez da langileen egoerarekin bat joan. Gamesa eta Azkoyen enpresetan lanuzteak eta protestak izan dira azken urteetan.

Asier Arrate Iruskieta @AsierArrate
2016ko urtarrilaren 07a
Datu ekonomiko orokorrak emaitza baikorragoak eskaintzen dituzte, baina letra txikiari erreparatzean bestelako irakurketak agertzen dira.

Haize errotak eta haize-sorgailuak ekoizten dituen Gamesa enpresa bizkaitarraren balioa %109 igo da 2015ean Ibex-35ean, eta indize espainiarreko balore hoberena bilakatu da. Aurten, ordea, Gamesaren egoera ekonomikoa ez da izan albiste nagusia: azaroan, Espainiako Auzitegi Gorenak baliogabetu egin zuen enpresak 2010ean egindako enplegu-erregulazioko espedientea. EEE horren ondorioz Altsasuko lantegia itxi eta 150 langile kaleratu zituen Gamesak.

Horrekin batera, Gamesak Espainiako Estatuan zituen beste lau fabriketako behin-behineko langileen kontratuak etetea erabaki zuen. ELAk salatu zuen enplegu-erregulazioko espedientea aurkeztu zenean 115 milioi euroko etekinak zituela Gamesak, eta diru laguntza ugari jaso zituela.

Vending makinak ekoizten dituen Azkoyen enpresa nafarrak %132,5 igo du bere balioa 2015ean. Iaz, lau lanuzte egin zituzten langileek euren hitzarmen kolektiboa defendatu eta lan baldintzak hobetzea eskatzeko.

Faes Farma farmazeutikoak lortu du hirugarren suspertze handiena Ibex-35ean. Enpresa bizkaitarraren balioa burtsan %64,5 igo da 2015ean. Aipatzekoa da, erakunde publikoek gastu farmazeutikoan murrizketak egin badituzte ere, Faes Farmaren irabaziak %3 igo direla 2015ean. Arrazoietako bat Bilastina antiestaminikoaren salmenten igoera izan da, nahiz eta, botika horren inguruko txosten negatiboa kaleratu zuen Osakidetzak 2012an, bere eraginkortasun eza eta prezio garestia nabarmenduz.

Ekonomia doa gora ala prekarietatea?

Aipatutako enpresen adibideak erakutsi dezakete azken urteko joera zein izan den. Datu ekonomiko orokorrak emaitza baikorragoak eskaintzen dituzte, baina letra txikiari erreparatzean bestelako irakurketak agertzen dira.

Aurtengo ekainean, 2012ko otsailetik lehen aldiz, 200.000 langaberen langa jaitsi zen Hego Euskal Herrian; 193.160 langabe daude gaur egun. 20.397 langabe gutxiago izan dira 2015ean. Enpresa askoren egoera onen eta langabeziaren azken datuek hobera egitearen atzean gobernu eta patronalek ekonomiaren suspertzea ikusi dute; sindikatuek aldiz, lan prekarietatea.

Langabeziaren azken datuen inguruan LABek adierazi du susperraldiaren onurak ez direla modu justu eta zentzuzkoan sumatzen ari lan munduan: “Sortzen den enplegua prekarioagoa eta geroz eta okerrago ordaindua da”. Euskadiko CCOOk bat egin du baieztapen horrekin: “Langabezia jaitsi arren, ezin dugu esan datuak positiboak direnik, kontratazioa prekarioa delako, denbora laburrerako eta partziala”.

2015. urtean sortu den enplegu guztiaren %94 inguru aldi baterakoa izan da; %6 inguru mugagabea.

Kanal hauetan artxibatua: Enpresak  |  Prekarietatea  |  Burtsa  |  Langile borroka

Enpresak kanaletik interesatuko zaizu...
2018-05-15 | Axier Lopez
Josu Bergara (EAJ) Garraio eta Obra Publikoen sailburu ohiaren enpresari esleitu diote Donostiako AHTren geltokiko obra, 861.000 euroan

Arantxa Tapia Lakuako Ekonomiaren Garapen eta Azpiegitura sailburuak, Eneko Goia Donostiako alkateak eta Iñigo de la Serna Espainiako Sustapen ministroak Donostiako Norteko geltokiaren birmoldaketa proiektua aurkeztu zuten astelehenean, Donostiako udaletxean. Obraren helburua Abiadura Handiko Trenari sarbidea ematea da eta horren ardura Eptisa/Cinsa ingeniaritza-Jon Montero aldi baterako enpresen elkarteari esleitu diote.


2018-05-13 | Juan Mari Arregi
Langileak ere arduradun dira

LABek eta CCOOk eskatu dute “iker dadila zehatz eta mehatz” Eulen enpresako 48 urteko langile baten heriotza, Iruñeko Arrotxapean etxebizitza bat margotzen ari zela.


2018-04-25 | ARGIA
Sindikatu guztiak mahaitik altxata, kolokan geratu da EAEko elkarrizketa soziala

Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako UGT sindikatuaren zuzendaritzak erabaki du elkarrizketa sozialerako mahaia uztea, CCOO sindikatuak ere beste hainbeste egin ostean. ELAk eta LABek hasieratik ez zuten parte hartu. Horrenbestez, sindikaturik gabe, kolokan geratu da organoa.


2018-04-22 | Nora Barroso
Kolonizazioa, jabegabetzea eta fikziozko mugak

Asko dugu ikasteko guztion bizitza –eta ez soilik talde batena– kontuan hartzen duten haiengandik, naturaren oparotasuna eta jarioarekin harmonian bizi diren komunitateengandik. Eta, aldi berean, guk ikasitako gauza asko deseraikitzeko daukagu.

Lolita Chavez (Ixim Ulew; Guatemala, 1971)  K’iche’ Herrien Kontseiluko ordezkaria da; ama naturaren, lurraren, eta giza eskubideen defendatzailea eta ekintzaile indigena. Komunitateko ageriko lana egiten hasi zenean,... [+]


Cost-killing

Kontzeptu eta lan arlo berri bat deskubritu dut egun hauetan, etorkizun handikoa omen: cost-killing deitzen da. Cost-killersak aholkulari bereziak dira, enpresei proposatzen dietenak beren behargabeko xahupenak hesitzea eta deuseztatzea, edo berdin ere beren errezetak optimizatzea. Hots, performantzia ekonomikoan aditu paregabeak omen dira cost-killersak.  

Maleruski, fama txarra dutela deitoratzen dute, jendeak uste duelako horien azterketen ondorioz direla hainbat hilabete sari... [+]


2018-04-19 | Hiruka .eus
Iberdrolak Espainiako Gobernuagaz hitzartu ditu Lemoizko zentrala uzteko baldintzak

Mikel Otero EH Bilduko eusko legebiltzarkideak "eskandalagarritzat" jo du asteazkenean argitara atera den Iberdrolaren eta Espainiako Gobernuaren arteko akordioa; horren arabera, konpainia energetikoak ihes egingo dio Lemoizko zentral nuklearrak okupatzen dituen lurrak berreskuratzeko eta egokitzeko daukan "obligazioari".


2018-04-04 | ARGIA
157 langile kaleratu eta gainerako 273ei soldata jaitsiko die Productos Tubularesek

Martxoaren 8tik greba mugagabean, Trapagarango Productos Tubulareseko langile-batzordea asteazken honetan bildu da zuzendaritzarekin eta azken honek bere asmoak jakinarazi dizkie. 430 langileko enpresan, 173 kaleratu nahi dituzte eta gainerakoei lan-baldintzak gogortu, lan-hitzarmena apurtuz.


Brasilgo Coca-Colaren instalazioak okupatu dituzte uraren lapurreta salatzeko

Egunotan Uraren Nazioarteko Foroa (FMA) egiten ari dira Brasilen. Hango herri mugimenduek salatu dute FMA “korporazioen bilkura” bilakatu dela. Nazio Batuetako eta enpresa multinazionaletako ordezkariek parte hartu dute Foroan.


2018-03-21 | Axier Lopez
Roberto Larra˝aga, Confebaskeko presidentea
"Gaizki ordaindutako lanak aukeratzeko joera dute emakumeek"

Emakume eta gizonen arteko soldata arrakalaz galdetuta Radio Euskadin egin ditu adierazpenak Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako enpresarien elkarteko buruak. Soldatetan dagoen aldea eragiten duten faktoreen artean, "emakumeentzat enpresak erakargarriak ez izatea" adierazi du.


Zara borrokan

Protestak abiatu dituzte Gipuzkoan Zara dendetako langile ugarik, lan baldintza prekarioak salatzeko. Inditex ez dago prest hitz egiteko opor egunez, lanaldiaz, ordutegiaz eta larunbatak libratzeaz, besteak beste. Amancio Ortega da jabea, munduko seigarren pertsonarik aberatsena eta herrialdez herrialde prekarietateari zukua ateatzen dion horietako bat.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude