Cristina Uriarte: elite ekonomikoen ala pertsonen beharrak?

  • Euskal Autonomi Erkidegoko (EAE) Hezkuntza Sailburuak, familiak bahitzea leporatu die ELA, LAB eta EILAS sindikatuei. Adierazpenok prentsan irakurri ditut urtarrilaren 12an. Aipatu sindikatuek, martxoa eta ekaina bitarte hainbat greba egun deitu dituzte EAEko irakaskuntza publiko ez unibertsitarioan.

Joxe Aldasoro
2018ko otsailaren 07a

Bi ardatz edo ezaugarri nagusi izan ditu EAEko hezkuntza politikak azken urteetan. Batetik, 2009an hasi eta gaur egun mantentzen diren murrizketak (soldaten izozteak, gelako ikasle kopuruen handitzea, ordu lektiboen igoera, ordezkapenak berandutzea … ). Bestetik, LOMCEren alaba den Heziberri dekretua, 2015-16.etik zailtasunez ezartzen ari dena,besteak beste, hezkuntza eragile gehienak kontra daudelako.       

Murrizketaren ardatzak bat egiten dute Europako eskuin mutur, eskuin, zentro eta ezkertiartzat jotzen diren hainbat alderdi zein gobernuren agenda neoliberalarekin. Ideologiak ideologi, batzuk eta besteek bat egiten dute ekintzetan: hezkuntzan gero eta gutxiago gastatu, gero eta gutxiago inbertitzen dute. Zergatik?          

Hezkuntzan gastatzeari, jarrera okerra irizten diotelako. Orain nonbait, hezkuntzak zerikusi lausoagoa du herrialde baten garapenarekin zein giza eskubideen babesarekin.   Boteredunek planteamendua irauli egin dute, Lehenengo Mundu Gerraren ostean hasi eta bigarrenaren ondoren nagusitu zen joera aldatuz.

Gaur egun Europa menperatzen duten aberatsek (bankariak, multinazional, enpresariak) zein hauen menpeko burokratek (Europako Komisioa, Kontseilua, Parlamentua) ondoko tesia defendatzen dute: eraginkortasunez inbertitu behar dela dirua hezkuntzan. Eta boteredunentzat kale garbitzaile baten hezkuntzan inbertitzea ez da eraginkorra: zertarako dirua gastatu erratza astintzen lan egingo duen pertsona batengan? Zertarako dirua gastatu bizimodua kañak zerbitzatzen aterako duen kamareroaren hezkuntzan? Zertarako dirua gastatu soldata agureei ipurdia garbitzen aterako duen langilearen hezkuntzan? 

Beraz, pertsona baten hezkuntzan inbertituko da baldin eta kontsideratzen bada pertsona horrek (beteko duen lanpostuaren bidez) jendarteari itzuli egingo diola berak jaso duen dirua. Sinplifikatuz, merezi du dirua gastatzea ingeniariak, medikuak, abokatuak, ekonomialariak hezten; eta ez kale garbitzaileak, zerbitzariak edota kamioilariak.          

Boteredunen eraginkortasunaren logikari jarraitzen badiogu, sekulako garrantzia du ongi aukeratzea zein ikaslek jasoko duen heziketa, zein ikaslerekin gastatu dirua. Horretarako emaitza hoberenak aterako dituzten ikasleak detektatu, lokalizatu eta identifikatu behar dira. Era berean atzeman behar dira ikasle txarrak, haiekin alferrikako gasturik ez egiteko.  

Munduko herrialde askotan PISA azterketak ezartzen duen hezkuntza filosofiaren bidez egiten dute bereizketa; Espainian, LOMCErekin eta EAEn, Heziberrik ezarri nahi dituen azterketekin.

Azterketa horiek (lehen hezkuntzako hirugarren zein seigarren mailakoak ) filtro moduan erabiliko dira: emaitza hoberenak dituztenak aurrera egingo dute ikas prozesuan eta tontoenak albo batera utziko dituzte. Emaitza onenak dituzten ikasleek, filtroak gainditu ahala (errebalida, selektibitatea … ), unibertsitaterainoko ibilbidea egin ahal izango dute; elitea izango dira. Besteak, zaborra.

Eta hementxe dago gakoa: zein ikaslek lortuko ditu emaitza hoberenak? Ez pentsa langileenak edo azkarrenak lortuko dituenik, inguruen sozioekonomiko hoberena duenak baizik. Hots, aberatsen seme-alabek pobreenenak baino emaitza hobeak aterako dituzte, jadanik hala dela demostratua dagoelako: ”Beste hitz batzuekin, nahiz eta haur guztiek oinarrizko hezkuntza jaso, oso litekeena da maila sozial apalekoek emaitza okerragoak izatea maila altukoek baino. Hauxe islatuko zen errepikapen tasa edo eskola porrot tasa altuagoekin, kalifikazio txarragoekin eta abar.” (Morduchowicz, 2003).

Laburbilduz: Europan azken urtetan bultzatzen diren hezkuntza politikek diru gutxiago xahutu nahi dute pertsonak hezten. Gastatu nahi dutena emaitza hoberenak lortzen dituztenekin inbertitu nahi dute. Ondorioa: aberats eta pobreen arteko diferentziak handitzen ari den ingurugiro sozioekonomiko batean, hezkuntza sistemak erabili nahi dituzte aberatsek gehiago irabaz dezaten, pobreek pobreen lanak egiten jarraitzeko.

Ez da soldata kontua soilik, ez da geletan ditugun ikasle kopuruak soilik, ez da heziketa bereziko langileen edota sukaldarien prekarizazioa soilik. Jokoan dagoena: hezkuntza, elite ekonomikoen ala pertsonen zerbitzura? Etekin ekonomikoa ateratzeko ala pertsonen eskubideak babesteko?

Uriarte anderea, zuk ez dituzu familiak bahitzen, ez. Zuk bazterkeriara eta pobreziara kondenatzen dituzu. Zure murrizketek eta politikek aberats eta pobreen arteko arrakala handitzen dute.

Beraz, sindikatuek konbokatu dituzten greba egunak, eskubidea ez ezik, hezkuntza jendartearen kohesiorako tresna dela kontsideratzen dugunontzat, betebeharra ere ez ote den.

Kanal honetan artxibatua: Iritzia

Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
2018-02-25 | Asier Blas
Inperialismoaren maskarak erori dira Sirian

Wesley Clark jeneralak kontatua du 1991n Paul Wolfowitzekin izan zuen elkarrizketa, politika militarrerako Defentsa idazkariordearekin. Clarkek esan zion: “Nahiko pozik egon behar duzu armadak Desert Storm operazioan izan duen portaerarekin”; (1991n AEBek Iraken aurka egin zuten erasoa izan zen). Wolfowitzen erantzuna epela izan zen: “Tira bai, baina ez, egia esan Saddam Husseinez libratu behar ginen eta ez dugu egin. Halere, gauza bat ikasi dugu, gure armada erabili dezakegu... [+]


2018-02-25 | Jon Alonso
Leterenak

Robert Lowell (1917-1967), poeta estatubatuar bat izan zen. Amerikako Estatu Batuetako Liburuaren Sari Nazionala (National Book Award, 1960, Life Studies obrarengatik) eta Pulitzer Saria, poesian (1947an eta 1974an), irabazi zituen. Bakezalea zelako zaigu ezaguna: kontzientzia arrazoiak alegatu zituen II. Munduko Gerrara ez joateko (eta kartzelara joan zen aldi batez), eta Vietnamgo gerraren aurka idatzi zuen.

1960an, hau da, sari inportante hura jaso berri, Imitations liburua argitaratu... [+]


Sekretua, anonimatua eta gardentasuna

Adierazpen askatasuna, informazio eskubidea. Halako hitzak ahoskatu genituen 1983ko apirilaren 18an UPV/EHUko Informazio Fakultatean egin genuen batzar jendetsuan. 19 urte nituen. Xabier Sánchez Erauskin kazetaria kartzelara zihoan bi artikulu idazteagatik: ETAko presoen bi arreba eta erregeak egindako bisitari buruzko El paseíllo y la espantá. Bestelako garaiak ziren.

Adierazpen askatasuna. Halako hitzak Barakaldoko pankarta batean 2015eko maiatzean Kaiet Prieto atxilotu... [+]


Gorputz ez-onartuak

Euskaldun askok Goya sarien gala adi-adi ikusi genuen Handia filmagatik. Gala hartan emakumeen eskubideen aldarria egingo zela iragarri ziguten, andreon ikusgarritasuna errebindikatu, feminismoa ahotan hartu.

Baina itxurakeria baino ez zen egon; izan ere, hainbat emakumeren gorputzak izan ziren ekitaldi guztian zehar mintzagai. Andra batzuen loditasuna, hain zuzen ere. Andrazko batek aitatu zuen filma errodatutakoan baino argalago zegoela. Beste batek hirugarren bati esan zion dietista bera,... [+]


2018-02-25 | Karmelo Landa
Bilbo bere saltsan egosten da

Berrikuntzaren eredutzat aurkeztua izan den Bilbok dar-dar egin du azkenaldi honetan. Zein izan da lurrikara horren arrazoia? Buztinezko oinak ote dauzka Bilbo berriaren mitoak? Kezka zabaldu da herritarren zein agintarien artean, eta oraindik erantzunik aurkitzen ez duten galderak  hasi dira plazaratzen. Jakina da erantzunetan asmatzeko, ezinbestekoa dela aurretik galdera egokiak plazaratzea.

Oharkabean bezala gertatu zen guztia: iragan abenduaren 23an, goizaldez,  Ibon... [+]


2018-02-21 | Asier Azpilikueta
PAI programek hauspotu dute G ereduaren gorakada, A ereduaren kaltean

Nafarroako euskal mundu txikia pixka bat aztoratu zaigu egunotan, 2018-2019 ikasturterako aurrematrikula datuek erakutsi omen baitute D ereduak beheranzko joera hartua dela. Ez dago argi, ordea, aurrematrikula datuak erakunde ofizial batek emanagatik ere, dantza handia egon baita zenbaki horiekin. Atzo berean, Roberto Perez Hezkuntzako zuzendari nagusiak Euskalerria Irratian halako lasaitasun mezu bat helarazi nahi izan zuen, eta adierazi zuen D ereduak ez duela gora egin, baina ezta behera... [+]


Fauna publikoa
Txingorra ari du, kontuz gidatu

Esaldi bat izan daiteke aldi berean kategorikoa eta zehazgabea, Anne Hidalgo Parisko alkateak erakutsi digu.


Irakasle interinoak, abandonatuta

Iñigo Urkullu lehendakariak burutzen duen gobernuko Hezkuntza sailak hainbat urte daramatza lanean hezkuntzan paktu bat lortzeko. Horren bidez, Euskal Hezkuntzaren Lege berri bat onartu nahi du eta 1992az geroztik indarrean dagoena ordezkatu.


Soldadutzari ez!
Adi gazteok: laster debaldeko oporraldiak izan ditzakezue. Zaudete argi, postariak eskutitz bat ekar baitiezazueke Madriletik -horren estiloko gutunak beti Madriletik datoz- doaneko egonalditxo baterako gonbitea eginez.

Zaplaztekoak

Zaplaztekoa eman digute beste behin ere Konstituzionaletik. Duela hiru urte pasatxo, Gasteizko FrackingEz kolektiboa sinadurak biltzen hasi zen, Herri Ekimen Legegile bidez Eusko Legebiltzarra presionatzeko helburuarekin. Ekimen horren fruitu izan da 2017ko ekainean Legebiltzarrak onartutako legea: guztiz debekatu gabe, zorrotz mugatzen zuen frackinga. Espainiako Gobernuaren helegiteari erantzunez Konstituzionalak ebatzi du Frackingaren aurkako legea antikonstituzionala dela. Nago, zaplaztekoa... [+]


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude