Cristina Uriarte: elite ekonomikoen ala pertsonen beharrak?

  • Euskal Autonomi Erkidegoko (EAE) Hezkuntza Sailburuak, familiak bahitzea leporatu die ELA, LAB eta EILAS sindikatuei. Adierazpenok prentsan irakurri ditut urtarrilaren 12an. Aipatu sindikatuek, martxoa eta ekaina bitarte hainbat greba egun deitu dituzte EAEko irakaskuntza publiko ez unibertsitarioan.

Joxe Aldasoro
2018ko otsailaren 07a

Bi ardatz edo ezaugarri nagusi izan ditu EAEko hezkuntza politikak azken urteetan. Batetik, 2009an hasi eta gaur egun mantentzen diren murrizketak (soldaten izozteak, gelako ikasle kopuruen handitzea, ordu lektiboen igoera, ordezkapenak berandutzea … ). Bestetik, LOMCEren alaba den Heziberri dekretua, 2015-16.etik zailtasunez ezartzen ari dena,besteak beste, hezkuntza eragile gehienak kontra daudelako.       

Murrizketaren ardatzak bat egiten dute Europako eskuin mutur, eskuin, zentro eta ezkertiartzat jotzen diren hainbat alderdi zein gobernuren agenda neoliberalarekin. Ideologiak ideologi, batzuk eta besteek bat egiten dute ekintzetan: hezkuntzan gero eta gutxiago gastatu, gero eta gutxiago inbertitzen dute. Zergatik?          

Hezkuntzan gastatzeari, jarrera okerra irizten diotelako. Orain nonbait, hezkuntzak zerikusi lausoagoa du herrialde baten garapenarekin zein giza eskubideen babesarekin.   Boteredunek planteamendua irauli egin dute, Lehenengo Mundu Gerraren ostean hasi eta bigarrenaren ondoren nagusitu zen joera aldatuz.

Gaur egun Europa menperatzen duten aberatsek (bankariak, multinazional, enpresariak) zein hauen menpeko burokratek (Europako Komisioa, Kontseilua, Parlamentua) ondoko tesia defendatzen dute: eraginkortasunez inbertitu behar dela dirua hezkuntzan. Eta boteredunentzat kale garbitzaile baten hezkuntzan inbertitzea ez da eraginkorra: zertarako dirua gastatu erratza astintzen lan egingo duen pertsona batengan? Zertarako dirua gastatu bizimodua kañak zerbitzatzen aterako duen kamareroaren hezkuntzan? Zertarako dirua gastatu soldata agureei ipurdia garbitzen aterako duen langilearen hezkuntzan? 

Beraz, pertsona baten hezkuntzan inbertituko da baldin eta kontsideratzen bada pertsona horrek (beteko duen lanpostuaren bidez) jendarteari itzuli egingo diola berak jaso duen dirua. Sinplifikatuz, merezi du dirua gastatzea ingeniariak, medikuak, abokatuak, ekonomialariak hezten; eta ez kale garbitzaileak, zerbitzariak edota kamioilariak.          

Boteredunen eraginkortasunaren logikari jarraitzen badiogu, sekulako garrantzia du ongi aukeratzea zein ikaslek jasoko duen heziketa, zein ikaslerekin gastatu dirua. Horretarako emaitza hoberenak aterako dituzten ikasleak detektatu, lokalizatu eta identifikatu behar dira. Era berean atzeman behar dira ikasle txarrak, haiekin alferrikako gasturik ez egiteko.  

Munduko herrialde askotan PISA azterketak ezartzen duen hezkuntza filosofiaren bidez egiten dute bereizketa; Espainian, LOMCErekin eta EAEn, Heziberrik ezarri nahi dituen azterketekin.

Azterketa horiek (lehen hezkuntzako hirugarren zein seigarren mailakoak ) filtro moduan erabiliko dira: emaitza hoberenak dituztenak aurrera egingo dute ikas prozesuan eta tontoenak albo batera utziko dituzte. Emaitza onenak dituzten ikasleek, filtroak gainditu ahala (errebalida, selektibitatea … ), unibertsitaterainoko ibilbidea egin ahal izango dute; elitea izango dira. Besteak, zaborra.

Eta hementxe dago gakoa: zein ikaslek lortuko ditu emaitza hoberenak? Ez pentsa langileenak edo azkarrenak lortuko dituenik, inguruen sozioekonomiko hoberena duenak baizik. Hots, aberatsen seme-alabek pobreenenak baino emaitza hobeak aterako dituzte, jadanik hala dela demostratua dagoelako: ”Beste hitz batzuekin, nahiz eta haur guztiek oinarrizko hezkuntza jaso, oso litekeena da maila sozial apalekoek emaitza okerragoak izatea maila altukoek baino. Hauxe islatuko zen errepikapen tasa edo eskola porrot tasa altuagoekin, kalifikazio txarragoekin eta abar.” (Morduchowicz, 2003).

Laburbilduz: Europan azken urtetan bultzatzen diren hezkuntza politikek diru gutxiago xahutu nahi dute pertsonak hezten. Gastatu nahi dutena emaitza hoberenak lortzen dituztenekin inbertitu nahi dute. Ondorioa: aberats eta pobreen arteko diferentziak handitzen ari den ingurugiro sozioekonomiko batean, hezkuntza sistemak erabili nahi dituzte aberatsek gehiago irabaz dezaten, pobreek pobreen lanak egiten jarraitzeko.

Ez da soldata kontua soilik, ez da geletan ditugun ikasle kopuruak soilik, ez da heziketa bereziko langileen edota sukaldarien prekarizazioa soilik. Jokoan dagoena: hezkuntza, elite ekonomikoen ala pertsonen zerbitzura? Etekin ekonomikoa ateratzeko ala pertsonen eskubideak babesteko?

Uriarte anderea, zuk ez dituzu familiak bahitzen, ez. Zuk bazterkeriara eta pobreziara kondenatzen dituzu. Zure murrizketek eta politikek aberats eta pobreen arteko arrakala handitzen dute.

Beraz, sindikatuek konbokatu dituzten greba egunak, eskubidea ez ezik, hezkuntza jendartearen kohesiorako tresna dela kontsideratzen dugunontzat, betebeharra ere ez ote den.

Kanal honetan artxibatua: Iritzia

Iritzia kanaletik interesatuko zaizu...
2018-05-27 | Adur Larrea
Ez hanka ez buru
Hitza hits

2018-05-27 | Mikel Zurbano
Lidergo globala

Ameriketako Estatu Batuek (AEB) Txinako produktuen inportazioei ipinitako mugak arrabotsa sortu du zergen inguruan. Zurrunbiloaren hasieran, Txinako aluminioaren eta altzairuaren inportazioei arantzelak igoko zizkiela iragarri zuen Donald Trumpek. Txinaren erantzuna AEBetako 128 ondasunen inportazioak zamapetzea izan zen. Ondoren, Washingtonek erabaki zuen Txinatik inportatutako ondasun ugarirentzat muga zergak handitzea. Lehia arriskutsua ireki da inondik ere.

Nolanahi, Txina bi arlotan... [+]


2018-05-27 | I˝aki Antiguedad
Perspektibaz, inoiz baino gehiago

Heldu da. Heldu behar zen momentua heldu. Luzea izan da azkeneko partea, dinamika askoren mugatzaile sekundarioa. Iraganean da, urtu da erakunde zena. Zer berok urtu duen nork bere kontakizuna, intereseko eztabaidagai dudarik ez, baina urtu. Jakin beharko da kudeatzen iragan hori, eta besteak, baina ezin hori orainaldiaren ardatz jarri.

Erakundeak ez direla zertan betirako izan seinale; politikoak ere ez. Helbide izan daitezke, unean unekoak, norabidean asmatu edo ez, baina inoiz ez helburu... [+]


Ardoa, minagre

Sarako Joanes Etxeberrik, gauzak modu ilunean eta era desegokian azaltzen ibiltzea irudikatzeko, honela idatzi zuen hamazortzigarren mendean: “Arnoa kridatzen dute, eta minagrea saltzen”. Hau da, ardoa aldarrikatu, eta, haren ordez, ozpina eman.

Segitzen du Etxeberrik bere irakurketarekin: “Sugearen propietatea dute (ardo-saltzaile horiek): sugeak xistuz dagoela ausikitzen du”. Hartara, txirulari txerrena, delako suge hori.

Exeberriren narrasti musikaria kiribildu... [+]


Hedabideen manipulazioa: adibide bat

Pasa den maiatzaren 9an Diario de Navarra egunkarian Iruñeko gaztetxeetako batek, Errotxapea auzokoak, orrialde oso bat hartu zuen: “Vómitos, ruidos y hurtos, el colmo vecinal por el gaztetxe”.

 Artikulua irakurtzen hasi eta auzokideak ez dira antolatu, ez da inolako prentsaurreko edo adierazpenik egon, ez istilurik. Berri hau argitaratzeko ez dago motibazio agerikorik. Kazetaria auzora hurbildu eta galdera batzuk egin ditu.       ... [+]


Hil ondorengo mamuak

ETAk, bere kabuz, hirurogei urteko ibilbideari amaiera eman dio eta oinordeko frankistek, edo gerra zikinak bultzatu zituztenek ez bezala, eragindako kalteei buruzko autokritika egin du. Alabaina, nago, ETAren mamua, Cid Campeador-ena bezala, zenbait esparrutan –gerra dialektikoaren zelaian, besteak beste– erabilia izango dela, etekina ateratzeko asmoz, hain zuzen ere.

Literaturan, esate baterako. Aspaldiko salaketa da Euskal Gatazkari buruz gutxi eta ahots apalez hitz egin... [+]


2018-05-25 | Hainbat egile*
Feministok gerrari planto!

Bortxaketa masiboak, giza trafikora eta salerosketara behartutako nesken areagotzea, ikusezintasuna, biktimizazioa, leku aldatze behartuak, indarkeria matxistaren areagotzea...


#M25KoloreBizia

Stop racial segregation oihukatu ahal dute Ipar Karolinako eskoletan, edo Brusela, Paris, London, Sofia, Madril, Girona, Basauri, Atarrabia, Arrasate, Baiona eta Gasteizkoetan. Gure hiriko kasuan guraso etorkinak dituzten umeen %83,1 sare publikoan ari da ikasten, bai eta, baliabide ekonomiko gutxiago duten familia gehienak ere. Badira gaur egun zenbait eskola umeen %100 familia etorkinen umeak dituztenak, eta beste hainbatek bide bera hartu dute. Gasteiz #Whitecapital ez da soilik neguko... [+]


Akordioak eta urardotzea

Hona behin eta berriro entzuten dugun mantra: “Politika akordioetara iristea da”. Nire uste apalean, kalte izugarria egiten du. Izatekotan, honako honetan bihurtu da politika: printzipioen salerosketarako azoka.


QuÚ pone en tu DNI

Afera dagoeneko ez da Espainiako Estatuaren “problema territoriala” konpondu nahi izatea arazoa bera ukatuz, askoz harago joan da Rivera, problema guztiak ukatuz, baina ez munduaren mundutasun globalean urtuz, baizik eta bandera nazionalarekin urkatuz.


Azkenak
EGILEA
Eguneraketa berriak daude